Shloka 42

भीमसेनस्य गदायुद्ध-प्रभावः

The Battlefield Impact of Bhīmasena’s Mace Combat

Devanagari script

एवमुक्‍्त्वा ततो भीष्मो द्रोणमाचार्यसत्तमम्‌ | अवहारमथो चक्रे तावकानां महारथ:,आचार्यप्रवर द्रोणसे ऐसा कहकर महारथी भीष्मने आपके समस्त सैनिकोंको युद्धभूमिसे लौटा लिया

Transliteration

evam uktvā tato bhīṣmo droṇam ācārya-sattamam | avahāram atho cakre tāvakānāṃ mahā-rathaḥ ||

Translation

ពោលដូច្នេះហើយ ព្រះបីស្មៈ មហារថី បាននិយាយទៅកាន់គ្រូដ្រូណៈ អ្នកគ្រូដ៏ប្រសើរបំផុត; បន្ទាប់មក គាត់បានបញ្ជាឲ្យកងទ័ពរបស់អ្នកទាំងអស់ ដកចេញពីសមរភូមិ។

Word by Word

• एवम्: thus
• Type: Indeclinable
• Root: एवम्

• उक्त्वा: having said
• Type: Verb
• Root: वच्
• Form: क्त्वा (absolutive/gerund), active, same as main verb (भीष्मः)

• ततः: then/from there
• Type: Indeclinable
• Root: ततः

• भीष्मः: Bhishma
• भीष्मः: Karta
• Type: Noun
• Root: भीष्म
• Form: masculine, nominative, singular

• द्रोणम्: Drona
• द्रोणम्: Karma
• Type: Noun
• Root: द्रोण
• Form: masculine, accusative, singular

• आचार्यसत्तमम्: the best of teachers
• Type: Adjective
• Root: आचार्यसत्तम
• Form: masculine, accusative, singular

• अवहारम्: withdrawal/retreat
• अवहारम्: Karma
• Type: Noun
• Root: अवहार
• Form: masculine, accusative, singular

• अथ: then/thereupon
• Type: Indeclinable
• Root: अथ

• चक्रे: did/made
• Type: Verb
• Root: कृ
• Form: perfect (लिट्), 3rd, singular, parasmaipada

• तावकानाम्: of your (people/forces)
• Type: Noun
• Root: तावक
• Form: masculine, genitive, plural

• महारथः: the great chariot-warrior
• महारथः: Karta
• Type: Noun
• Root: महारथ
• Form: masculine, nominative, singular

Speaker

संजय उवाच

Characters & Entities

• Sañjaya
• Bhīṣma
• Droṇa
• Kaurava forces (tāvakāḥ)