Shloka 15
अध्याय ३३ — धृतराष्ट्रस्य कुशलप्रश्नाः तथा विदुरस्य योगसमाधिः
Chapter 33: Dhṛtarāṣṭra’s Welfare-Inquiries and Vidura’s Yogic Absorption
वियोगे दोषदर्शी य: संयोगं स विसर्जयेत् । असड़े सड़मो नास्ति दुःखं भूवि वियोगजम्
viyoge doṣadarśī yaḥ saṃyogaṃ sa visṛjayet | asaṅge saṅgamo nāsti duḥkhaṃ bhūvi viyogajam ||
វៃសម្បាយនៈបាននិយាយថា៖ «អ្នកណាដែលនៅក្នុងការបែកចេញ តែងឃើញតែទោស គួរតែបោះបង់ការចងចិត្តទៅលើការរួមជាមួយគ្នាផ្ទាល់។ ព្រោះក្នុងភាពមិនជាប់ពាក់ព័ន្ធពិតប្រាកដ មិនមាន ‘ចំណង’ ឬ ‘ការរួម’ ឡើយ។ មានតែអ្នកដែលដាក់គំនិតនៃការរួមទៅលើអាត្មាដែលមិនជាប់ពាក់ព័ន្ធប៉ុណ្ណោះ ដែលត្រូវទ្រាំទុក្ខសោកកើតពីការបែកចេញលើផែនដីនេះ»។
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Suffering from separation arises because one clings to the notion of ‘union’ and ‘possession.’ Cultivating asaṅga (non-attachment) removes the very basis for the pain of viyoga (separation), since the Self is not truly bound by connections.
In the Ashramavāsika context, the narration turns toward renunciatory reflection: Vaiśampāyana articulates a teaching that reframes grief and parting as products of attachment, aligning the forest-dwelling, end-of-life mood of the parva with vairāgya and inner steadiness.