Shloka 4

Kuntī’s Appeal for Progeny and the Vyuṣitāśva–Bhadrā Precedent (कुन्ती-पाण्डु संवादः; व्युषिताश्व-भद्रा आख्यानम्)

Devanagari script

ततः सा रड्भरमध्यस्थं तेषां राज्ञां मनस्विनी । ददर्श राजशार्दूलं पाण्डु भरतसत्तमम्‌,मनस्विनी कुन्तीने सब राजाओंके बीच रंगमंचपर बैठे हुए भरतवंशशिरोमणि नृपश्रेष्ठ पाएको देखा

Transliteration

tataḥ sā raṅgabhūmimadhyasthaṃ teṣāṃ rājñāṃ manasvinī | dadarśa rājaśārdūlaṃ pāṇḍuṃ bharatasattamam ||

Translation

បន្ទាប់មក កុន្តី ស្ត្រីមានចិត្តមាំមួន បានឃើញ ពាន់ឌុ—សីហរាជក្នុងចំណោមព្រះមហាក្សត្រ ជាអ្នកល្អឥតខ្ចោះក្នុងវង្សភារ័ត—អង្គុយនៅកណ្ដាលរង្វង់ពិធី ក្នុងចំណោមព្រះមហាក្សត្រដែលបានមកប្រជុំ។

Word by Word

ततःthen, thereafter

साshe

रङ्गof the arena/stage

भरof the assembly/crowd (as given in text)

मध्यस्थम्situated in the middle

तेषाम्of those

राज्ञाम्of kings

मनस्विनीhigh-minded, intelligent

ददर्शsaw

राजking

शार्दूलम्tiger (metaphor: tiger among kings)

पाण्डुम्Pāṇḍu

भरतof Bharata (dynasty)

सत्तमम्the best, the foremost

Speaker

वैशम्पायन उवाच

Characters & Entities

Vaiśampāyana

Kuntī

Pāṇḍu

rājānaḥ (assembled kings)

raṅgabhūmi (arena)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes