Shloka 12
कर्णस्य दानप्रतिज्ञा–शल्योपदेश–वाक्ययुद्धम्
Karna’s Gift-Vows, Shalya’s Counsel, and the Battle of Words
नरा नरै: समाजम्मुर्वारणा वरवारणै: । रथाश्र रथिग्रि: सार्थ हयाश्व हयसादिभि:
narā naraiḥ samāyattā vāraṇā vara-vāraṇaiḥ | rathāś ca rathibhiḥ sārdhaṃ hayāś ca haya-sādibhiḥ ||
សញ្ជ័យបាននិយាយ៖ ក្នុងសង្គ្រាមនោះ ទាហានថ្មើរជើងបានចូលប្រយុទ្ធនឹងទាហានថ្មើរជើង ដំរីប្រយុទ្ធនឹងដំរីប្រឆាំង អ្នកសង្គ្រាមលើរថប្រយុទ្ធនឹងអ្នកសង្គ្រាមលើរថ ហើយទ័ពសេះប្រយុទ្ធនឹងទ័ពសេះ។ ដូច្នេះ កងទ័ពបានជួបគ្នាក្នុងការប្រយុទ្ធប្រភេទដូចគ្នា—មានរបៀប តែឥតមេត្តា—ម្នាក់ៗចូលប្រឈមនឹងគូប្រកួតរបស់ខ្លួន។
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the structured nature of ancient warfare—each arm of the army (infantry, elephants, chariots, cavalry) engages its counterpart. Ethically, it reflects the kṣatriya-world’s emphasis on ordered combat and matched confrontation, even amid the larger tragedy of fratricidal war.
Sañjaya reports that the battle has fully joined: footmen clash with footmen, elephants with elephants, chariot-fighters with chariot-fighters, and horsemen with horsemen. The armies are interlocked in simultaneous engagements across all divisions.