Shloka 89
आपद्धर्मनिर्णयः — विश्वामित्र-श्वपचसंवादः
Apaddharma Determination: Dialogue of Viśvāmitra and the Śvapaca
लीन: स तस्य गात्रेषु पलितो देशकालवित् । चिच्छेद पाशान् नृपते कालापेक्षी शनै: शनै:
līnaḥ sa tasya gātreṣu palito deśa-kāla-vit | ciccheda pāśān nṛpate kālāpekṣī śanaiḥ śanaiḥ ||
ភីṣ្មៈបានមានព្រះបន្ទូលថា៖ កណ្ដុរពណ៌ប្រផេះ ដែលចេះវិនិច្ឆ័យទីកន្លែង និងពេលវេលា បានលាក់ខ្លួនជិតជាប់នឹងរាងកាយឆ្មា ហើយរង់ចាំឱកាសសមរម្យ ដោយប្រុងប្រយ័ត្នចំពោះគ្រោះថ្នាក់ដែលកំពុងខិតមក។ បន្ទាប់មក វាបានខាំកាត់ខ្សែចងបន្តិចម្តងៗ យឺតៗ តែថេរមាំមួន ឱ ព្រះមហាក្សត្រ។
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Act with deśa-kāla-jñāna—awareness of place and time. The wise do not rush; they wait for the proper moment and then act steadily to remove bondage or danger.
A grey mouse, concealed against the cat’s body, waits watchfully and then gradually cuts/gnaws through the snares (pāśa), freeing itself (and potentially others) by careful timing rather than sudden movement.