Previous Verse
Next Verse

Shloka 36

Udyoga-parva Adhyāya 34 — Vidura’s Counsel on Deliberation, Speech-Discipline, and Dharmic Kingship

प्रह्नमादने कहा--विरोचन! सुधन्वाके पिता अंगिरा मुझसे श्रेष्ठ हैं, सुधन्वा तुमसे श्रेष्ठ है, इसकी माता तुम्हारी मातासे श्रेष्ठ है; अतः तुम आज सुधन्वाके द्वारा जीते गये ।। विरोचन सुधन्वायं प्राणानामी श्वरस्तव । सुधन्वन्‌ पुनरिच्छामि त्वया दत्तं विरोचनम्‌,विरोचन! अब सुधन्वा तुम्हारे प्राणोंका स्वामी है। सुधन्वन्‌! अब यदि तुम दे दो तो मैं विरोचनको पाना चाहता हूँ

Prahlāda uvāca—virocana! sudhanvanaḥ pitā aṅgirā mattaḥ śreṣṭhaḥ; sudhanvā tvattaḥ śreṣṭhaḥ; asya mātā tava mātur api śreṣṭhā; ataḥ tvam adya sudhanvanā jitah. virocana! sudhanvāyaṃ prāṇānām īśvaras tava. sudhanvan! punar icchāmi tvayā dattaṃ virocanam.

プラフラーダは言った。「ヴィローチャナよ、スダンヴァの父アンギラスは我に勝り、スダンヴァは汝に勝り、その母もまた汝の母に勝る。ゆえに今日、汝はスダンヴァに敗れた。ヴィローチャナよ、今やスダンヴァは汝の命の息をも支配する者となった。スダンヴァよ、もし返し与えるなら、我はヴィローチャナ—汝に担保として渡された者—を取り戻したい。」

विरोचनO Virocana
विरोचन:
Sampradana
TypeNoun
Rootविरोचन
FormMasculine, Vocative, Singular
सुधन्वाSudhanvan
सुधन्वा:
Karta
TypeNoun
Rootसुधन्वन्
FormMasculine, Nominative, Singular
इयम्this (she/this one)
इयम्:
Karta
TypePronoun
Rootइदम्
FormFeminine, Nominative, Singular
प्राणानाम्of (your) lives/breaths
प्राणानाम्:
Sambandha
TypeNoun
Rootप्राण
FormMasculine, Genitive, Plural
ईश्वरःlord/master
ईश्वरः:
Karta
TypeNoun
Rootईश्वर
FormMasculine, Nominative, Singular
तवof you/your
तव:
Sambandha
TypePronoun
Rootत्वद्
FormGenitive, Singular
सुधन्वन्O Sudhanvan
सुधन्वन्:
Sampradana
TypeNoun
Rootसुधन्वन्
FormMasculine, Vocative, Singular
पुनःagain
पुनः:
TypeIndeclinable
Rootपुनः
इच्छामिI desire
इच्छामि:
TypeVerb
Rootइष्
FormPresent, 1st, Singular, Parasmaipada
त्वयाby you
त्वया:
Karana
TypePronoun
Rootत्वद्
FormInstrumental, Singular
दत्तम्given
दत्तम्:
Karma
TypeVerb
Rootदा
FormPast Passive Participle (क्त), Masculine, Accusative, Singular
विरोचनम्Virocana (as object)
विरोचनम्:
Karma
TypeNoun
Rootविरोचन
FormMasculine, Accusative, Singular

प्रह्माद उवाच

P
Prahlāda
V
Virocana
S
Sudhanvan
A
Aṅgiras
M
mother of Sudhanvan
M
mother of Virocana
P
prāṇa (life-breaths)