Shloka 7

Adhyāya 174: Karma as an inescapable companion (कर्मानुगमन-उपदेश)

Devanagari script

श्रावयामास चेन्द्रस्तं विरूपाक्ष॑ पुरातनम्‌ । यथा शाप: पुरा दत्तो ब्रह्मणा राजधर्मण:,इन्द्रने विरूपाक्षको एक प्राचीन घटना सुनायी, जिसके अनुसार ब्रह्माजीने पहले राजधर्माको शाप दिया था

Transliteration

śrāvayāmāsa cendrastaṃ virūpākṣa purātanam | yathā śāpaḥ purā datto brahmaṇā rājadharmaṇaḥ ||

Translation

ភីṣ្មៈបាននិយាយថា៖ ឥន្ទ្រៈបានប្រាប់ដល់វិរូបាក្សៈបុរាណនោះអំពីរឿងចាស់មួយថា កាលពីមុន ព្រះព្រហ្មា បានប្រកាសបណ្តាសាមួយដែលពាក់ព័ន្ធនឹងរាជធម៌ (កាតព្វកិច្ចរបស់ព្រះមហាក្សត្រ)។

Word by Word

• श्रावयामास: caused to hear; narrated
• श्रावयामास: Karta
• Type: Verb
• Root: श्रावयामास (श्रु √श्रु/श्रावय् caus.)
• Form: Perfect (लिट्), 3rd, singular, Parasmaipada, Causative (णिच्) of √श्रु

• च: and
• Type: Indeclinable
• Root: च

• इन्द्रः: Indra
• इन्द्रः: Karta
• Type: Noun
• Root: इन्द्र
• Form: masculine, nominative, singular

• तम्: him
• तम्: Karma
• Type: Pronoun
• Root: तद्
• Form: masculine, accusative, singular

• विरूपाक्षम्: Virūpākṣa (proper name)
• विरूपाक्षम्: Karma
• Type: Noun
• Root: विरूपाक्ष
• Form: masculine, accusative, singular

• पुरातनम्: ancient, old
• पुरातनम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: पुरातन
• Form: masculine, accusative, singular

• यथा: as; according to how
• Type: Indeclinable
• Root: यथा

• शापः: curse
• शापः: Karta
• Type: Noun
• Root: शाप
• Form: masculine, nominative, singular

• पुरा: formerly, earlier
• Type: Indeclinable
• Root: पुरा

• दत्तः: given (bestowed)
• Type: Verb
• Root: दा (√दा) → दत्त

• ब्रह्मणा: by Brahmā
• ब्रह्मणा: Karana
• Type: Noun
• Root: ब्रह्मन् (ब्रह्मा)
• Form: masculine, instrumental, singular

• राजधर्मणः: of kingly duty; of royal law
• राजधर्मणः: Sambandha
• Type: Noun
• Root: राजधर्म
• Form: masculine, genitive, singular

Speaker

भीष्म उवाच

Characters & Entities

• Bhīṣma
• Indra
• Virūpākṣa
• Brahmā
• Rājadharma