Shloka 18
कल्माषपाद-शाप-कारणम्
Cause of Kalmāṣapāda’s Niyoga under a Curse
Devanagari script
सहस्रांशुं ततो विप्र: कृताञज्जलिरुपस्थित: । वसिष्ठो5हमिति प्रीत्या स चात्मानं न्यवेदयत्
Translation
បន្ទាប់មក ព្រះឥសីវសិષ્ៈ បានប្រណម្យអញ្ជលីដោយដៃទាំងពីរ ហើយចូលទៅជិតព្រះសូរ្យទេវ ដែលរុងរឿងដោយកាំរស្មីរាប់ពាន់។ ដោយចិត្តរីករាយ គាត់បានទូលបង្ហាញខ្លួនថា «ខ្ញុំគឺ វសិષ્ៈ»។
Word by Word
सहस्रांशुम्the thousand-rayed one (Sun)
सहस्रांशुम्:
Karma
TypeNoun
Rootसहस्रांशु
FormMasculine, Accusative, Singular
ततःthen/from there
ततः:
TypeIndeclinable
Rootततः
विप्रःthe brahmin
विप्रः:
Karta
TypeNoun
Rootविप्र
FormMasculine, Nominative, Singular
कृताञ्जलिःwith hands joined (in reverence)
कृताञ्जलिः:
TypeAdjective
Rootकृताञ्जलि
FormMasculine, Nominative, Singular
उपस्थितःhaving approached / having come near
उपस्थितः:
TypeVerb
Rootउप-स्था
FormMasculine, Nominative, Singular, Past passive participle (क्त)
वसिष्ठःVasiṣṭha
वसिष्ठः:
Karta
TypeNoun
Rootवसिष्ठ
FormMasculine, Nominative, Singular
अहम्I
अहम्:
TypeNoun
Rootअहम्
Form—, Nominative, Singular
इतिthus/quoting
इति:
TypeIndeclinable
Rootइति
प्रीत्याwith joy/affection
प्रीत्या:
Karana
TypeNoun
Rootप्रीति
FormFeminine, Instrumental, Singular
सःhe
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
आत्मानम्himself
आत्मानम्:
Karma
TypeNoun
Rootआत्मन्
FormMasculine, Accusative, Singular
न्यवेदयत्he informed/introduced (himself)
न्यवेदयत्:
TypeVerb
Rootनि-विद्
FormImperfect (लङ्), 3rd, Singular, Parasmaipada
Speaker
गन्धर्व उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes