Previous Verse
Next Verse

Shloka 16

Irāvān-nidhana-anantaraṃ Ghaṭotkaca-nādaḥ

After Irāvān’s fall: Ghaṭotkaca’s roar and the clash with Duryodhana

सत्वरं च रणे राजंस्तस्य वाहान्‌ महात्मन: । निजघान शरै:ः क्षिप्रं सूतं च सुमहाबल:,राजन! धनुष कट जानेपर महाबली राजा युधिष्ठिरने श्रुतायुकी छातीमें नाराचसे प्रहार किया। फिर उन्होंने समस्त सेनाओंके देखते-देखते रणक्षेत्रमें महामना श्रुतायुके घोड़ोंको तुरंत मार डाला और उसके सारथिको भी शीघ्र ही मौतके मुखमें डाल दिया

sa-tvaraṁ ca raṇe rājan tasya vāhān mahātmanaḥ | nijaghāna śaraiḥ kṣipraṁ sūtaṁ ca sumahābalaḥ ||

サンジャヤは言った。「王よ、戦いのただ中で、その比類なき剛力の武人は矢をもって、あの高き魂の勇士の馬をたちまち射倒し、御者をもまた速やかに討ち取った。」

सत्वरम्quickly, hastily
सत्वरम्:
TypeIndeclinable
Rootसत्वर (प्रातिपदिक)
Formअव्यय
and
:
TypeIndeclinable
Root
Formअव्यय
रणेin battle
रणे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootरण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
राजन्O king
राजन्:
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
तस्यof him
तस्य:
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
वाहान्mounts/steeds (horses)
वाहान्:
Karma
TypeNoun
Rootवाह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
महात्मनःof the great-souled one
महात्मनः:
TypeNoun
Rootमहात्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
निजघानstruck down, killed
निजघान:
TypeVerb
Rootहन् (धातु)
Formलिट् (परस्मैपद), प्रथमपुरुष, एकवचन
शरैःwith arrows
शरैः:
Karana
TypeNoun
Rootशर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन
क्षिप्रम्swiftly
क्षिप्रम्:
TypeIndeclinable
Rootक्षिप्र (प्रातिपदिक)
Formअव्यय
सूतम्the charioteer
सूतम्:
Karma
TypeNoun
Rootसूत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
and
:
TypeIndeclinable
Root
Formअव्यय
सुमहाबलःthe very mighty one
सुमहाबलः:
Karta
TypeAdjective
Rootसुमहाबल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

संजय उवाच

S
Sañjaya
D
Dhṛtarāṣṭra (addressed as rājan)
M
mahātmā (unnamed hero in this pāda-context)
S
sumahābalaḥ (unnamed warrior in this pāda-context)
V
vāhāḥ (chariot-horses)
S
sūta (charioteer)
R
raṇa (battlefield)