Adhyaya 25

Verse 1

श्रीशुक उवाच तस्य मूलदेशे त्रिंशद्योजनसहस्रान्तर आस्ते या वै कला भगवतस्तामसी समाख्यातानन्त इति सात्वतीया द्रष्टृद‍ृश्ययो: सङ्कर्षणमहमित्यभिमानलक्षणं यं सङ्कर्षणमित्याचक्षते ॥ १ ॥

ព្រះស្រីសុកទេវៈមានព្រះបន្ទូលថា៖ ព្រះរាជា​អើយ! ក្រោមបាតាលចុះទៅចម្ងាយសាមសិបពាន់យោជន៍ មានកាលា (ការពង្រីក) នៃព្រះភគវាន ដែលហៅថា អនន្ត ឬ សង្គកර්ෂណ។ ព្រះអង្គជាអធិષ્ઠាតា​នៃ​អហង្គារៈ “ខ្ញុំ” ដែលកើតពីការភ្ជាប់រវាងអ្នកឃើញ និងអ្វីដែលត្រូវឃើញ; ដោយព្រះបំណងរបស់ព្រះអង្គ សត្វជាប់ពន្ធន៍គិតថាខ្លួនជាអ្នករីករាយ និងជាម្ចាស់។

Verse 2

यस्येदं क्षितिमण्डलं भगवतोऽनन्तमूर्ते: सहस्रशिरस एकस्मिन्नेव शीर्षणि ध्रियमाणं सिद्धार्थ इव लक्ष्यते ॥ २ ॥

ស្រីសុកទេវៈបន្តថា៖ ចក្រវាលនេះដែលស្ថិតលើក្បាលពស់មួយក្នុងចំណោមក្បាលពស់រាប់ពាន់របស់ព្រះអនន្តទេវៈ មើលទៅដូចគ្រាប់មូស្តាតពណ៌សតូចមួយ ប្រៀបនឹងក្បាលពស់ដ៏ធំរបស់ព្រះអង្គ។

Verse 3

यस्य ह वा इदं कालेनोपसञ्जिहीर्षतोऽमर्षविरचितरुचिरभ्रमद्भ्रुवोरन्तरेण साङ्कर्षणो नाम रुद्र एकादशव्यूहस्‍त्र्यक्षस्त्रिशिखं शूलमुत्तम्भयन्नुदतिष्ठत् ॥ ३ ॥

នៅពេលប្រល័យ ព្រះអនន្តទេវៈប្រាថ្នាលុបបំបាត់សೃષ્ટិទាំងមូល ព្រះអង្គកើតកំហឹងបន្តិច។ ពីចន្លោះចិញ្ចើមទាំងពីររបស់ព្រះអង្គ មានរុទ្រៈភ្នែកបី កាន់ត្រីសូល លេចឡើង។ រុទ្រៈនេះមាននាមថា សាំងកර්ෂណ ជាសមষ্টិរូបនៃរុទ្រៈទាំង១១ ហើយកើតឡើងដើម្បីបំផ្លាញសកលលោក។

Verse 4

यस्याङ्‌घ्रिकमलयुगलारुणविशदनखमणिषण्डमण्डलेष्वहिपतय: सह सात्वतर्षभैरेकान्तभक्तियोगेनावनमन्त: स्ववदनानि परिस्फुरत्कुण्डलप्रभामण्डितगण्डस्थलान्यतिमनोहराणि प्रमुदितमनस: खलु विलोकयन्ति ॥ ४ ॥

ក្រចកពណ៌ផ្កាឈូក ស្អាតថ្លា លើព្រះបាទដូចផ្កាឈូករបស់ព្រះអង្គ ដូចជាគ្រឿងមណីតម្លៃដែលខាត់រលោងដូចកញ្ចក់។ ពេលអធិរាជនាគ និងភក្តាវៃષ્ણវសុទ្ធ ក្រាបបង្គំស្រីសង្គកර්ෂណដោយភក្តិយោគឯកចិត្ត ពួកគេរីករាយយ៉ាងខ្លាំងពេលឃើញមុខស្រស់របស់ខ្លួនឆ្លុះនៅលើក្រចក; ថ្ពាល់ត្រូវបានលម្អដោយពន្លឺក្រវិលភ្លឺរលោង។

Verse 5

यस्यैव हि नागराजकुमार्य आशिष आशासानाश्चार्वङ्गवलयविलसितविशद विपुलधवलसुभगरुचिरभुजरजतस्तम्भेष्वगुरुचन्दनकुङ्कुमपङ्कानुलेपेनावलिम्पमानास्तदभिमर्शनोन्मथितहृदयमकरध्वजावेशरुचिरललितस्मितास्तदनुरागमदमुदितमद् विघूर्णितारुणकरुणावलोकनयनवदनारविन्दं सव्रीडं किल विलोकयन्ति ॥ ५ ॥

ព្រះនាងកូនស្រីនៃស្តេចនាគ ប្រាថ្នាព្រះពរ​មង្គល ដោយលាបលើព្រះពាហុដ៏វែងស្រស់ស្អាត របស់ព្រះអង្គ—មានកងដៃលម្អ និងស—ភ្លឺដូចសសរប្រាក់—ដោយលាបអគុរុ ចន្ទន៍ និងកុងគុម។ ការប៉ះពាល់នៃអង្គព្រះអង្គធ្វើឲ្យកាមទេវ (មகரធ្វជ) រំញោចក្នុងចិត្តពួកនាង ហើយស្នាមញញឹមល្អិតល្អន់កើតឡើង។ ព្រះអង្គដឹងចិត្តពួកនាង ហើយទតដោយញញឹមពោរពេញដោយមេត្តា; ភ្នែកក្រហមស្រាលរបស់ព្រះអង្គរំកិលបន្តិចដោយស្រវឹងសុខានុភាពនៃសេចក្តីស្រឡាញ់ភក្តិ។ ដូច្នេះពួកនាងខ្មាសអៀន ហើយសម្លឹងមើលព្រះមុខដូចផ្កាឈូករបស់ព្រះអង្គ។

Verse 6

स एव भगवाननन्तोऽनन्तगुणार्णव आदिदेव उपसंहृतामर्षरोषवेगो लोकानां स्वस्तय आस्ते ॥ ६ ॥

ព្រះសង្គក៌សណៈនោះឯងជាព្រះអនន្តទេវៈ មហាសមុទ្រនៃគុណធម៌វិញ្ញាណអនន្ត ជាអាទិទេវ និងមិនខុសពីព្រះបុគ្គលភាពអធិទេវ។ ដើម្បីសុខសាន្តរបស់សត្វមានជីវិតទាំងអស់ក្នុងលោកនេះ ព្រះองค์ស្ថិតនៅក្នុងធាមរបស់ព្រះองค์ ដោយទប់ស្កាត់កំហឹង និងភាពមិនអត់ធ្មត់។

Verse 7

ध्यायमान: सुरासुरोरगसिद्धगन्धर्वविद्याधरमुनिगणैरनवरतमदमुदितविकृतविह्वललोचन: सुललितमुखरिकामृतेनाप्यायमान: स्वपार्षदविबुधयूथपतीनपरिम्‍लानरागनवतुलसिकामोदमध्वासवेन माद्यन्मधुकरव्रातमधुरगीतश्रियं वैजयन्तीं स्वां वनमालां नीलवासा एककुण्डलो हलककुदि कृतसुभगसुन्दरभुजो भगवान्महेन्द्रो वारणेन्द्र इव काञ्चनीं कक्षामुदारलीलो बिभर्ति ॥ ७ ॥

សុកទេវ គោស្វាមី បន្តថា៖ ពួកទេវតា អសុរា ឧរគៈ សិទ្ធៈ គន្ធර්វៈ វិទ្យាធរ និងមហាមុនីជាច្រើន សូត្រអធិស្ឋានសរសើរព្រះអម្ចាស់ជានិច្ច។ ដោយសេចក្តីរីករាយដូចមនុស្សស្រវឹង ព្រះองค์មើលទៅដូចជាវិលវល់; ព្រះនេត្រដូចផ្កាដែលកំពុងរីក ព្រលឹតទៅមក។ ដោយសំឡេងផ្អែមពីព្រះមុខ ព្រះองค์បំពេញចិត្តសហព្រះបរិវារ និងមេដឹកនាំទេវតា។ ព្រះองค์ស្លៀកពណ៌ខៀវ ពាក់ក្រវិលតែមួយ ហើយកាន់ហាល (នង្គ័ល) នៅលើខ្នងដោយព្រះដៃទាំងពីរដែលស្រស់ស្អាត; ព្រះអង្គពាក់ខ្សែក្រវាត់មាស និងពាក់មាលាវៃជយន្តីពីផ្កាទុលសីដែលស្រស់ថ្មីជានិច្ច។ ឃ្មុំដែលស្រវឹងដោយក្លិនក្រអូបដូចទឹកឃ្មុំនៃទុលសី ហ៊ុមជុំវិញដោយសូរស្រែកផ្អែម ធ្វើឲ្យមាលានោះកាន់តែរុងរឿង។ ដូច្នេះ ព្រះអម្ចាស់រីករាយក្នុងលីឡាដ៏អធិកអធម។

Verse 8

य एष एवमनुश्रुतो ध्यायमानो मुमुक्षूणामनादिकालकर्मवासनाग्रथितमविद्यामयं हृदयग्रन्थिं सत्त्वरजस्तमोमयमन्तर्हृदयं गत आशु निर्भिनत्ति तस्यानुभावान् भगवान् स्वायम्भुवो नारद: सह तुम्बुरुणा सभायां ब्रह्मण: संश्लोकयामास ॥ ८ ॥

បើអ្នកដែលប្រាថ្នាមោក្សៈយ៉ាងតឹងរឹង បានស្តាប់សិរីល្អរបស់ព្រះអនន្តទេវៈពីមាត់គ្រូក្នុងខ្សែបន្តបន្ទាប់ (បរម្បរា) ហើយសមាធិលើព្រះសង្គក៌សណៈជានិច្ច នោះព្រះអម្ចាស់នឹងចូលទៅក្នុងជ្រៅបេះដូង បំបាត់មលិនភាពនៃគុណធម៌ធម្មជាតិ និងកាត់បំបែកក្រវ៉ាត់រឹងក្នុងចិត្ត ដែលត្រូវបានចងតាំងពីកាលអនាទិដោយវាសនាកម្ម និងបំណងគ្រប់គ្រងធម្មជាតិ។ នារទមុនី កូនប្រុសរបស់ព្រះប្រហ្មា តែងតែសរសើរព្រះអនន្តទេវៈក្នុងសភារបស់ឪពុក; នៅទីនោះ លោកច្រៀងស្លោកដ៏រីករាយដែលខ្លួននិពន្ធ ដោយមានទុម្ពុរុជាគូសម្របសម្រួល។

Verse 9

उत्पत्तिस्थितिलयहेतवोऽस्य कल्पा: सत्त्वाद्या: प्रकृतिगुणा यदीक्षयाऽऽसन्॒ । यद्रूपं ध्रुवमकृतं यदेकमात्मन् नानाधात्कथमु ह वेद तस्य वर्त्म ॥ ९ ॥

ដោយព្រះនេត្ររបស់ព្រះអម្ចាស់ គុណធម៌នៃប្រក្រឹតិ—សត្ត្វៈជាដើម—ត្រូវបានជំរុញឲ្យធ្វើការជាមូលហេតុនៃការបង្កើត ការរក្សា និងការលាយបាត់នៃសកលលោក។ ព្រះបរមាត្មា គ្មានដែនកំណត់ និងគ្មានដើមកំណើត; ទោះជាមួយតែមួយ ក៏បង្ហាញខ្លួនជារូបរាងជាច្រើន។ មនុស្សលោកនឹងយល់ដឹងផ្លូវរបស់ព្រះអម្ចាស់ដ៏អធិឧត្តមបានដូចម្តេច?

Verse 10

मूर्तिं न: पुरुकृपया बभार सत्त्वं संशुद्धं सदसदिदं विभाति तत्र । यल्लीलां मृगपतिराददेऽनवद्या- मादातुं स्वजनमनांस्युदारवीर्य: ॥ १० ॥

ដោយព្រះមហាករុណាដ៏ឥតហេតុ ព្រះអម្ចាស់បានទទួលរូបកាយសុទ្ធសត្ត្វៈសម្រាប់យើង ដែលក្នុងនោះទាំងសារធាតុស្ដើង និងសារធាតុកម្រាស់ក៏បង្ហាញឡើង។ ព្រះអម្ចាស់ដ៏សប្បុរស និងមានអំណាចសិទ្ធិយោគទាំងអស់ បង្ហាញអវតារផ្សេងៗ និងលីឡាដ៏បរិសុទ្ធ ដើម្បីឈ្នះចិត្តភក្តា និងផ្តល់សេចក្តីរីករាយដល់បេះដូងរបស់ពួកគេ។

Verse 11

यन्नाम श्रुतमनुकीर्तयेदकस्मा- दार्तो वा यदि पतित: प्रलम्भनाद्वा । हन्त्यंह: सपदि नृणामशेषमन्यं कं शेषाद्भ‍गवत आश्रयेन्मुमुक्षु: ॥ ११ ॥

អ្នកណាក៏ដោយដែលបានស្តាប់ព្រះនាមបរិសុទ្ធពីគ្រូវិញ្ញាណត្រឹមត្រូវ ហើយសូត្រកោតសរសើរ—ទោះជាកំពុងទុក្ខ ឬធ្លាក់ចុះ—ក៏បានបរិសុទ្ធភ្លាមៗ។ សូម្បីតែហៅព្រះនាមដោយលេងសើច ឬដោយចៃដន្យ ក៏ខ្លួនគេ និងអ្នកស្តាប់ទាំងអស់រួចផុតពីបាបទាំងមូល; ដូច្នេះអ្នកប្រាថ្នាមោគ៌ៈនឹងយកជ្រកកោនក្រោមព្រះសេស-ភគវានក្រៅពីអ្នកណាទៀត?

Verse 12

मूर्धन्यर्पितमणुवत्सहस्रमूर्ध्नो भूगोलं सगिरिसरित्समुद्रसत्त्वम् । आनन्त्यादनिमितविक्रमस्य भूम्न: को वीर्याण्यधिगणयेत्सहस्रजिह्व: ॥ १२ ॥

ព្រះអម្ចាស់គ្មានដែនកំណត់ ដូច្នេះគ្មាននរណាអាចវាស់វែងអំណាចរបស់ព្រះអង្គបាន។ សកលលោកទាំងមូលដែលមានភ្នំ ទន្លេ មហាសមុទ្រ ដើមឈើ និងសត្វជីវិតទាំងឡាយ ស្ថិតដូចអាតូមលើក្បាលពស់មួយក្នុងចំណោមក្បាលរាប់ពាន់របស់ព្រះអង្គ។ ទោះមានអណ្តាតរាប់ពាន់ ក៏នរណាអាចរាប់រៀបរាប់សិរីល្អរបស់ព្រះអង្គបាន?

Verse 13

एवम्प्रभावो भगवाननन्तो दुरन्तवीर्योरुगुणानुभाव: । मूले रसाया: स्थित आत्मतन्त्रो यो लीलया क्ष्मां स्थितये बिभर्ति ॥ १३ ॥

ដូច្នេះ ព្រះអម្ចាស់អនន្តទេវមានឥទ្ធិពលដ៏អស្ចារ្យ គុណធម៌ដ៏ធំធេង និងសិរីល្អរបស់ព្រះអង្គគ្មានទីបញ្ចប់ ហើយកម្លាំងវីរភាពក៏អសীম។ ទោះព្រះអង្គពេញលេញដោយខ្លួនឯង ក៏ព្រះអង្គជាគ្រឹះគាំទ្ររបស់សព្វវត្ថុ។ ព្រះអង្គស្ថិតនៅក្រោមប្រព័ន្ធភពទាបៗ ហើយដោយលីឡា ព្រះអង្គគាំទ្រសកលលោកទាំងមូលយ៉ាងងាយស្រួល។

Verse 14

एता ह्येवेह नृभिरुपगन्तव्या गतयो यथाकर्मविनिर्मिता यथोपदेशमनुवर्णिता: कामान् कामयमानै: ॥ १४ ॥

ព្រះមហាក្សត្រ ជាទីគោរព ដូចដែលខ្ញុំបានស្តាប់ពីគ្រូវិញ្ញាណ ខ្ញុំបានពណ៌នាឲ្យព្រះអង្គយ៉ាងពេញលេញអំពីការបង្កើតលោកវត្ថុនេះ តាមកម្ម និងបំណងប្រាថ្នារបស់ជីវដែលត្រូវចងក្រង។ ជីវដែលពោរពេញដោយកាមប្រាថ្នាវត្ថុ នឹងទទួលបានស្ថានភាពផ្សេងៗនៅក្នុងប្រព័ន្ធភពផ្សេងៗ តាមផលកម្ម ហើយរស់នៅក្នុងសំណង់សកលនេះ។

Verse 15

एतावतीर्हि राजन् पुंस: प्रवृत्तिलक्षणस्य धर्मस्य विपाकगतय उच्चावचा विसदृशा यथाप्रश्नं व्याचख्ये किमन्यत्कथयाम इति ॥ १५ ॥

ព្រះមហាក្សត្រ ជាទីគោរព ខ្ញុំបានពន្យល់តាមសំណួររបស់ព្រះអង្គអំពីគតិផលកម្មដ៏ខុសៗគ្នា ទាំងខ្ពស់ទាំងទាប ដែលកើតពីវិបាកកម្មរបស់មនុស្សដែលប្រព្រឹត្តធម៌ប្រភេទប្រព្រឹត្តិ (ប្រកបដោយសកម្មភាពលោកិយ)។ អ្វីដែលព្រះអង្គសួរ ខ្ញុំបានបកស្រាយតាមដែលខ្ញុំបានស្តាប់ពីអ្នកមានអំណាចផ្លូវធម៌; ឥឡូវនេះខ្ញុំនឹងនិយាយអ្វីទៀត?