Shloka 43
Vyāsa’s Boon-Offer and Dhṛtarāṣṭra’s Remorse in the Forest Assembly (आश्रमवासिक पर्व, अध्याय ३६)
Devanagari script
अन्त:पुरेषु च तदा सुमहान् रुदितस्वन: । प्रादुरासीन्महाराज पृथां श्रुत्वा तथागताम्,भीमसेन आदि सभी भाई रोने लगे। महाराज! कुन्तीकी वैसी दशा सुनकर अन्तःपुरमें भी रोने-बिलखनेका महान् शब्द सुनायी देने लगा
Transliteration
antaḥpureṣu ca tadā sumahān ruditasvanaḥ | prādurāsīn mahārāja pṛthāṃ śrutvā tathāgatām ||
Translation
វៃសម្បាយនៈបានមានព្រះវាចា៖ នៅពេលនោះ ឱ ព្រះមហាក្សត្រ សំឡេងយំសោកដ៏ធំមួយបានកើតឡើងក្នុងអន្តៈបុរៈ។ ពេលបានឮថា ព្រឹថា (គុនទី) បានធ្លាក់ទៅសភាពដូច្នោះ ស្ត្រីក្នុងរាជវាំងក៏ផ្ទុះការទួញសោកដែរ។
Word by Word
अन्तःपुरेषुin the inner apartments (harem/palace chambers)
अन्तःपुरेषु:
Adhikarana
TypeNoun
Rootअन्तःपुर
FormNeuter, Locative, Plural
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
तदाthen
तदा:
TypeIndeclinable
Rootतदा
सुमहान्very great
सुमहान्:
TypeAdjective
Rootसुमहत्
FormMasculine, Nominative, Singular
रुदितस्वनःsound of weeping (wailing-noise)
रुदितस्वनः:
Karta
TypeNoun
Rootरुदितस्वन
FormMasculine, Nominative, Singular
प्रादुरासीत्arose/appeared
प्रादुरासीत्:
TypeVerb
Rootप्रादुर् + अस्
FormImperfect (Laṅ), 3rd, Singular
महाराजO great king
महाराज:
TypeNoun
Rootमहाराज
FormMasculine, Vocative, Singular
पृथाम्Prithā (Kuntī)
पृथाम्:
Karma
TypeNoun
Rootपृथा
FormFeminine, Accusative, Singular
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
TypeVerb
Rootश्रु
FormAbsolutive (ktvā), Parasmaipada (usage-neutral)
तथाthus/so; in that manner
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
गताम्gone/come to such a state (having become so)
गताम्:
Karma
TypeAdjective
Rootगम्
FormPast passive participle (kta), Feminine, Accusative, Singular
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Characters & Entities
V
VaiśampāyanaM
Mahārāja (Janamejaya)P
Pṛthā (Kuntī)A
antaḥpura (inner apartments/palace women)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes