धृतराष्ट्र-सत्कारः तथा श्राद्ध-दाने नियमनम् | Honoring Dhṛtarāṣṭra and Regulating Śrāddha-Gifts
ततः स राजा कौरव्यो धृतराष्ट्री महामना:,विपरीतकश्न मे शत्रुर्नियम्यश्न भवेन्नर: । राजा युधिष्ठिर बड़े दयालु थे। वे सदा प्रसन्न रहकर अपने भाइयों और मन्त्रियोंसे कहा करते थे कि “ये राजा धृतराष्ट्र मेरे और आपलोगोंके माननीय हैं। जो इनकी आज्ञाके अधीन रहता है, वही मेरा सुहृद् है। विपरीत आचरण करनेवाला मेरा शत्रु है। वह मेरे दण्डका भागी होगा
tataḥ sa rājā kauravyo dhṛtarāṣṭrī mahāmanāḥ | viparīta-kṛc chna me śatrur niyamya-kṛc chna bhaven naraḥ ||
បន្ទាប់មក ព្រះមហាក្សត្រកុរុដ៏មានព្រះហឫទ័យខ្ពង់ខ្ពស់ ធృతរાષ્ટ્ર បានប្រកាសថា៖ «អ្នកណាដែលប្រព្រឹត្តផ្ទុយនឹងព្រះបញ្ជារបស់ខ្ញុំ គឺជាសត្រូវរបស់ខ្ញុំ; តែអ្នកណាដែលទប់ស្កាត់ខ្លួន និងរស់នៅក្រោមវិន័យ នឹងក្លាយជាមនុស្សសមគួរ»។ ក្នុងបរិបទរឿងរ៉ាវ នេះបញ្ជាក់ថា ការគោរពអំណាចត្រឹមត្រូវ និងការគ្រប់គ្រងខ្លួនឯង គឺជាមូលដ្ឋាននៃសន្តិភាពសង្គម បន្ទាប់ពីសង្គ្រាមដ៏ធំ។
वैशम्पायन उवाच
The verse emphasizes that social and moral order depends on disciplined self-restraint and adherence to legitimate injunctions; defiance of rightful authority is framed as enmity, while self-controlled conduct is praised as true manliness.
In the Ashramavāsika context—after the war, as the elders move toward a life of restraint—the speaker presents a principle of governance and conduct: those who follow the elder king’s directives are treated as allies, while those who act contrary are treated as adversaries.