Shloka 10
Adhyāya 11 — Maṇḍala-vicāra and Ṣāḍguṇya-prayoga
Circle-of-Kings Analysis and the Six Policies
यन्मात्सर्यमयं भीम: करोति भृशदुःखित: । न तन्मनसि कर्तव्यमिति वाच्य: स पार्थिव:
vaiśampāyana uvāca |
yan mātsaryamayaṃ bhīmaḥ karoti bhṛśaduḥkhitaḥ |
na tan manasi kartavyam iti vācyaḥ sa pārthivaḥ |
វៃសម្បាយនៈ បាននិយាយថា៖ «អ្វីៗនៃការច្រណែនដែល ភីមៈ អ្នកទុក្ខសោកយ៉ាងខ្លាំង អាចបង្ហាញឡើង—សូមកុំឲ្យព្រះរាជាទុកចូលក្នុងព្រះហឫទ័យ។ សូមប្រាប់ព្រះមហាក្សត្រដូច្នេះ»។
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Grief can provoke jealousy and harsh reactions, but one should not internalize or endorse such mātsarya; wise counsel restrains the mind and redirects emotion toward dharmic composure.
Vaiśampāyana reports a message meant for a king: Bhīma, suffering intensely, may show jealousy, yet the king should be advised not to take that sentiment to heart or let it shape his inner resolve.