Previous Verse
Next Verse

Shloka 31

मृत्यु-काल-प्रबोधनम् (Instruction on Mortality, Time, and Truth) — Mahābhārata, Śānti-parva 169

तत्र दस्युर्धनयुत: सर्ववर्णविशेषवित्‌ । ब्रह्मण्य: सत्यसंधश्न दाने च निरतो5भवत्‌,उस गाँवमें एक धनी डाकू रहता था, जो समस्त वर्णोकी विशेषताका जानकार था। उसके ह्ृदयमें ब्राह्मणोंके प्रति भक्ति थी। वह सत्यप्रतिज्ञ और दानी था

tatra dasyur dhanayutaḥ sarvavarṇaviśeṣavit | brahmaṇyaḥ satyasaṃdhaś ca dāne ca nirato 'bhavat ||

そこには富裕なダースユ(盗賊)が住んでいた――彼はあらゆるヴァルナの別々の務めと性質をよく知る者であった。しかも彼はバラモンに敬虔で、真実に堅く、誓願に忠実で、つねに施しに励んでいた。

तत्रthere
तत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतत्र
Formindeclinable (locative adverb)
दस्युःrobber/bandit
दस्युः:
Karta
TypeNoun
Rootदस्यु
Formmasculine, nominative, singular
धनयुतःendowed with wealth; wealthy
धनयुतः:
Karta
TypeAdjective
Rootधनयुत
Formmasculine, nominative, singular
सर्ववर्णविशेषवित्knower of the distinctions of all varṇas
सर्ववर्णविशेषवित्:
Karta
TypeAdjective
Rootसर्ववर्णविशेषवित्
Formmasculine, nominative, singular
ब्रह्मण्यःdevoted to Brahmins; pious
ब्रह्मण्यः:
Karta
TypeAdjective
Rootब्रह्मण्य
Formmasculine, nominative, singular
सत्यसन्धःtrue to his vow; of truthful resolve
सत्यसन्धः:
Karta
TypeAdjective
Rootसत्यसन्ध
Formmasculine, nominative, singular
दानेin giving; in charity
दाने:
Adhikarana
TypeNoun
Rootदान
Formneuter, locative, singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
Formindeclinable (conjunction)
निरतःengaged; devoted
निरतः:
Karta
TypeAdjective
Rootनिरत
Formmasculine, nominative, singular
अभवत्was; became
अभवत्:
TypeVerb
Rootभू
Formimperfect (laṅ), parasmaipada, 3rd person, singular

भीष्म उवाच

B
Bhishma
D
dasyu (a wealthy bandit/robber)
B
Brahmins
V
varnas (social orders)