Shloka 38
अभिमन्यु–अलम्बुसयुद्धम् / The Duel of Abhimanyu and Alambusa
with Arjuna’s approach to Bhīṣma
तथेतरे चाभ्यधावन् राक्षसा युद्धदुर्मदा: । उस बाणसे अधिक घायल हो जानेके कारण वे व्यथित हो रथके पिछले भागमें बैठ गये। नील मेघसमूहके समान श्याम वर्णवाले राजा नीलको अचेत हुआ देख अपने भाई- बन्धुओंसे घिरा हुआ घटोत्कच अत्यन्त कुपित हो युद्धमें शोभा पानेवाले अश्वत्थामाकी ओर बड़े वेगसे दौड़ा। उसके साथ ही दूसरे-दूसरे रणदुर्मद राक्षसोंने भी उसपर धावा किया || ३६-३७ ह || तमापतत्तं सम्प्रेक्ष्य राक्षसं घोरदर्शनम्
tath’etare cābhyadhāvan rākṣasā yuddha-durmadāḥ | tam āpatattaṃ samprekṣya rākṣasaṃ ghora-darśanam ||
សញ្ជ័យបាននិយាយ៖ បន្ទាប់មក រក្សសផ្សេងៗទៀត—ដែលក្លាយជាមិនខ្លាចអ្វីដោយស្រវឹងនៃសង្គ្រាម—ក៏បានរត់ប្រញាប់ចូលវាយផងដែរ។ ពេលឃើញរក្សសដ៏គួរភ័យខ្លាច មានរូបរាងសាហាវនោះកំពុងស្ទុះមក ការយកចិត្តទុកដាក់របស់អ្នកយុទ្ធបានបែរទៅរករលកកម្លាំងហិង្សាដែលផ្ទុះឡើងភ្លាមៗលើសមរភូមិ ដែលកំហឹង និងភាពស្មោះត្រង់ចំពោះពួកខ្លួន បណ្ដាលឲ្យមនុស្សលើសពីការគ្រប់គ្រង។
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how war inflames pride and rage (durmada), pushing fighters into reckless aggression; it implicitly warns that unchecked passions can eclipse discernment and restraint even amid duty.
Sañjaya reports that other rākṣasa warriors also charge forward, and attention is drawn to a terrifying rākṣasa rushing into the fight, intensifying the battle’s ferocity.