Shloka 28

भीष्मस्य मध्याह्नयुद्धवर्णनम् / Mid-day Battle Description: Bhīṣma Engaged by the Pāñcālas

Devanagari script

प्रपतन्त सम वीरास्ते विरेजुर्भरतर्षभ । वसन्ते पुष्पशबलाश्षूता: प्रपतिता इव,भरतश्रेष्ठ) वे सभी वीर वहाँ गिरकर वसन्त-ऋतुमें धराशायी हुए पुष्पयुक्त आम्रवृक्षोंकी भाँति सुशोभित हो रहे थे

Transliteration

sañjaya uvāca |

prapatanta sama vīrās te virejur bharatarṣabha |

vasante puṣpaśabalāḥ śūtāḥ prapatitā iva ||

Translation

សញ្ជ័យបាននិយាយ៖ ឱ កំពូលក្នុងចំណោមពួកភារតៈ! វីរបុរសទាំងនោះបានដួលរលំរួមគ្នាលើសមរភូមិ ប៉ុន្តែទោះដួលក៏នៅតែរុងរឿង—ដូចដើមស្វាយនៅរដូវវស្សន្ត ដែលពោរពេញដោយផ្កាចម្រុះ ពេលត្រូវកាប់ហើយដេកលើដី។ ពាក្យនេះបង្ហាញសេចក្តីថ្លៃថ្នូរដ៏សោកស្តាយនៃវីរភាពក្នុងសង្គ្រាម៖ សូម្បីតែពេលរលំ ក៏នៅសល់សញ្ញានៃសម្រស់មុនៗ ឲ្យគិតអំពីតម្លៃនៃជម្លោះ និងអស្ថិរភាពនៃកិត្តិយសក្នុងរាងកាយ។

Word by Word

प्रपतन्तwere falling down

सम्together; completely

वीराःheroes, warriors

तेthose

विरेजुःshone; appeared splendid

भरतर्षभO bull among the Bharatas

वसन्तेin spring

पुष्पशबलाःvariegated with blossoms; flower-speckled

शूताḥfallen/strewn (down)

प्रपतिताःhaving fallen down

इवas if; like

भरतश्रेष्ठO best of the Bharatas

Speaker

संजय उवाच

Characters & Entities

Sañjaya

Dhṛtarāṣṭra (implied by the vocative bharatarṣabha)

warriors (vīrāḥ)

mango trees (śūtāḥ/āmravṛkṣāḥ)

spring season (vasanta)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes