Previous Verse
Next Verse

Shloka 40

महाभिषेकः

Sugriva’s Coronation and Angada’s Installation

रामं चैव महात्मानं लक्ष्मणं च पुनः पुनः।प्रीताश्च तुष्टुवुस्सर्वे तादृशे तत्र वर्तिते।।

rāmaṃ caiva mahātmānaṃ lakṣmaṇaṃ ca punaḥ punaḥ |

prītāś ca tuṣṭuvus sarve tādṛśe tatra vartite ||

そこで起こったことに満ち足り、皆は大いなる御心のラーマと、またラクシュマナをも、幾度となく讃嘆した。

रामम्Rama
रामम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; कर्म
and
:
Avyaya (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय
एवindeed/also
एव:
Avyaya (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण (emphasis: indeed/also)
महात्मानम्the great-souled
महात्मानम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootमहात्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; रामस्य विशेषणम्
लक्ष्मणम्Lakshmana
लक्ष्मणम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootलक्ष्मण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; कर्म
and
:
Avyaya (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय
पुनःagain
पुनः:
Avyaya (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (again)
पुनःagain
पुनः:
Avyaya (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formअव्यय; पुनरुक्ति (again and again)
प्रीताःpleased
प्रीताः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootप्रीत (प्रातिपदिक; √प्री)
Formभूतकृदन्त (क्त/Past participle used adjectivally), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; कर्तृविशेषणम्
and
:
Avyaya (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय
तुष्टुवुःpraised
तुष्टुवुः:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootस्तु (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, बहुवचन
सर्वेall
सर्वे:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; कर्ता
तादृशेon such (an occasion)
तादृशे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeAdjective
Rootतादृश (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; सति-सप्तमी/अधिकरण (on such an occasion)
तत्रthere
तत्र:
Avyaya (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक क्रियाविशेषण (there)
वर्तितेwhen (it) happened/occurred
वर्तिते:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeVerb
Rootवृत् (धातु)
Formभूतकृदन्त (क्त/Past passive participle) नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; सति-सप्तमी (when it had occurred)

'O Lord! by your grace Sugriva inherited the ancestral kingdom which would have been otherwise difficult.

R
Rāma
L
Lakṣmaṇa
V
vānaras (all of them; implied)

FAQs

Dharma includes gratitude and recognition of righteous service: the community honors Rāma and Lakṣmaṇa for enabling just order and rightful leadership.

Following the coronation events, the vānaras express collective appreciation by praising Rāma and Lakṣmaṇa repeatedly.

Rāma’s dhārmic leadership—he guides succession and stability without seeking personal gain, earning public praise.