Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 64

Devanagari script

जाटघोटेतिमन्त्रोऽयं सर्वसिद्धिप्रदायकः तमेनं जप विप्र त्वं दिवारात्रमतंद्रितः

Transliteration

jāṭaghoṭetimantro'yaṃ sarvasiddhipradāyakaḥ tamenaṃ japa vipra tvaṃ divārātramataṃdritaḥ

Translation

このマントラ「jāṭaghoṭe」は一切の成就（シッディ）を授ける。ゆえに、婆羅門よ、怠ることなく昼夜これを唱えよ。

Word by Word

• जाटघोटेति: “jāṭaghoṭa” thus (as the quoted word)
• जाटघोटेति: Sambandha (Quotation marker/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: जाटघोट (प्रातिपदिक) + इति (अव्यय)
• Form: इति-शब्दः (quotative particle/उद्धरणसूचक-अव्यय) — ‘जाटघोट’ इत्येवम्

• मन्त्रः: mantra
• मन्त्रः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: मन्त्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन

• अयम्: this
• अयम्: Karta (Apposition/कर्ता-समानाधिकरण)
• Type: Noun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; सर्वनाम

• सर्वसिद्धिप्रदायकः: giver of all attainments
• सर्वसिद्धिप्रदायकः: Visheshana (Adjective/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक) + सिद्धि (प्रातिपदिक) + प्रदायक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समासः—षष्ठी-तत्पुरुषः (‘सर्वासां सिद्धीनां प्रदायकः’)

• तम्: that (mantra)
• तम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; सर्वनाम

• एनम्: this (same one)
• एनम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: एतद्/एन् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; सर्वनाम (enam)

• जप: chant / repeat
• जप: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: जप् (धातु)
• Form: लोट्-लकार (Imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन; परस्मैपद

• विप्र: O brahmin
• विप्र: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: विप्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative), एकवचन

• त्वम्: you
• त्वम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: उत्तमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन

• दिवारात्रम्: day and night
• दिवारात्रम्: Adhikarana (Time/कालाधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: दिवा (अव्यय/प्रातिपदिक) + रात्रि (प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययीभाव-समासः; अव्ययवत् प्रयोगः (adverbial) — ‘दिवा च रात्रौ च’

• अतन्द्रितः: untiring, without laziness
• अतन्द्रितः: Visheshana (Adjective of ‘त्वम्’/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: अतन्द्रित (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; नञ्-समास/उपसर्ग-निषेध (‘तन्द्रा-रहितः’)

Speaker

Pulaha

Tirtha Mahatmya

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A brāhmaṇa instructs a seeker in a potent mantra; the setting suggests a roadside or tīrtha precinct where the command is to repeat it ceaselessly.

Characters & Entities

• Pulaha
• jāṭaghoṭe

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Steady, tireless japa—received through proper instruction—is portrayed as a direct means to powerful spiritual accomplishment.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The line belongs to the Nāgarakhaṇḍa Tīrthamāhātmya narrative; it highlights mantra-sādhana within a pilgrimage milieu rather than a named tīrtha.

What ritualistic prescription is mentioned?

Continuous japa of the ‘jāṭaghoṭe’ mantra day and night, without negligence.