Previous Verse
Next Verse

Shloka 9

भीष्मपर्व — अध्याय ११०: पार्थभीमयोः प्रहारः तथा भीष्माभिमुखं संग्रामविस्तारः

Arjuna and Bhima’s pressure; escalation toward Bhishma

न्यविशत्‌ कुरुभि: सार्ध हृष्टरूपै: समन्‍्तत: । भारत! भीष्म भी समरभूमिमें सूृंजयों तथा पाण्डवोंको जीतकर आपके पुत्रोंद्वारा प्रशंसित और अभिवन्दित हो अत्यन्त हर्षमें भरे हुए कौरवोंके साथ शिविरमें गये ।। ततो रात्रि: समभवत्‌ सर्वभूतप्रमोहिनी,तत्पश्चात्‌ सम्पूर्ण भूतोंको मोहमयी निद्रामें डालनेवाली रात्रि आ गयी। उस भयंकर रात्रिके आरम्भकालमें वृष्णिवंशियोंसहित दुर्धर्ष संजय और पाण्डव गुप्तमन्त्रणाके लिये एक साथ बैठे

sañjaya uvāca |

nyaviśat kurubhiḥ sārdhaṃ hṛṣṭarūpaiḥ samantataḥ |

tato rātriḥ samabhavat sarvabhūtapramohinī |

tatpaścāt sampūrṇa-bhūtān mohamayīṃ nidrāṃ prāpaṇayantī rātriḥ samupasthitā |

tasyā bhīṣaṇāyā rātryā ārambhakāle vṛṣṇivaṃśyaiḥ saha durdharṣaḥ sañjayaḥ pāṇḍavāś ca guptamantraṇāyai ekatra niṣeduḥ ||

សញ្ជ័យបាននិយាយ៖ ព័ទ្ធជុំវិញដោយពួកកូរុ ដែលមានមុខមាត់ភ្លឺរលោងដោយសេចក្តីរីករាយ ភីष្មាបានត្រឡប់ទៅជំរំ បន្ទាប់ពីបានឈ្នះស្រីញជយៈ និងពួកបណ្ឌវៈលើសមរភូមិ ហើយត្រូវបានកូនប្រុសរបស់អ្នកសរសើរ និងសំពះគោរព។ បន្ទាប់មក រាត្រីបានមកដល់—រាត្រីដែលធ្វើឲ្យសត្វទាំងអស់វង្វេង—បញ្ចូលលោកទាំងមូលទៅក្នុងដំណេកមមាញឹក។ នៅដើមរាត្រីដ៏គួរឱ្យខ្លាចនោះ សញ្ជ័យដ៏មិនងាយឈ្នះ និងពួកបណ្ឌវៈ ព្រមទាំងវ្រឹಷ್ಣិ បានអង្គុយជុំគ្នា ដើម្បីប្រជុំសម្ងាត់។

न्यविशत्entered
न्यविशत्:
Karta
TypeVerb
Rootविश् (प्रवेशने) + नि- (उपसर्ग)
Formलङ् (Imperfect), 3, Singular, परस्मैपद
कुरुभिःwith the Kurus
कुरुभिः:
Karana
TypeNoun
Rootकुरु
FormMasculine, Instrumental, Plural
सार्धम्together (with)
सार्धम्:
Karana
TypeIndeclinable
Rootसार्धम्
हृष्ट-रूपैःwith joyful appearances
हृष्ट-रूपैः:
Karana
TypeAdjective
Rootहृष्ट (ppp of हृष्) + रूप
FormMasculine/Neuter, Instrumental, Plural
समन्ततःon all sides
समन्ततः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootसमन्ततः
ततःthen
ततः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootततः
रात्रिःnight
रात्रिः:
Karta
TypeNoun
Rootरात्रि
FormFeminine, Nominative, Singular
समभवत्came to be / occurred
समभवत्:
Karta
TypeVerb
Rootभू (सत्तायाम्) + सम्- (उपसर्ग)
Formलङ् (Imperfect), 3, Singular, परस्मैपद
सर्व-भूत-प्रमोहिनीdeluding all beings
सर्व-भूत-प्रमोहिनी:
Karta
TypeAdjective
Rootसर्व + भूत + प्रमोहिनी (from प्र-√मुह्, caus./fem. agent)
FormFeminine, Nominative, Singular

संजय उवाच

S
Sañjaya
B
Bhīṣma
K
Kurus (Kauravas)
D
Dhṛtarāṣṭra’s sons (Kaurava princes)
S
Sṛñjayas
P
Pāṇḍavas
V
Vṛṣṇis