Shloka 63
युधिष्ठिरस्य धनंजय-प्रति गर्हा
Yudhiṣṭhira’s Reproach to Dhanaṃjaya
कुरुभि: सहितो वीर: प्रहृष्ट: पृष्ठतो5न्वगात् । तदनन्तर युधिष्ठिरकी सेनाको युद्धसे विमुख हुई देख हर्षमें भरे हुए वीर कर्णने कौरव- सैनिकोंको साथ लेकर कुछ दूरतक उसका पीछा किया ।। ६२ $ || भेरीशड्खमृदड्नां कार्मुकाणां च नि:स्वन:
kurubhiḥ sahito vīraḥ prahṛṣṭaḥ pṛṣṭhato 'nvagāt | tadanantaraṃ yudhiṣṭhira-senāṃ yuddhase vimukhīṃ dṛṣṭvā harṣaṃ gataḥ vīraḥ karṇaḥ kaurava-sainikaiḥ saha kiñcid dūraṃ tāṃ anujagāma ||
សញ្ជ័យបាននិយាយថា៖ ករណៈវីរបុរស—រួមជាមួយកងកុរុ—មានចិត្តរីករាយ បានដើរតាមពីក្រោយ។ បន្ទាប់មក ឃើញកងទ័ពយុធិષ્ઠិរបែរចេញពីសង្គ្រាម ករណៈដែលពោរពេញដោយសេចក្តីរីករាយ បានដេញតាមវាចម្ងាយមួយ ជាមួយទ័ពកౌរវ។ ពេលវេលានេះបង្ហាញថា ការប្រែប្រួលទឹកចិត្ត និងទម្រង់កងទ័ពលើសមរភូមិ ត្រូវបានចាប់យកជាសញ្ញានៃអត្ថប្រយោជន៍ ខណៈដែលទម្ងន់ធម៌នៃការដេញតាម និងការបំបែកកងនៅតែព្យួរលើឆាក។
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how quickly battlefield fortunes are interpreted through visible signs—like an army turning away—and how warriors act on such moments. Ethically, it invites reflection on the thin line between rightful kṣatriya pursuit of victory and the moral gravity of pressing an opponent who is breaking formation.
Sañjaya reports that Karṇa, encouraged by the sight of Yudhiṣṭhira’s forces turning away from combat, advances with Kaurava troops and chases them for a short distance, taking the retreat as an opportunity to press the advantage.