Previous Verse
Next Verse

Shloka 12

Adhyāya 180: Jīva, Śarīra, and the Fire Analogy (भृगु–भरद्वाज संवादः)

पश्य प्रह्याद संयोगान्‌ विप्रयोगपरायणान्‌ । संचयांश्व विनाशान्तान्‌ न क्वचिद्‌ विदधे मनः,'प्रह्माद! देखो, जितने संयोग हैं, उनका पर्यवसान वियोगमें ही होता है और जितने संचय हैं, उनकी समाप्ति विनाशमें ही होती है। यह सब देखकर मैं कहीं भी अपने मनको नहीं लगाता हूँ

「プラフラーダよ、見よ。あらゆる結びつきは離別へと帰し、あらゆる蓄えは滅びをもって終わる。これを見て、私は心をどこにも繋ぎとめない。」

पश्यsee; behold
पश्य:
TypeVerb
Rootपश् (दृश्-अर्थे)
Formलोट् (imperative), परस्मैपद, मध्यम, एकवचन
प्रह्लादO Prahlāda
प्रह्लाद:
TypeNoun
Rootप्रह्लाद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
संयोगान्unions; associations
संयोगान्:
Karma
TypeNoun
Rootसंयोग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
विप्रयोग-परायणान्ending in separation; having separation as their final outcome
विप्रयोग-परायणान्:
TypeAdjective
Rootविप्रयोगपरायण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
संचयान्accumulations; hoards
संचयान्:
Karma
TypeNoun
Rootसंचय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
and
:
TypeIndeclinable
Root
विनाश-अन्तान्ending in destruction
विनाश-अन्तान्:
TypeAdjective
Rootविनाशान्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
not
:
TypeIndeclinable
Root
क्वचित्anywhere; in any place
क्वचित्:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootक्वचित्
विदधेI place; I fix (my mind)
विदधे:
TypeVerb
Rootधा (दधाति)
Formलिट् (perfect), आत्मनेपद, उत्तम, एकवचन
मनःmind
मनः:
Karma
TypeNoun
Rootमनस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

भीष्म उवाच