Duryodhana-vadha-pratikriyā: Harṣa, Nindā, and Kṛṣṇa’s Nīti-vyākhyā (Śalya-parva 60)
तेषां वृद्धया हि वृद्धिनों मा क्रुध: पुरुषर्षभ । “अत: प्रलम्बहन्ता बलभद्रजी! मैं इसमें भीमसेनका कोई दोष नहीं देखता; इसलिये आप क्रोध न कीजिये। हमारा पाण्डवोंके साथ यौन-सम्बन्ध तो है ही। परस्पर सुख देनेवाले सौहार्दसे भी हमलोग बँधे हुए हैं। पुरुषप्रवर! इन पाण्डवोंकी वृद्धिसे हमारी भी वृद्धि है
teṣāṁ vṛddhyā hi vṛddhir no mā krudhaḥ puruṣarṣabha | ataḥ pralambahantā balabhadra-jī na cātra bhīmasenasya kaścid doṣo mayā dṛśyate | tasmān mā roṣaṁ kṛthāḥ | asmākaṁ pāṇḍavaiḥ saha bandhur-bhāvo 'sti | paraspara-sukha-pradāyinaḥ sauhārdena ca vayaṁ baddhāḥ | puruṣa-pravara pāṇḍavānāṁ vṛddhyā asmākam api vṛddhir bhavati iti mā krudhaḥ ||
サンジャヤは言った。「彼らが栄えれば、我らもまた栄える。ゆえに、人中の最勝よ、怒ってはならぬ。プラランバを討ったバラバドラ(バララーマ)よ、この件においてビーマセーナに何の咎も見いだせぬ。だから憤りを鎮めよ。我らはパーンダヴァと血縁によって結ばれているのみならず、互いに幸福を与え合う善意と友誼によっても結ばれている。人中の俊傑よ、パーンダヴァの興隆はすなわち我らの興隆でもある—ゆえに怒るな。」
संजय उवाच
Anger should be restrained when it harms rightful relationships and shared welfare. Sanjaya argues ethically and pragmatically: kinship and mutual goodwill bind them to the Pandavas, and the Pandavas’ prosperity directly supports their own; therefore blaming Bhima is unjust and counterproductive.
In the Shalya Parva war setting, Sanjaya addresses Balabhadra (Balarama), urging him not to become angry at Bhimasena. He frames the issue as one of alliance and family ties with the Pandavas, emphasizing that their rise benefits their relatives and friends as well.