Shloka 29
Droṇa–Arjuna Yuddha; Trigarta-Āvaraṇa; Bhīmasena Gajānīka-bheda
Droṇa and Arjuna Engage; Trigarta Containment; Bhīma Breaks the Elephant Corps
हयाक्ष चामरापीडा: प्रासपाणिभिरास्थिता: । चोदिता: सादिद्ि: क्षिप्रं निपेतुरितरेतरम्,चामरभूषित अश्व प्रासधारी सवारोंसे संचालित हो तुरंत ही एक-दूसरेपर टूट पड़ते थे
hayāś ca cāmarāpīḍāḥ prāsapāṇibhir āsthitāḥ | coditāḥ sādibhiḥ kṣipraṃ nipetur itaretaram ||
សញ្ជ័យបាននិយាយ៖ សេះដែលតុបតែងដោយកន្ទុយយ៉ាក់ជាផ្លុំខ្យល់ និងអ្នកកាន់លំពែងដែលជិះលើវា—ត្រូវអ្នកបើករទេះជំរុញឲ្យលឿន—បានរត់ប្រញាប់មក ហើយប៉ះទង្គិចគ្នាទៅវិញទៅមកភ្លាមៗ។ ដូច្នេះ សង្គ្រាមដែលដំណើរការដោយពាក្យបញ្ជា និងជំនាញ បានបម្លែងសត្វមានជីវិតឲ្យក្លាយជាឧបករណ៍នៃការប៉ះទង្គិចដ៏ហិង្សា ទោះមានភាពរុងរឿងនៃយុទ្ធសាស្ត្រក៏ដោយ ក៏បង្ហាញតម្លៃសីលធម៌ដ៏សាហាវនៃសង្គ្រាម។
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse underscores how, in war, splendor and discipline (ornamented mounts, trained spear-bearers, swift driving) can still culminate in mutual destruction. It implicitly invites reflection on the moral burden of conflict: skill and command do not erase the suffering produced when beings are driven into violence.
Sañjaya reports a rapid cavalry clash: horses decorated with cāmaras, carrying spear-wielding riders, are urged forward by their drivers and immediately charge into one another, beginning or intensifying close combat.