Shloka 18
विभूति-योगः (Vibhūti-yoga) — Exemplary Manifestations as a Contemplative Index
ब्रह्माका जो एक दिन है, उसको एक हजार चतुर्युगीतककी अवधिवाला और रात्रिको भी एक हजार चतुर्युगीतककी अवधिवाली जो पुरुष तत्त्वसे जानते हैं,* वे योगीजन कालके तत्त्वको जाननेवाले हैं १७ ।। अव्यक्ताद् व्यक्तय: सर्वा: प्रभवन्त्यहरागमे । रात्र्यागमे प्रलीयन्ते तत्रैवाव्यक्तसंज्ञके
avyaktād vyaktayaḥ sarvāḥ prabhavanty ahar-āgame | rātry-āgame pralīyante tatraivāvyakta-saṃjñake ||
នៅពេលថ្ងៃរះ សត្វមានរូបទាំងអស់កើតឡើងពីអវ្យក្ត (អសម្គាល់) ហើយនៅពេលរាត្រីមកដល់ វាលាយរលាយត្រឡប់ទៅកាន់អវ្យក្តនោះដដែល។ អ្នកយោគីដែលដឹងថា “មួយថ្ងៃរបស់ព្រះព្រហ្ម” មានរយៈពេលស្មើនឹងមួយពាន់ចតុរយុគ និង “មួយរាត្រី” ក៏ស្មើនឹងមួយពាន់ចតុរយុគដែរ—អ្នកទាំងនោះគឺជាអ្នកដឹងសច្ចៈនៃកាលៈ។
अजुन उवाच
Educational Q&A
All manifested existence cyclically emerges from an unmanifest causal state and returns to it; recognizing this impermanence supports steadiness in dharma and detachment from fear of loss.
In the Bhīṣma Parva’s philosophical instruction to Arjuna, the speaker explains cosmic cycles—day as manifestation and night as dissolution—to reframe Arjuna’s crisis within a larger vision of time and reality.