Shloka 19

Duryodhana’s Post-Duel Lament and Instructions (भग्नसक्थस्य विलापः)

Devanagari script

यदि न त्वं भवे्नाथ: फाल्गुनस्य महारणे । कथं शक्‍्यो रणे जेतुं भवेदेष बलार्णव:,“यदि आप इस महासमरमें अर्जुनके स्वामी और सहायक न होते तो युद्धमें इस कौरव- सेनारूपी समुद्रपर विजय पाना कैसे सम्भव हो सकता था?

Transliteration

yadi na tvaṃ bhaven nāthaḥ phālgunasya mahāraṇe | kathaṃ śakyo raṇe jetuṃ bhaved eṣa balārṇavaḥ ||

Translation

វៃសម្បាយនៈបាននិយាយថា៖ «បើព្រះអង្គមិនបានជាព្រះអម្ចាស់ និងអ្នកការពាររបស់ផាល់គុន (អរជុន) ក្នុងសង្គ្រាមដ៏ធំនោះទេ នោះការឈ្នះក្នុងសមរភូមិលើសមុទ្រនៃកម្លាំង—កងទ័ពកៅរវៈ—នឹងអាចធ្វើទៅបានដូចម្តេច?»

Word by Word

यदिif

नnot

त्वम्you

भवेत्would be

नाथःlord, protector

फाल्गुनस्यof Phalguna (Arjuna)

महा-रणेin the great battle

कथम्how

शक्यःpossible

रणेin battle

जेतुम्to conquer

भवेत्would be

एषःthis

बल-अर्णवःocean of strength (mighty sea)

Speaker

वैशम्पायन उवाच

Characters & Entities

Vaiśampāyana

Phālguna (Arjuna)

Kaurava army (implied as balārṇava)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes