Previous Verse
Next Verse

Shloka 54

Rudra’s Removal of Brahmahatyā; Kapālamocana and Avimukta Māhātmya; Origins of Nara and Karṇa

link to Arjuna/Karna query

तस्या गर्भे त्वयं भावी कानीनः कुंतिनंदनः । भविष्यति सुतो देवदेवकार्यार्थसिद्धये

tasyā garbhe tvayaṃ bhāvī kānīnaḥ kuṃtinaṃdanaḥ | bhaviṣyati suto devadevakāryārthasiddhaye

彼女の胎内において汝は宿るであろう、クンティーの子よ、婚外に生まれる子として。しかしてその子は、神々の神聖なる御業の目的を成就するために現れる。

तस्याःof her
तस्याः:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, षष्ठी-विभक्तिः (Genitive/6th), एकवचनम्; सर्वनाम-रूपम्
गर्भेin (her) womb
गर्भे:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeNoun
Rootगर्भ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः (Locative/7th), एकवचनम्
तुindeed/but
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपातः (particle), विरोध/विशेषार्थकः
अयम्this (one)
अयम्:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative/1st), एकवचनम्; सर्वनाम-रूपम्
भावीfuture, to be born
भावी:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootभू (धातु) + इन् (कृदन्त-प्रत्यय) → भाविन्/भावी (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभविष्यदर्थक-विशेषणम्; पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
कानीनःson of an unmarried girl
कानीनः:
Karta (कर्ता/Subject apposition)
TypeNoun
Rootकानीन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; ‘कन्यायाः पुत्रः’ इत्यर्थे
कुन्तिनन्दनःKuntī’s son
कुन्तिनन्दनः:
Karta (कर्ता/Subject apposition)
TypeNoun
Rootकुन्ती + नन्दन (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुषः (Genitive determinative): ‘कुन्त्याः नन्दनः’; पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
भविष्यतिwill be
भविष्यति:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलृट्-लकारः (Simple Future), प्रथम-पुरुषः (3rd person), एकवचनम्; परस्मैपदम्
सुतःa son
सुतः:
Karta (कर्ता/Subject complement)
TypeNoun
Rootसुत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
देवदेवकार्य-अर्थ-सिद्धयेfor the accomplishment of the purpose of the Lord of gods’ task
देवदेवकार्य-अर्थ-सिद्धये:
Sampradana (सम्प्रदान/Dative purpose)
TypeNoun
Rootदेवदेव + कार्य + अर्थ + सिद्धि (प्रातिपदिक)
Formसमासः (बहुपद-तत्पुरुष-समाहारः): ‘देवदेवस्य कार्यस्य अर्थः’ इत्यादि; स्त्रीलिङ्गे, चतुर्थी-विभक्तिः (Dative/4th), एकवचनम्; प्रयोजनार्थे (purpose)

Unspecified in the provided excerpt (context needed from surrounding verses).

Primary Rasa: adbhuta

Secondary Rasa: shanta

Sandhi Resolution Notes: कुंतिनंदनः → कुन्तिनन्दनः; देवदेवकार्यार्थसिद्धये → देवदेवकार्य-अर्थ-सिद्धये (समास-विश्लेषण); त्वयं → तु + अयम् (सन्धि-विच्छेद)

K
Kuntī

FAQs

Kānīnaḥ refers to a son born outside wedlock (traditionally, a child born to an unmarried woman), indicating an unconventional birth circumstance while still being framed as divinely purposeful.

It presents birth and lineage as instruments of deva-kārya—“the work/purpose of the gods”—suggesting that even socially irregular situations can serve a larger cosmic or dharmic aim.

The verse implies that destiny and dharma may operate beyond social labels, emphasizing intention and cosmic purpose over mere conventional status.