Shloka 105
Sauptika Parva, Adhyaya 8 — Dhṛṣṭadyumna-vadha and the Camp’s Nocturnal Rout
अपने सगे सम्बन्धियोंको भी छोड़कर सम्पूर्ण दिशाओंमें भागते हुए योद्धाओंके नाम और गोत्रको पुकार-पुकारकर लोग परस्पर बुला रहे थे। कितने ही मनुष्य हाहाकार करते हुए धरतीपर पड़ गये थे ।।
tān buddhvā raṇamatto ’sau droṇaputro vyapothayat | tatrāpare vadhyamānā muhur muhur acetasaḥ ||
សញ្ជ័យបាននិយាយ៖ មនុស្សទាំងឡាយបានហៅគ្នាទៅវិញទៅមក ដោយស្រែកហៅឈ្មោះ និងវង្សត្រកូលរបស់អ្នកចម្បាំងដែលកំពុងរត់គេចទៅគ្រប់ទិស ទោះបីបោះបង់សាច់ញាតិជិតស្និទ្ធរបស់ខ្លួនក៏ដោយ។ មនុស្សជាច្រើនបានដួលលើដី ខណៈកំពុងបន្លឺសម្លេងហាហាការ។ ពេលដឹងច្បាស់ដូច្នោះ កូនប្រុសរបស់ទ្រូណៈ—ដែលឆ្កួតដោយភាពក្លៀវក្លានៃសមរភូមិ—បានវាយសម្លាប់ពួកគេ។ នៅទីនោះ អ្នកដទៃទៀតក៏ត្រូវបានសម្លាប់ ហើយម្តងហើយម្តងទៀតបានបាត់ស្មារតី ដោយត្រូវភ័យរន្ធត់ និងភាពច្របូកច្របល់គ្របដណ្តប់។
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how unchecked rage and battle-intoxication erase discernment and restraint, leading to adharma—especially in a night assault where the vulnerable are cut down and fear drives people into senselessness.
Sañjaya describes Aśvatthāmā (Droṇa’s son) attacking and felling fleeing warriors; amid the slaughter, many repeatedly lose consciousness or become mentally stunned from terror.