Shloka 58
Ādi-parva Adhyāya 132 — Duryodhana’s Instructions to Purocana at Vāraṇāvata
Lākṣāgṛha Planning
तथैव हृष्टवदनस्तथैवादीनमानस: । छित्त्वाविचार्य तं प्रादाद् द्रोणायाड्गुछ्ठमात्मन:
tathaiva hṛṣṭavadanastathaivādīnamānasaḥ | chittvāvicārya taṃ prādād droṇāyāṅguṣṭhamātmanaḥ ||
វៃសម្បាយណៈបាននិយាយថា៖ ដូច្នោះហើយ ដោយមុខរីករាយដដែល និងចិត្តទូលាយមិនរអាក់រអួលដដែល អេកលវ្យៈ—ដោយមិនឈប់គិតពិចារណា—បានកាត់មេដៃរបស់ខ្លួន ហើយប្រគល់ឲ្យទ្រូណា។ ដោយការនោះ គាត់បានគោរពរក្សាពាក្យសន្យា ដាក់ភាពស្មោះត្រង់ចំពោះពាក្យ និងការគោរពគ្រូ លើសការខាតបង់ផ្ទាល់ខ្លួន។
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the ethical weight of keeping one’s pledge and the intensity of guru-bhakti: Ekalavya chooses unwavering fidelity and self-sacrifice over self-interest, illustrating how dharma can demand painful personal cost.
After hearing Droṇa’s harsh demand for guru-dakṣiṇā, Ekalavya—still smiling and undisturbed—cuts off his own thumb without hesitation and presents it to Droṇa.