Shloka 34
कर्णनिधनवृत्तान्तनिवेदनम् | Reporting Karṇa’s Fall to Yudhiṣṭhira
सर्वस्वस्यापहारे तु वक्तव्यमनृतं भवेत् । तत्रानृतं भवेत् सत्यं सत्यं चाप्यनृतं भवेत्
sarvasvasyāpahāre tu vaktavyam anṛtaṃ bhavet | tatrānṛtaṃ bhavet satyaṃ satyaṃ cāpy anṛtaṃ bhavet ||
ព្រះស្រីក្រឹષ્ણមានព្រះបន្ទូលថា៖ «នៅពេលសម្បត្តិ និងជីវភាពទាំងមូលត្រូវគេប្លន់យក នោះការនិយាយមិនពិតអាចក្លាយជាកាតព្វកិច្ច។ ក្នុងវិបត្តិនោះ អ្វីដែលហៅថា ‘មិនពិត’ អាចបំពេញតួនាទីជាសេចក្តីពិត ហើយអ្វីដែលហៅថា ‘ពិត’ ក៏អាចក្លាយជាមិនពិតទៅវិញ—ព្រោះទម្ងន់នៃធម៌ស្ថិតនៅលើការពារជីវិត និងសេចក្តីសុខប្រយោជន៍ត្រឹមត្រូវ មិនមែនលើអក្សរពិតតែប៉ុណ្ណោះ»។
श्रीकृष्ण उवाच
Educational Q&A
Truthfulness is a major dharma, but it is not mechanically absolute: when total dispossession or grave harm is at stake, speech must be judged by its dharmic consequence. In extreme situations, a literal untruth may serve the higher truth of protecting life, justice, and rightful welfare; conversely, a literal truth that enables harm can become ethically ‘untrue’.
In Karṇa Parva, amid the moral pressures of war and strategy, Śrī Kṛṣṇa articulates a principle of contextual ethics: he explains how dharma can require flexible application of satya (truth-speaking) when circumstances involve severe threat such as the loss of one’s entire means or safety.