Shloka 35
Daṇḍotpatti-kathana (Origin and Function of Daṇḍa) — वसुहोम–मान्धातृ संवाद
दण्डेन रक्ष्यमाणा हि राजन्नहरह: प्रजा: । राजानं वर्धयन्तीह तस्माद् दण्ड: परायणम्
daṇḍena rakṣyamāṇā hi rājan aharahaḥ prajāḥ | rājānaṁ vardhayantīha tasmād daṇḍaḥ parāyaṇam, rājan ||
ភីស្មាបានមានព្រះវាចា៖ ឱ ព្រះមហាក្សត្រ ប្រជាជនត្រូវបានការពារដោយទណ្ឌកម្ម (ដណ្ឌៈ) រៀងរាល់ថ្ងៃ ទើបពួកគេរីកចម្រើន ហើយនៅក្នុងលោកនេះ ពួកគេក៏បន្តពង្រឹងព្រះមហាក្សត្រជានិច្ច—ដោយទ្រព្យសម្បត្តិ ស្រូវអង្ករ និងការគាំទ្រ។ ដូច្នេះ ឱ ព្រះមហាក្សត្រ ដណ្ឌៈគឺជាជម្រកចុងក្រោយ និងជាមូលដ្ឋានចិញ្ចឹមគាំទ្រសម្រាប់សព្វគ្នា។
भीष्म उवाच
Educational Q&A
A king’s foremost duty is to protect society through just enforcement (daṇḍa). When law and punishment restrain wrongdoing, the people flourish and naturally sustain the kingdom; thus daṇḍa is presented as the essential support of governance.
In the Śānti Parva’s instruction on rājadharma, Bhīṣma addresses the king (Yudhiṣṭhira) and explains why the ruler must maintain order: protected subjects prosper and thereby enrich and strengthen the ruler and the realm.