Dashati 4
Soma Pavamāna’s purification through the pavitra (filter) and his enthronement as the life-giving, wealth-bestowing draught in the sacrifice
Soma Pavamāna
Bright forward-driving and exultant—suited to the ‘flow’ of purified Soma and the promise of gifts
Within the Pavamāna corpus the seer attribution is often treated as traditional/collective; the excerpted mantras do not allow a secure rishi-family identification.
本主題は「浄化するソーマ」（ソーマ・パヴァマーナ）を讃える。ソーマは濾過器（pavitra）を通って清められ、祭儀において敷草（barhis）に迎えられ座を得て、生命を与え富をもたらす甘露の飲み物として神々に到達する。祭司の指示（preṣā）への服従と、ṛta（正しい秩序）にかなう正確な執行が強調され、ソーマは霊感ある言葉・歌として聖なる座（sadman）へ近づくものとも語られる。その祭果として牛群・豊穣・力が授けられ、主たる受領者インドラは蜜のソーマを受けて力を新たにし、供犠者に豊かな贈与をもたらす。浄化は聖なる変容として描かれ、ソーマは神々にふさわしくなり、ṛtaとbrahman（祭式の聖句・霊力）を媒介して、儀礼の正しさを繁栄と活力へ転じさせる。
Mantras
Mantra 1
प्र तु द्रव परि कोशं नि षीद नृभिः पुनानो अभि वाजमर्ष अश्वं न त्वा वाजिनं मर्जयन्तो ऽच्छा बर्ही रशनाभिर्नयन्ति
さあ、流れ出でよ；器（こし）をめぐりて座し安らげ。祭司らにより清められ、力（vāja）へと流れ向かえ。人が壮き駿馬を手入れするように、賞を授ける汝、迅き者を、手綱もて聖草（barhis）へと導く。
Mantra 2
प्र काव्यमुशनेव ब्रुवाणो देवो देवानां जनिमा विवक्ति महिव्रतः शुचिबन्धुः पावकः पदा वराहो अभ्येति रेभन्
ウシャナー（Uśanā）のごとく詩の智を宣べつつ、神は諸神の生起を語り明かす。大いなる誓戒を保ち、清浄を友とする浄化者は、猪（varāha）の歩みのごとく、その道を進み、讃歌の歌い手へと近づく。
Mantra 3
तिस्रो वाच ईरयति प्र वह्निरृतस्य धीतिं ब्रह्मणो मनीषाम् गावो यन्ति गोपतिं पृच्छमानाः सोमं यन्ति मतयो वावशानाः
彼は三重の言（ことば）を放つ。祭儀を担う者は、ṛta の思惟を、brahman の叡智を推し進める。牛らは問いつつ牧主へと行き、渇望する思い（matī）はソーマ（Soma）へと赴く。
Mantra 4
अस्य प्रेषा हेमना पूयमानो देवो देवेभिः समपृक्त रसम् सुतः पवित्रं पर्येति रेभन्मितेव सद्म पशुमन्ति होता
彼の命令に従い、黄金の儀（hemanā）によって、神たる搾り出されたソーマのラサ（Soma-rasa）は清められ、諸神と結ばれて、パヴィトラ（pavitra：濾し器）を巡り通る。歌い手（rebhan）のように聖なる座（sadman）へ近づき、ホートリ（Hotṛ）として、家畜に富む果報（paśumant）を授ける。
Mantra 5
सोमः पवते जनिता मतीनां जनिता दिवो जनिता पृथिव्याः जनिताग्नेर्जनिता सूर्यस्य जनितेन्द्रस्य जनितोत विष्णोः
ソーマ（Soma）は流れる。聖なる思念（matī）の生み手、天の生み手、地の生み手。アグニ（Agni）の生み手、スーリヤ（Sūrya）の生み手。インドラ（Indra）の生み手、またヴィシュヌ（Viṣṇu）の生み手。
Mantra 6
अभि त्रिपृष्ठं वृषणं वयोधामाङ्गोषिणमवावशन्त वाणीः वना वसानो वरुणो न सिन्धूर्वि रत्नधा दयते वार्याणि
三つの支えをもつ雄々しきソーマ（Soma）、生命力の座へと、声々は鳴り渡る。木の祭具の間にまとわれ、ヴァルナ（Varuṇa）のごとく、川の流れのごとく、宝を授ける者は、すぐれた賜物を分かち与える。
Mantra 7
अक्रान्त्समुद्रः प्रथमे विधर्मं जनयन्प्रजा भुवनस्य गोपाः वृषा पवित्रे अधि सानो अव्ये बृहत्सोमो वावृधे स्वानो अद्रिः
海のごときソーマ（Soma）は進み、初めの搾りにおいて法（vidharma）を立て、子らを生み、世界の護り手となる。雄々しき者は羊毛の濾し器（pavitra）に据えられ、大いなるソーマは増し、鳴り響く搾り石アドリ（adri）がこれに従う。
Mantra 8
कनिक्रन्ति हरिरा सृज्यमानः सीदन्वनस्य जठरे पुनानः नृभिर्यतः कृणुते निर्णिजं गामतो मतिं जनयत स्वधाभिः
黄褐のソーマ（Soma）は注がれて、かすかなざわめきを立てつつ流れゆく。木の槽の腹に坐し、自らを浄める。祭司らに促され、輝く清めを成し、そこより牛の富を生み、みずからのスヴァダー（svadhā）の力によって聖なる思惟を起こす。
Mantra 9
एष स्य ते मधुमां इन्द्र सोमो वृषा वृष्णः परि पवित्रे अक्षाः सहस्रदाः शतदा भूरिदावा शश्वत्तमं बर्हिरा वाज्यस्थात्
インドラよ、これは汝のための蜜なるソーマ（Soma）、力ある雄牛の雄牛。彼はパヴィトラ（pavitra、濾し器）をめぐりて清め流れたり。千を与え、百を与え、豊饒を広く施す者よ。願わくは彼、常住のバルヒス（barhis、祭草座）に、力の座に就け。
Mantra 10
पवस्व सोम मधुमां ऋतावापो वसानो अधि सानो अव्ये अव द्रोणानि घृतवन्ति रोह मदिन्तमो मत्सर इन्द्रपानः
ソーマよ、流れよ——蜜にしてṛta（聖なる秩序）にかなう者よ。水を衣としてまとい、羊毛（avya）の上に敷かれた濾しに載り、酥油に満つる槽へと降りよ。最も昂揚させる者、歓喜をもたらす飲みもの、インドラの飲（indrapāna）よ。
Frequently Asked Questions
It depicts Soma being pressed and purified through the pavitra (filter), then approaching the ritual seat and becoming the powerful, sweet offering that brings strength and prosperity.
Indra is the chief drinker of Soma in the ritual imagination; the verses present the honeyed Soma as ‘for Indra,’ so Indra’s empowerment and the sacrificer’s rewards are linked.
In this context it is the woollen strainer used in Soma-clarification; passing through it signifies Soma’s ritual purification and readiness to be offered to the gods.