Shloka 94
Dama-pradhāna-dharma (Self-restraint as the Root of Dharma) — Śānti-parva 154
ततो मध्यस्थतां नीता वचनैरमृतोपमै: । जम्बुकेन स्वकार्यार्थ बान्धवास्तस्य घिछिता:,भीष्मजीने कहा--राजन्! वह सियार सदा श्मशान भूमिमें ही निवास करता था और अपना काम बनानेके लिये रात्रिकालकी प्रतीक्षा कर रहा था; अतः उसने धर्मविरोधी, मिथ्या तथा अमृततुल्य वचन कहकर उस बालकके बन्धु-बान्धवोंको बीचमें ही अटका दिया। वे न जा पाते थे और न रह पाते थे, अन्तमें उन्हें ठहर जाना पड़ा
tato madhyasthatāṁ nītā vacanair amṛtopamaiḥ | jambukena svakāryārthaṁ bāndhavās tasya gṛhītāḥ ||
ភីෂ្មៈ «បន្ទាប់មក ជំបូកបានប្រើពាក្យដែលផ្អែមដូចទឹកអម្រឹត ដើម្បីនាំពួកគេចូលទៅក្នុងភាពអព្យាក្រឹត និងស្ទាក់ស្ទើរ ហើយទប់ស្កាត់សាច់ញាតិរបស់កុមារនោះ ដើម្បីផលប្រយោជន៍របស់ខ្លួន។ ពួកគេមិនអាចទៅមុខបាន ហើយក៏មិនអាចស្នាក់នៅតាមចិត្តបានដែរ; ចុងក្រោយ ពួកគេត្រូវបង្ខំឲ្យនៅត្រង់នោះ។»
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Sweet-sounding speech can be used to conceal adharma: persuasive words that appear ‘nectar-like’ may still serve selfish ends by delaying rightful action and trapping others in indecision.
A jackal, acting for his own benefit, restrains the boy’s relatives through convincing, pleasant-sounding talk, pushing them into a paralyzing ‘middle position’ where they can neither proceed nor withdraw, until they are compelled to stay.