Adhyaya 2
Kali-yuga’s Degradation, the Advent of Kalki, and the Reset of the Yuga Cycle
បន្តការពិពណ៌នាអំពីពេលវេលានៅស្កន្ធទី១២ សុកទេវ គោស្វាមី បង្ហាញដល់ព្រះបារីក្សិត មហារាជ រូបភាពវិនិច្ឆ័យនៃកលិយុគៈ សសរធម៌ (សច្ចៈ ភាពស្អាត មេត្តា អត់ធ្មត់) រលាយរៀងរាល់ថ្ងៃ អត្តសញ្ញាណសង្គមត្រូវវាស់ដោយទ្រព្យ និងសញ្ញាខាងក្រៅ ហើយអំណាចរដ្ឋក្លាយជាការប្លន់ប្រហារ។ ពេលប្រជាជនពុករលួយកើនឡើង អ្នកខ្លាំងបំផុតកាន់អំណាច ប្រជាពលរដ្ឋត្រូវបង្ខំដោយពន្ធ និងអត់ឃ្លាន រត់គេចរស់ដោយអាហារព្រៃ ខណៈអាយុកាលកាត់បន្ថយខ្លាំង។ បន្ទាប់មក ព្រះវិស្ណុ បង្ហាញជាកល្កី នៅសាំភលា បំផ្លាញស្តេចក្លែងក្លាយ បរិសុទ្ធអ្នកនៅសល់ និងបើកសត្យយុគឡើងវិញ ដោយសញ្ញាផ្កាយល្អប្រសើរ។ ជំពូកនេះភ្ជាប់ទស្សនៈចុងកាលទៅនឹងកាលវិភាគ ដោយរំលឹកពេលវេលារាជវង្ស និងចលនាក្រុមតារាសប្តរីស៊ីតាមនក្សត្រ ជាសញ្ញាសម្រាប់ការចាប់ផ្តើម និងការកាន់តែខ្លាំងនៃកលិ ហើយថាកលិចាប់ផ្តើមភ្លាមៗក្រោយព្រះក្រឹស្ណាចាកចេញ។ ចុងក្រោយ វាប្រៀបធៀបឲ្យគិតអំពីភាពឥតប្រយោជន៍នៃការកាន់កាប់រាជ្យក្រោមអធិបតីភាពនៃកាលៈ។
Shlokas
Verse 1
श्रीशुक उवाच ततश्चानुदिनं धर्म: सत्यं शौचं क्षमा दया । कालेन बलिना राजन् नङ्क्ष्यत्यायुर्बलं स्मृति: ॥ १ ॥
ព្រះស្រីសុកទេវៈមានព្រះបន្ទូលថា—ឱ ព្រះរាជា ដោយឥទ្ធិពលដ៏ខ្លាំងនៃកលិយុគ ធម្មៈ សច្ចៈ ភាពបរិសុទ្ធ ការអត់ធ្មត់ មេត្តាករុណា និងអាយុ កម្លាំងកាយ និងស្មារតី នឹងថយចុះរៀងរាល់ថ្ងៃ។
Verse 2
वित्तमेव कलौ नृणां जन्माचारगुणोदय: । धर्मन्यायव्यवस्थायां कारणं बलमेव हि ॥ २ ॥
នៅកលិយុគ ទ្រព្យសម្បត្តិតែប៉ុណ្ណោះនឹងត្រូវចាត់ទុកជាសញ្ញានៃកំណើតល្អ កិរិយាសុចរិត និងគុណធម៌; ហើយក្នុងការអនុវត្តធម្មៈ និងយុត្តិធម៌ មូលដ្ឋាននឹងមានតែអំណាចកម្លាំងប៉ុណ្ណោះ។
Verse 3
दाम्पत्येऽभिरुचिर्हेतुर्मायैव व्यावहारिके । स्त्रीत्वे पुंस्त्वे च हि रतिर्विप्रत्वे सूत्रमेव हि ॥ ३ ॥
ក្នុងជីវិតប្តីប្រពន្ធ មូលហេតុនឹងមានតែការចាប់ចិត្តលើផ្ទៃក្រៅ; ជោគជ័យក្នុងពាណិជ្ជកម្មនឹងអាស្រ័យលើល្បិចបោកប្រាស់; ភាពជាស្ត្រី និងភាពជាបុរសនឹងត្រូវវាស់តាមជំនាញផ្លូវកាម; ហើយមនុស្សម្នាក់នឹងត្រូវហៅថា ព្រាហ្មណ៍ ត្រឹមតែពាក់ខ្សែពិសិដ្ឋ។
Verse 4
लिङ्गमेवाश्रमख्यातावन्योन्यापत्तिकारणम् । अवृत्त्या न्यायदौर्बल्यं पाण्डित्ये चापलं वच: ॥ ४ ॥
ស្ថានភាពខាងវិញ្ញាណនឹងត្រូវកំណត់តាមសញ្ញាខាងក្រៅប៉ុណ្ណោះ ហើយដោយមូលដ្ឋាននោះ មនុស្សនឹងផ្លាស់ពីអាស្រមមួយទៅអាស្រមមួយ។ បើគ្មានចំណូល ភាពសមរម្យនឹងត្រូវសង្ស័យ; ហើយអ្នកចេះលេងពាក្យនឹងត្រូវចាត់ថាជាបណ្ឌិត។
Verse 5
अनाढ्यतैवासाधुत्वे साधुत्वे दम्भ एव तु । स्वीकार एव चोद्वाहे स्नानमेव प्रसाधनम् ॥ ५ ॥
អ្នកគ្មានទ្រព្យនឹងត្រូវវិនិច្ឆ័យថាមិនបរិសុទ្ធ; ហើយភាពលាក់លៀមនឹងត្រូវទទួលយកថាជាគុណធម៌។ អាពាហ៍ពិពាហ៍នឹងត្រូវរៀបចំដោយការយល់ព្រមតាមពាក្យសម្តីប៉ុណ្ណោះ; ហើយការងូតទឹកតែប៉ុណ្ណោះនឹងត្រូវចាត់ថាជាការតុបតែងខ្លួន។
Verse 6
दूरे वार्ययनं तीर्थं लावण्यं केशधारणम् । उदरंभरता स्वार्थ: सत्यत्वे धार्ष्ट्यमेव हि । दाक्ष्यं कुटुम्बभरणं यशोऽर्थे धर्मसेवनम् ॥ ६ ॥
ទីកន្លែងបរិសុទ្ធនឹងត្រូវគេយល់ថា គ្រាន់តែជាអាងទឹកនៅឆ្ងាយ ហើយសម្រស់នឹងត្រូវវាស់តាមការតុបតែងសក់។ ការបំពេញពោះនឹងក្លាយជាគោលដៅជីវិត ហើយអ្នកក្លាហានក្រអឺតក្រទមនឹងត្រូវគេទទួលថាជាមនុស្សស្មោះត្រង់។ អ្នកអាចចិញ្ចឹមគ្រួសារបាននឹងត្រូវគេហៅថាជាអ្នកមានសមត្ថភាព ហើយការអនុវត្តធម៌នឹងធ្វើតែដើម្បីកេរ្តិ៍ឈ្មោះ។
Verse 7
एवं प्रजाभिर्दुष्टाभिराकीर्णे क्षितिमण्डले । ब्रह्मविट्क्षत्रशूद्राणां यो बली भविता नृप: ॥ ७ ॥
ពេលផែនដីត្រូវបានបំពេញដោយប្រជាជនពុករលួយ ដូច្នេះក្នុងចំណោមព្រាហ្មណ៍ វៃស្យៈ ក្សត្រីយៈ ឬសូទ្រ អ្នកណាខ្លាំងជាងគេ នឹងកាន់អំណាចរាជ្យ។
Verse 8
प्रजा हि लुब्धै राजन्यैर्निर्घृणैर्दस्युधर्मभि: । आच्छिन्नदारद्रविणा यास्यन्ति गिरिकाननम् ॥ ८ ॥
អ្នកគ្រប់គ្រងលោភលន់ និងគ្មានមេត្តា នឹងប្រព្រឹត្តដូចចោរ; ប្រជាជនដែលបាត់បង់ភរិយា និងទ្រព្យសម្បត្តិ នឹងរត់គេចទៅភ្នំ និងព្រៃ។
Verse 9
शाकमूलामिषक्षौद्रफलपुष्पाष्टिभोजना: । अनावृष्टया विनङ्क्ष्यन्ति दुर्भिक्षकरपीडिता: ॥ ९ ॥
ដោយរងទុក្ខពីទុរភិក្ស និងពន្ធដារខ្ពស់ មនុស្សនឹងបរិភោគស្លឹក ឫស សាច់ ទឹកឃ្មុំព្រៃ ផ្លែឈើ ផ្កា និងគ្រាប់ពូជ។ ពេលគ្មានភ្លៀង ពួកគេនឹងវិនាសសព្វគ្រប់។
Verse 10
शीतवातातपप्रावृड्हिमैरन्योन्यत: प्रजा: । क्षुत्तृड्भ्यां व्याधिभिश्चैव सन्तप्स्यन्ते च चिन्तया ॥ १० ॥
ប្រជាជននឹងរងទុក្ខយ៉ាងខ្លាំងពីត្រជាក់ ខ្យល់ កម្ដៅ ភ្លៀង និងព្រិល។ ពួកគេនឹងត្រូវទារុណដោយការឈ្លោះប្រកែកគ្នា ភាពឃ្លាន ស្រេកទឹក ជំងឺ និងការព្រួយបារម្ភខ្លាំង។
Verse 11
त्रिंशद्विंशतिवर्षाणि परमायु: कलौ नृणाम् ॥ ११ ॥
អាយុកាលអតិបរមារបស់មនុស្សក្នុងសម័យកាលីយុគនឹងនៅសល់ត្រឹមហាសិបឆ្នាំ។
Verse 12
क्षीयमाणेषु देहेषु देहिनां कलिदोषत: । वर्णाश्रमवतां धर्मे नष्टे वेदपथे नृणाम् ॥ १२ ॥ पाषण्डप्रचुरे धर्मे दस्युप्रायेषु राजसु । चौर्यानृतवृथाहिंसानानावृत्तिषु वै नृषु ॥ १३ ॥ शूद्रप्रायेषु वर्णेषुच्छागप्रायासु धेनुषु । गृहप्रायेष्वाश्रमेषु यौनप्रायेषु बन्धुषु ॥ १४ ॥ अणुप्रायास्वोषधीषु शमीप्रायेषु स्थास्नुषु । विद्युत्प्रायेषु मेघेषु शून्यप्रायेषु सद्मसु ॥ १५ ॥ इत्थं कलौ गतप्राये जनेषु खरधर्मिषु । धर्मत्राणाय सत्त्वेन भगवानवतरिष्यति ॥ १६ ॥
នៅចុងបញ្ចប់នៃកាលីយុគ រាងកាយនឹងតូចទៅៗ ធម៌វេទនឹងត្រូវបំផ្លាញ។ ពេលនោះ ព្រះដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់បំផុតនឹងយាងមកដើម្បីសង្គ្រោះសាសនា។
Verse 13
क्षीयमाणेषु देहेषु देहिनां कलिदोषत: । वर्णाश्रमवतां धर्मे नष्टे वेदपथे नृणाम् ॥ १२ ॥ पाषण्डप्रचुरे धर्मे दस्युप्रायेषु राजसु । चौर्यानृतवृथाहिंसानानावृत्तिषु वै नृषु ॥ १३ ॥ शूद्रप्रायेषु वर्णेषुच्छागप्रायासु धेनुषु । गृहप्रायेष्वाश्रमेषु यौनप्रायेषु बन्धुषु ॥ १४ ॥ अणुप्रायास्वोषधीषु शमीप्रायेषु स्थास्नुषु । विद्युत्प्रायेषु मेघेषु शून्यप्रायेषु सद्मसु ॥ १५ ॥ इत्थं कलौ गतप्राये जनेषु खरधर्मिषु । धर्मत्राणाय सत्त्वेन भगवानवतरिष्यति ॥ १६ ॥
នៅចុងបញ្ចប់នៃកាលីយុគ រាងកាយនឹងតូចទៅៗ ធម៌វេទនឹងត្រូវបំផ្លាញ។ ពេលនោះ ព្រះដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់បំផុតនឹងយាងមកដើម្បីសង្គ្រោះសាសនា។
Verse 14
क्षीयमाणेषु देहेषु देहिनां कलिदोषत: । वर्णाश्रमवतां धर्मे नष्टे वेदपथे नृणाम् ॥ १२ ॥ पाषण्डप्रचुरे धर्मे दस्युप्रायेषु राजसु । चौर्यानृतवृथाहिंसानानावृत्तिषु वै नृषु ॥ १३ ॥ शूद्रप्रायेषु वर्णेषुच्छागप्रायासु धेनुषु । गृहप्रायेष्वाश्रमेषु यौनप्रायेषु बन्धुषु ॥ १४ ॥ अणुप्रायास्वोषधीषु शमीप्रायेषु स्थास्नुषु । विद्युत्प्रायेषु मेघेषु शून्यप्रायेषु सद्मसु ॥ १५ ॥ इत्थं कलौ गतप्राये जनेषु खरधर्मिषु । धर्मत्राणाय सत्त्वेन भगवानवतरिष्यति ॥ १६ ॥
នៅចុងបញ្ចប់នៃកាលីយុគ រាងកាយនឹងតូចទៅៗ ធម៌វេទនឹងត្រូវបំផ្លាញ។ ពេលនោះ ព្រះដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់បំផុតនឹងយាងមកដើម្បីសង្គ្រោះសាសនា។
Verse 15
क्षीयमाणेषु देहेषु देहिनां कलिदोषत: । वर्णाश्रमवतां धर्मे नष्टे वेदपथे नृणाम् ॥ १२ ॥ पाषण्डप्रचुरे धर्मे दस्युप्रायेषु राजसु । चौर्यानृतवृथाहिंसानानावृत्तिषु वै नृषु ॥ १३ ॥ शूद्रप्रायेषु वर्णेषुच्छागप्रायासु धेनुषु । गृहप्रायेष्वाश्रमेषु यौनप्रायेषु बन्धुषु ॥ १४ ॥ अणुप्रायास्वोषधीषु शमीप्रायेषु स्थास्नुषु । विद्युत्प्रायेषु मेघेषु शून्यप्रायेषु सद्मसु ॥ १५ ॥ इत्थं कलौ गतप्राये जनेषु खरधर्मिषु । धर्मत्राणाय सत्त्वेन भगवानवतरिष्यति ॥ १६ ॥
នៅចុងបញ្ចប់នៃកាលីយុគ រាងកាយនឹងតូចទៅៗ ធម៌វេទនឹងត្រូវបំផ្លាញ។ ពេលនោះ ព្រះដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់បំផុតនឹងយាងមកដើម្បីសង្គ្រោះសាសនា។
Verse 16
क्षीयमाणेषु देहेषु देहिनां कलिदोषत: । वर्णाश्रमवतां धर्मे नष्टे वेदपथे नृणाम् ॥ १२ ॥ पाषण्डप्रचुरे धर्मे दस्युप्रायेषु राजसु । चौर्यानृतवृथाहिंसानानावृत्तिषु वै नृषु ॥ १३ ॥ शूद्रप्रायेषु वर्णेषुच्छागप्रायासु धेनुषु । गृहप्रायेष्वाश्रमेषु यौनप्रायेषु बन्धुषु ॥ १४ ॥ अणुप्रायास्वोषधीषु शमीप्रायेषु स्थास्नुषु । विद्युत्प्रायेषु मेघेषु शून्यप्रायेषु सद्मसु ॥ १५ ॥ इत्थं कलौ गतप्राये जनेषु खरधर्मिषु । धर्मत्राणाय सत्त्वेन भगवानवतरिष्यति ॥ १६ ॥
នៅចុងសម័យកលី ដោយទោសកលី រាងកាយសត្វមានជីវិតនឹងតូចចុះ; ធម៌វណ្ណាអាស្រាមនឹងរលាយ ហើយផ្លូវវេដនឹងត្រូវភ្លេចក្នុងសង្គមមនុស្ស។ សាសនានឹងពោរពេញដោយលទ្ធិបាសណ្ឌ និងអធេវតា ព្រះមហាក្សត្រច្រើននឹងដូចចោរ; មនុស្សនឹងប្រព្រឹត្តចោរកម្ម កុហក និងហិង្សាឥតប្រយោជន៍; វណ្ណទាំងអស់នឹងធ្លាក់ចុះដូចសូទ្រ។ គោនឹងដូចពពែ អាស្រាមមិនខុសពីផ្ទះលោកិយ និងសាច់ញាតិមានត្រឹមចំណងអាពាហ៍ពិពាហ៍។ ឱសថនឹងតូច ដើមឈើនឹង矮ដូចដើមសមី មេឃពោរពេញដោយផ្លេកបន្ទោរ ផ្ទះនឹងខ្វះបុណ្យ; មនុស្សនឹងដូចលា។ នៅពេលនោះ ព្រះបគវាននឹងអវតារដោយអំណាចសត្តវៈបរិសុទ្ធ ដើម្បីការពារធម៌អស់កល្ប។
Verse 17
चराचरगुरोर्विष्णोरीश्वरस्याखिलात्मन: । धर्मत्राणाय साधूनां जन्म कर्मापनुत्तये ॥ १७ ॥
ព្រះវិṣṇu ជាព្រះអម្ចាស់អធិបតី ក៏ជាគ្រូរបស់សត្វមានជីវិតទាំងចលនានិងអចលន និងជាអាត្មានៃសព្វសត្វ ទ្រង់ប្រសូតឡើងដើម្បីការពារធម៌ និងដើម្បីដោះស្រាយសាធុភក្តាពីផលកម្មនៃការងារលោកិយ។
Verse 18
शम्भलग्राममुख्यस्य ब्राह्मणस्य महात्मन: । भवने विष्णुयशस: कल्कि: प्रादुर्भविष्यति ॥ १८ ॥
ព្រះកល్కី នឹងបង្ហាញព្រះអង្គនៅក្នុងគេហដ្ឋានរបស់ វិṣṇuyaśā ព្រាហ្មណ៍មហាត្មាដ៏លេចធ្លោបំផុត នៃភូមិ Śambhala។
Verse 19
अश्वमाशुगमारुह्य देवदत्तं जगत्पति: । असिनासाधुदमनमष्टैश्वर्यगुणान्वित: ॥ १९ ॥ विचरन्नाशुना क्षौण्यां हयेनाप्रतिमद्युति: । नृपलिङ्गच्छदो दस्यून्कोटिशो निहनिष्यति ॥ २० ॥
ព្រះកល్కី ព្រះអម្ចាស់នៃលោក នឹងជិះសេះលឿនឈ្មោះ ទេវទត្ត ដោយកាន់ដាវក្នុងព្រះហಸ್ತ ហើយធ្វើដំណើរលើផែនដី ដើម្បីបង្ហាញអំណាចអស្ចារ្យទាំងប្រាំបី និងគុណលក្ខណៈទេវភាពរបស់ព្រះអង្គ។ ដោយពន្លឺរុងរឿងឥតប្រៀប និងល្បឿនយ៉ាងខ្លាំង ព្រះអង្គនឹងសម្លាប់ជាលានៗ នូវចោរដែលក្លាហានស្លៀកពាក់ជាស្តេច។
Verse 20
अश्वमाशुगमारुह्य देवदत्तं जगत्पति: । असिनासाधुदमनमष्टैश्वर्यगुणान्वित: ॥ १९ ॥ विचरन्नाशुना क्षौण्यां हयेनाप्रतिमद्युति: । नृपलिङ्गच्छदो दस्यून्कोटिशो निहनिष्यति ॥ २० ॥
ព្រះកល్కី ព្រះអម្ចាស់នៃលោក នឹងជិះសេះលឿនឈ្មោះ ទេវទត្ត ដោយកាន់ដាវក្នុងព្រះហस्त ហើយធ្វើដំណើរលើផែនដី ដើម្បីបង្ហាញអំណាចអស្ចារ្យទាំងប្រាំបី និងគុណលក្ខណៈទេវភាពរបស់ព្រះអង្គ។ ដោយពន្លឺរុងរឿងឥតប្រៀប និងល្បឿនយ៉ាងខ្លាំង ព្រះអង្គនឹងសម្លាប់ជាលានៗ នូវចោរដែលក្លាហានស្លៀកពាក់ជាស្តេច។
Verse 21
अथ तेषां भविष्यन्ति मनांसि विशदानि वै । वासुदेवाङ्गरागातिपुण्यगन्धानिलस्पृशाम् । पौरजानपदानां वै हतेष्वखिलदस्युषु ॥ २१ ॥
ក្រោយពេលស្តេចក្លែងក្លាយទាំងអស់ដែលមានចរិតជាចោរត្រូវបានបំផ្លាញ អ្នករស់នៅទីក្រុង និងជនបទនឹងទទួលបានខ្យល់ដែលនាំមកនូវក្លិនក្រអូបដ៏បរិសុទ្ធបំផុតពីលាបចន្ទន៍ និងអលង្ការទេវីយ៍របស់ព្រះវាសុទេវៈ ហើយចិត្តរបស់ពួកគេនឹងស្អាតបរិសុទ្ធឡើង។
Verse 22
तेषां प्रजाविसर्गश्च स्थविष्ठ: सम्भविष्यति । वासुदेवे भगवति सत्त्वमूर्तौ हृदि स्थिते ॥ २२ ॥
នៅពេលព្រះវាសុទេវៈ ព្រះភគវានក្នុងរូបសត្តវៈ ស្ថិតនៅក្នុងបេះដូងរបស់ពួកគេ ការបង្កើតកូនចៅរបស់ប្រជាជនដែលនៅសល់នឹងមានច្រើនលើសលប់ ហើយផែនដីនឹងក្លាយជាសម្បូរមនុស្សម្តងទៀត។
Verse 23
यदावतीर्णो भगवान् कल्किर्धर्मपतिर्हरि: । कृतं भविष्यति तदा प्रजासूतिश्च सात्त्विकी ॥ २३ ॥
នៅពេលព្រះហរិ ជាអ្នកថែរក្សាធម៌ អវតារចុះមកលើផែនដីជាព្រះកល្គិ នោះយុគក្រឹត (សត្យ) នឹងចាប់ផ្តើម ហើយសង្គមមនុស្សនឹងបង្កើតកូនចៅក្នុងគុណសត្តវៈ។
Verse 24
यदा चन्द्रश्च सूर्यश्च तथा तिष्यबृहस्पती । एकराशौ समेष्यन्ति भविष्यति तदा कृतम् ॥ २४ ॥
នៅពេលព្រះច័ន្ទ ព្រះអាទិត្យ និងព្រះព្រហស្បតិ៍ដែលពាក់ព័ន្ធនឹងនក្ខត្រ ទិષ្យ (ពុಷ្យា) មកជួបគ្នានៅក្នុងរាសីតែមួយ នោះនៅពេលនោះឯង យុគក្រឹត (សត្យ) នឹងចាប់ផ្តើម។
Verse 25
येऽतीता वर्तमाना ये भविष्यन्ति च पार्थिवा: । ते त उद्देशत: प्रोक्ता वंशीया: सोमसूर्ययो: ॥ २५ ॥
ដូច្នេះ ខ្ញុំបានពណ៌នាដោយសង្ខេបអំពីស្តេចទាំងអស់—អតីត បច្ចុប្បន្ន និងអនាគត—ដែលស្ថិតក្នុងវង្សព្រះអាទិត្យ និងវង្សព្រះច័ន្ទ។
Verse 26
आरभ्य भवतो जन्म यावन्नन्दाभिषेचनम् । एतद् वर्षसहस्रं तु शतं पञ्चदशोत्तरम् ॥ २६ ॥
ចាប់ពីព្រះអង្គប្រសូត្ររហូតដល់ពិធីអភិសេករបស់ព្រះនន្ទរាជា នឹងកន្លងទៅ១,១៥០ឆ្នាំ។
Verse 27
सप्तर्षीणां तु यौ पूर्वौ दृश्येते उदितौ दिवि । तयोस्तु मध्ये नक्षत्रं दृश्यते यत् समं निशि ॥ २७ ॥ तेनैव ऋषयो युक्तास्तिष्ठन्त्यब्दशतं नृणाम् । ते त्वदीये द्विजा: काल अधुना चाश्रिता मघा: ॥ २८ ॥
ក្នុងក្រុមតារាសប្តឫសី ពុលហា និង ក្រតុ បង្ហាញខ្លួនឡើងមុនគេនៅមេឃយប់។ បើគូសបន្ទាត់ជើង–ត្បូងកាត់ចំណុចកណ្ដាលរបស់ពួកគេ នក្សត្រណាដែលបន្ទាត់នោះឆ្លងកាត់ ត្រូវបានហៅថា នក្សត្រគ្រប់គ្រងនៃកាលនោះ។ ឫសីទាំងប្រាំពីរនឹងភ្ជាប់ជាមួយនក្សត្រនោះរយឆ្នាំមនុស្ស; ក្នុងសម័យរបស់អ្នក ពួកគេស្ថិតនៅនក្សត្រ មឃា។
Verse 28
सप्तर्षीणां तु यौ पूर्वौ दृश्येते उदितौ दिवि । तयोस्तु मध्ये नक्षत्रं दृश्यते यत् समं निशि ॥ २७ ॥ तेनैव ऋषयो युक्तास्तिष्ठन्त्यब्दशतं नृणाम् । ते त्वदीये द्विजा: काल अधुना चाश्रिता मघा: ॥ २८ ॥
ឫសីទាំងប្រាំពីរនឹងភ្ជាប់ជាមួយនក្សត្រនោះរយឆ្នាំមនុស្ស; ក្នុងសម័យរបស់អ្នក ពួកគេឥឡូវស្ថិតនៅនក្សត្រ មឃា។
Verse 29
विष्णोर्भगवतो भानु: कृष्णाख्योऽसौ दिवं गत: । तदाविशत् कलिर्लोकं पापे यद् रमते जन: ॥ २९ ॥
ព្រះវិṣṇុជាព្រះភគវាន ដែលភ្លឺរលោងដូចព្រះអាទិត្យ ហៅថា «ក្រឹṣṇa» ពេលព្រះអង្គយាងទៅកាន់ធម៌ដ្ឋានទិព្វ នោះកាលីបានចូលមកក្នុងលោក ហើយមនុស្សចាប់ផ្តើមរីករាយក្នុងអំពើបាប។
Verse 30
यावत् स पादपद्माभ्यां स्पृशनास्ते रमापति: । तावत् कलिर्वै पृथिवीं पराक्रन्तुं न चाशकत् ॥ ३० ॥
ដរាបណាព្រះស្រីក្រឹṣṇa ព្រះស្វាមីនៃព្រះនាងស្រីលក្ខ្មី នៅតែប៉ះផែនដីដោយព្រះបាទដូចផ្កាឈូក កាលីមិនអាចគ្រប់គ្រងផែនដីនេះបានឡើយ។
Verse 31
यदा देवर्षय: सप्त मघासु विचरन्ति हि । तदा प्रवृत्तस्तु कलिर्द्वादशाब्दशतात्मक: ॥ ३१ ॥
នៅពេលព្រះឥសីទាំង៧ (សប្តឥសី) ឆ្លងកាត់នក្ខត្រមឃា កាលិយុគចាប់ផ្តើម; រយៈពេលវាមាន១២០០ឆ្នាំរបស់ទេវតា។
Verse 32
यदा मघाभ्यो यास्यन्ति पूर्वाषाढां महर्षय: । तदा नन्दात् प्रभृत्येष कलिर्वृद्धिं गमिष्यति ॥ ३२ ॥
នៅពេលមហាឥសីផ្លាស់ពីមឃាទៅពូರ್ವាសាឍា ចាប់ពីព្រះបាទនន្ទ និងរាជវង្សរបស់ទ្រង់ កាលីនឹងកើនឡើងដល់អំណាចពេញលេញ។
Verse 33
यस्मिन् कृष्णो दिवं यातस्तस्मिन्नेव तदाहनि । प्रतिपन्नं कलियुगमिति प्राहु: पुराविद: ॥ ३३ ॥
អ្នកដឹងអតីតកាលបានប្រកាសថា នៅថ្ងៃដដែលដែលព្រះស្រីក្រឹស្ណៈយាងទៅកាន់លោកវិញ្ញាណ កាលិយុគក៏ចាប់ផ្តើមមានឥទ្ធិពលនៅថ្ងៃនោះដែរ។
Verse 34
दिव्याब्दानां सहस्रान्ते चतुर्थे तु पुन: कृतम् । भविष्यति तदा नृणां मन आत्मप्रकाशकम् ॥ ३४ ॥
បន្ទាប់ពីកាលិយុគបានឆ្លងកាត់មួយពាន់ឆ្នាំទេវតា ដល់ចុងភាគទី៤ ក្រឹតយុគ (សត្យយុគ) នឹងបង្ហាញឡើងវិញ; ពេលនោះចិត្តមនុស្សនឹងភ្លឺចែងចាំងដោយខ្លួនឯង។
Verse 35
इत्येष मानवो वंशो यथा सङ्ख्यायते भुवि । तथा विट्शूद्रविप्राणां तास्ता ज्ञेया युगे युगे ॥ ३५ ॥
ដូច្នេះ ខ្ញុំបានពណ៌នារាជវង្សរបស់មនុ ដូចដែលគេស្គាល់លើផែនដីនេះ។ ដូចគ្នានេះដែរ ប្រវត្តិនៃវៃស្យៈ សូទ្រៈ និងព្រាហ្មណៈក្នុងមួយៗយុគ ក៏អាចសិក្សាបាន។
Verse 36
एतेषां नामलिङ्गानां पुरुषाणां महात्मनाम् । कथामात्रावशिष्टानां कीर्तिरेव स्थिता भुवि ॥ ३६ ॥
បុរសមហាត្មាទាំងនេះឥឡូវត្រូវបានស្គាល់តែដោយនាម និងលក្ខណៈប៉ុណ្ណោះ។ ពួកគេនៅសល់តែក្នុងរឿងរ៉ាវអតីតកាល ហើយលើផែនដីមានតែកិត្តិយសរបស់ពួកគេដែលនៅស្ថិត។
Verse 37
देवापि: शान्तनोर्भ्राता मरुश्चेक्ष्वाकुवंशज: । कलापग्राम आसाते महायोगबलान्वितौ ॥ ३७ ॥
ទេវាពិ ប្អូនប្រុសរបស់មហារាជ សាន្តនុ និងមរុ ជាវង្សជាតិអិក្ស្វាគុ—ទាំងពីរមានកម្លាំងយោគៈដ៏មហិមា ហើយនៅតែរស់នៅភូមិកលាបា ដល់សព្វថ្ងៃ។
Verse 38
ताविहैत्य कलेरन्ते वासुदेवानुशिक्षितौ । वर्णाश्रमयुतं धर्मं पूर्ववत् प्रथयिष्यत: ॥ ३८ ॥
នៅចុងបញ្ចប់នៃកលិយុគ ព្រះរាជាទាំងពីរ ដែលបានទទួលការបង្រៀនដោយផ្ទាល់ពីវាសុទេវៈ នឹងត្រឡប់មកវិញ ហើយស្ថាបនាឡើងវិញនូវធម៌អស់កល្បជាមួយប្រព័ន្ធវណ្ណៈ និងអាស្រាម ដូចកាលមុន។
Verse 39
कृतं त्रेता द्वापरं च कलिश्चेति चतुर्युगम् । अनेन क्रमयोगेन भुवि प्राणिषु वर्तते ॥ ३९ ॥
យុគទាំងបួន—សត្យៈ ត្រេតា ទ្វាបរ និងកលិ—បន្តដំណើរជានិច្ចលើផែនដីក្នុងចំណោមសត្វមានជីវិត ដោយវិលត្រឡប់តាមលំដាប់ដដែល។
Verse 40
राजन्नेते मया प्रोक्ता नरदेवास्तथापरे । भूमौ ममत्वं कृत्वान्ते हित्वेमां निधनं गता: ॥ ४० ॥
ឱ ព្រះរាជា បរិក្សិត! ព្រះមហាក្សត្រមនុស្សដែលខ្ញុំបានពណ៌នា និងអ្នកដទៃទាំងអស់ មកលើផែនដីនេះដោយចិត្តថា «របស់ខ្ញុំ» ប៉ុន្តែចុងក្រោយត្រូវបោះបង់វា ហើយទៅរកសេចក្តីវិនាស។
Verse 41
कृमिविड्भस्मसंज्ञान्ते राजनाम्नोऽपि यस्य च । भूतध्रुक् तत्कृते स्वार्थं किं वेद निरयो यत: ॥ ४१ ॥
ទោះបីឥឡូវរាងកាយត្រូវបានហៅថា “ស្តេច” ក៏ដោយ នៅចុងក្រោយឈ្មោះវានឹងក្លាយជា “ដង្កូវ”, “អសារធាតុ” ឬ “ផេះ”។ អ្នកដែលបៀតបៀនសត្វលោកដើម្បីរាងកាយនេះ នឹងដឹងផលប្រយោជន៍ពិតរបស់ខ្លួនដូចម្តេចបាន? ព្រោះកម្មរបស់គេនាំទៅនរកតែប៉ុណ្ណោះ។
Verse 42
कथं सेयमखण्डा भू: पूर्वैर्मे पुरुषैर्धृता । मत्पुत्रस्य च पौत्रस्य मत्पूर्वा वंशजस्य वा ॥ ४२ ॥
ស្តេចដែលជាប់ចិត្តនឹងភោគសម្បត្តិគិតថា៖ “ផែនដីដ៏គ្មានព្រំដែននេះ ពីមុនស្ថិតក្រោមអំណាចបុព្វបុរសរបស់ខ្ញុំ ឥឡូវស្ថិតក្រោមអធិបតេយ្យរបស់ខ្ញុំ។ ខ្ញុំនឹងរៀបចំយ៉ាងដូចម្តេចឲ្យវានៅក្នុងដៃកូន ចៅ និងពូជពង្សរបស់ខ្ញុំ?”
Verse 43
तेजोऽबन्नमयं कायं गृहीत्वात्मतयाबुधा: । महीं ममतया चोभौ हित्वान्तेऽदर्शनं गता: ॥ ४३ ॥
មនុស្សល្ងង់យករាងកាយដែលកើតពីដី ទឹក និងភ្លើងថា “ខ្ញុំ” ហើយយកផែនដីថា “របស់ខ្ញុំ”; ប៉ុន្តែចុងក្រោយពួកគេទាំងអស់បានបោះបង់ទាំងរាងកាយ និងដី ហើយបាត់ទៅមិនឃើញទៀត។
Verse 44
ये ये भूपतयो राजन् भुञ्जते भुवमोजसा । कालेन ते कृता: सर्वे कथामात्रा: कथासु च ॥ ४४ ॥
ឱ ព្រះរាជា បរិក្សិត! ស្តេចទាំងឡាយដែលព្យាយាមរីករាយលើផែនដីដោយអំណាចរបស់ខ្លួន សុទ្ធតែត្រូវកម្លាំងនៃកាលវេលាបំបាត់; នៅក្នុងរឿងរ៉ាវ ពួកគេនៅសល់តែជារឿងនិទានប៉ុណ្ណោះ។
Frequently Asked Questions
Bhagavatam 12.2 describes a systematic inversion of values: virtue declines daily; wealth becomes the primary credential for status; justice follows power rather than dharma; relationships rest on superficial attraction; spiritual identity becomes external and performative; rulers behave like thieves; and common life is destabilized by taxation, famine, climate hardship, disease, and anxiety—culminating in shortened lifespan and societal fragmentation.
Viṣṇuyaśā is named as the eminent brāhmaṇa in whose home Kalki appears. Śambhala is significant as the prophesied locus of Kalki’s advent, functioning as a narrative anchor that emphasizes dharma’s restoration emerging from brāhmaṇical integrity (right knowledge and conduct) rather than from corrupt political power.
The chapter states that Kali’s influence began on the very day Lord Śrī Kṛṣṇa departed for the spiritual world, and it further correlates Kali’s onset with the Saptarṣi constellation’s position in the nakṣatra Maghā. This dual framing—historical-theological (Kṛṣṇa’s departure) and astronomical-chronological (nakṣatra markers)—presents Kali as both a moral condition and a time cycle.
The phrase indicates rulers who possess the title and regalia of kingship but act against the king’s dharmic function of protection. Kalki’s action is portrayed as dharma-saṁsthāpana: removing predatory governance that drives society into fear, famine, and irreligion, thereby enabling a renewed social order conducive to sattva and spiritual practice.
By showing that even the greatest rulers become only names in history and that bodily designations collapse into decay, the chapter undermines bodily and territorial possessiveness (“I” and “mine”). The intended conclusion is vairāgya (detachment) grounded in bhakti: recognizing time’s supremacy and turning toward the Lord, who alone restores dharma and grants lasting welfare.