Previous Verse
Next Verse

Shloka 9

उत्तरो जयमावेदयति—विराटस्य हर्षः, द्यूतनिषेधः

Uttara’s Victory Report—Virāṭa’s Rejoicing and the Counsel Against Gambling

शररश्मिरिवादित्य: प्रतस्थे समरे बली । किरीटमाली कौन्तेय: सर्वान्‌ प्राच्छादयत्‌ कुरून्‌,फिर तो महाबली किरीटमाली कुन्तीनन्दन अर्जुन सूर्यकी भाँति बाणरूपी प्रचण्ड किरणोंको बिखेरते हुए समरभूमिमें आगे बढ़े। उन्होंने समस्त कौरव-योद्धाओंको सायकोंसे ढक दिया

śararāśmir ivādityaḥ pratasthe samare balī | kirīṭamālī kaunteyaḥ sarvān prācchādayat kurūn |

ヴァイシャンパーヤナは語った。やがて、宝冠を戴くクンティの子アルジュナは、太陽が猛き光芒を撒き散らすがごとく戦場へ進み出た。放たれる矢は燃える光の束のようであった。絶え間ない矢の雨により、彼は俱盧の全軍を覆い隠すかのように見え、正しき武の衝突において圧倒的な武威を示した。

शरarrow
शर:
Karta
TypeNoun
Rootशर
FormMasculine, Nominative, Singular
रश्मिःray, beam
रश्मिः:
Karta
TypeNoun
Rootरश्मि
FormMasculine, Nominative, Singular
इवlike, as
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव
आदित्यःthe Sun
आदित्यः:
Karta
TypeNoun
Rootआदित्य
FormMasculine, Nominative, Singular
प्रतस्थेset out, advanced
प्रतस्थे:
TypeVerb
Rootप्र-स्था
FormPerfect (Liṭ), Third, Singular, Ātmanepada
समरेin battle
समरे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootसमर
FormMasculine, Locative, Singular
बलीmighty, strong
बली:
Karta
TypeAdjective
Rootबलिन्
FormMasculine, Nominative, Singular
किरीटमालीwearing a diadem/crown
किरीटमाली:
Karta
TypeAdjective
Rootकिरीट-मालिन्
FormMasculine, Nominative, Singular
कौन्तेयःson of Kuntī (Arjuna)
कौन्तेयः:
Karta
TypeNoun
Rootकौन्तेय
FormMasculine, Nominative, Singular
सर्वान्all
सर्वान्:
Karma
TypeAdjective
Rootसर्व
FormMasculine, Accusative, Plural
प्राच्छादयत्covered, concealed
प्राच्छादयत्:
TypeVerb
Rootप्र-छाद्
FormImperfect (Laṅ), Third, Singular, Parasmaipada
कुरून्the Kurus (Kaurava warriors)
कुरून्:
Karma
TypeNoun
Rootकुरु
FormMasculine, Accusative, Plural

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
Ā
Āditya (Sun)
A
Arjuna (Kaunteya, Kirīṭamālī)
K
Kurus (Kaurava warriors)
A
arrows (śara)
D
diadem/crown (kirīṭa)

Educational Q&A

The verse highlights kṣatriya-dharma in action: disciplined courage and decisive strength used in a just martial context. Arjuna’s controlled, purposeful force is portrayed as luminous and overwhelming, suggesting that rightful prowess, when aligned with duty, can dispel opposition like sunlight.

Vaiśampāyana describes Arjuna advancing into the battlefield. He releases such a dense volley of arrows—likened to the sun’s rays—that the Kuru warriors appear ‘covered’ or ‘veiled’ by his shafts, emphasizing his dominance at that moment.