Adhyaya 5

Verse 1

/ ऑपनआक्रात बछ। अं क्ााज पञठ्चमो<ध्याय: भूगुके आश्रमपर पुलोमा दानवका आगमन और उसकी अग्निदेवके साथ बातचीत शौनक उवाच पुराणमखिलं तात पिता ते5धीतवान्‌ पुरा । कच्चित्‌ त्वमपि तत्‌ सर्वमधीषे लौमहर्षणे

シャウナカは言った。「ローマハルシャナの子よ、昔、そなたの父はプラーナの全伝承をことごとく学び修めたという。そなたもまた、そのすべてを学んだのか、ラウマハルシャナよ。」

Verse 2

पुराणे हि कथा दिव्या आदिवंशाश्न धीमताम्‌ | कथ्यन्ते ये पुरास्माभ्रि: श्रुतपूर्वा: पितुस्तव

シャウナカは言った。「まことにプラーナ（Purāṇa）には、驚くべき神聖な物語があり、また賢者たち――偉大なる王仙（ラージャリシ）と聖仙（リシ）――の古き系譜もそこに語り伝えられている。それらはまさしく、かつて我らが汝の父の口から直接聞いた物語である。」

Verse 3

तत्र वंशमहं पूर्व श्रोतुमिच्छामि भार्गवम्‌ | कथयस्व कथामेतां कल्या: सम श्रवणे तव

「その中でも、まずはバールガヴァ（Bhārgava）の系譜を聞きたい。ゆえに、彼らに関わるその物語を語ってくれ。われらは皆、汝の誦述を聞くために、すでに整い、心待ちにしている。」

Verse 4

सौतिर्वाच यदधीतं पुरा सम्यग द्विजश्रेष्ठेमहात्मभि: । वैशम्पायनवित्राग्र्यैस्तैश्ञापि कथितं यथा

サウティは言った。「いにしえに、最勝の高徳なるバラモンたちが正しく徹底して学び、また卓越せるバラモン、ヴァイシャンパーヤナ（Vaiśampāyana）がそのままの仕方で語り伝えた聖なる伝承――それらすべてを、私は余すところなく承知している。」

Verse 5

यदधीतं च पित्रा मे सम्यक्‌ चैव ततो मया । तावच्छूणुष्व यो देवै: सेन्‍्द्रै: सर्षिमरुदूगणै:

シャウナカは言った。「父が聖なる学を徹底して修めたそのすべてを、私もまた彼から正しく学び取った。いま聞け、ブリグ（Bhṛgu）の末裔よ。神々とインドラ（Indra）、諸リシ（ṛṣi）、そしてマルト（Marut）の群れに崇敬される、最上のブリグの系譜を。」

Verse 6

पूजित: प्रवरो वंशो भार्गवो भगुनन्दन । इमं वंशमहं पूर्व भार्गव ते महामुने

シャウナカは言った。「ブリグ（Bhṛgu）の喜びよ、バールガヴァ（Bhārgava）の系譜は崇められ、最もすぐれたものだ。バールガヴァよ、大いなる聖者よ、まず私はこの系譜を汝に語ろう。」

Verse 7

निगदामि यथा युक्त पुराणाश्रयसंयुतम्‌ । भृगुर्महर्षिर्भगवान्‌ ब्रह्मणा वै स्वयम्भुवा

シャウナカは言った。「プラーナ（Purāṇa）の伝承に拠り、ふさわしく語ろう。福徳ある大聖仙ブリグ（Bhṛgu）は、まことに自生の梵天ブラフマーによって生み出された。」

Verse 8

वरुणस्य क्रतौ जात: पावकादिति न: श्रुतम्‌ । भूगो: सुदयित: पुत्रश्ष्यवनो नाम भार्गव:

シャウナカは言った。「ヴァルナ（Varuṇa）の祭祀において、ブリグ（Bhṛgu）は火より生まれたと我らは聞く。ブリグの最愛の子はチャヴァナ（Cyavana）と名づけられ、バールガヴァ（Bhārgava）の一族であった。」

Verse 9

च्यवनस्य च दायाद: प्रमतिर्नाम धार्मिक: । प्रमतेरप्यभूत्‌ पुत्रो घृताच्यां रुरुरित्युत

シャウナカは言った。「チャヴァナ（Cyavana）には、法（ダルマ）に篤いプラマティ（Pramati）という後継がいた。さらにプラマティは、アプサラスのグリターチー（Ghṛtācī）によって、ルル（Ruru）と呼ばれる子を得た。」

Verse 10

रुरोरपि सुतो जज्ञे शुन॒को वेदपारग: । प्रमद्वरायां धर्मात्मा तव पूर्वपितामह:

ルル（Ruru）にもまた子が生まれた――ヴェーダに通暁するシュナカ（Śunaka）である。プラマドヴァラー（Pramadvarā）を母として生まれ、行いは正しく、汝の家系においては古き祖先に連なる者であった。

Verse 11

तपस्वी च यशस्वी च श्रुतवान्‌ ब्रह्मवित्तम: | धार्मिक: सत्यवादी च नियतो नियताशन:

シャウナカは言った。「彼は苦行者であり、また名声高く、聖なる学に通じ、梵（ブラフマン）を知る者の中でも最勝であった。正法にかなう人で、真実のみを語り、自己を律し、行住坐臥を整えていた――食も（生き方も）節度を守り、慎み深かった。」

Verse 12

शौनक उवाच सूतपुत्र यथा तस्य भार्गवस्य महात्मन: । च्यवनत्वं परिख्यातं तन्‍्ममाचक्ष्व पृच्छत:,शौनकजी बोले--सूतपुत्र! मैं पूछता हूँ कि महात्मा भार्गवका नाम च्यवन कैसे प्रसिद्ध हुआ? यह मुझे बताइये

シャウナカは言った。「おお、スータの子よ。汝は伝承を知る者。われが問うゆえに語れ――あの大いなる魂をもつバールガヴァが、いかにして『チャヴァナ（Cyavana）』の名で世に知られるに至ったのか。」

Verse 13

सौतिर्वाच भगो: सुदयिता भार्या पुलोमेत्यभिविश्रुता । तस्यां समभवद्‌ गर्भो भृगुवीर्यसमुद्धव:ः

サウティは言った。「ブリグの最愛の妻は、プーロマーという名で広く知られていた。その彼女に懐妊が起こった――ブリグの精の威力より成った胎である。」

Verse 14

तस्मिन्‌ गर्भेडथ सम्भूते पुलोमायां भृगूद्गवह । समये समशीलिन्यां धर्मपत्न्यां यशस्विन:

シャウナカは言った。「その懐妊がプーロマーに宿ったとき――彼女はブリグ族の第一人者の、徳高く、慎み深く、名高い正妻であった――ある時、法を守るブリグは沐浴のために庵を出た。するとその折、同じくプーロマーという名のラークシャサが庵に来た。」

Verse 15

अभिषेकाय निष्क्रान्ते भूगौ धर्मभृतां वरे । आश्रमं तस्य रक्षोडथ पुलोमाभ्याजगाम ह

シャウナカは言った。「義を守る者の中で最も勝れた聖仙ブリグが、儀礼の沐浴のために外へ出たとき、プーロマーという名のラークシャサがその庵に来た。」

Verse 16

त॑ प्रविश्याश्रमं दृष्टवा भुगोर्भार्यामनिन्दिताम्‌ हृच्छयेन समाविष्टो विचेता: समपद्यत

庵に踏み入り、ブリグの非の打ちどころなき妻を見たとき、欲望が胸を支配した。彼は平静を失い、明晰な意識を奪われた。

Verse 17

अभ्यागतं तु तद्रक्ष: पुलोमा चारुदर्शना । न्यमन्त्रयत वन्येन फलमूलादिना तदा,सुन्दरी पुलोमाने उस राक्षसको अभ्यागत अतिथि मानकर वनके फल-मूल आदिसे उसका सत्कार करनेके लिये उसे न्योता दिया

シャウナカは言った。「そのとき、目にも麗しいプルローマーは、その羅刹を来訪の客とみなし、森の食—果実や根など—でもてなそうと招き入れた。」

Verse 18

तां तु रक्षस्तदा ब्रह्मन्‌ हच्छयेनाभिपीडितम्‌ । दृष्टवा दृष्टम भूद्‌ राजन जिहीर्षुस्तामनिन्दिताम्‌

シャウナカは言った。「しかしそのとき、婆羅門よ、欲情に責め立てられたその羅刹は彼女を見つけた。彼女を見て、王よ、彼は歓喜に満たされた。咎なき貞淑の女をさらい去ろうと望んだからである。」

Verse 19

जातमित्यब्रवीत्‌ कार्य जिहीर्षुर्मुदित: शुभाम्‌ । सा हि पूर्व वृता तेन पुलोम्ना तु शुचिस्मिता

彼は喜び、吉兆の女をさらう意図を固めて、心中で言った。「我が目的は成った。」というのも、その清らかな微笑みをたたえる女は、かつて羅刹プルローマンに花嫁として選ばれていたからである。

Verse 20

तां तु प्रादात्‌ पिता पश्चाद्‌ भृगवे शास्त्रवत्तदा । तस्य तत्‌ किल्बिषं नित्यं हृदि वर्तति भार्गव

その後、父は経典の規定に従い、正しく彼女をブリグに嫁がせた。おおブリグの末裔よ、その父の過ちは彼の胸に常に残り、棘のように絶えず刺し痛ませた。

Verse 21

इदमन्तरमित्येवं हर्तु चक्रे मनस्तदा । अथाग्निशरणेडपश्यज्ज्वलन्तं जातवेदसम्‌

「今こそ好機だ」と思い、彼はプルローマーをさらう決意を固めた。するとそのとき、羅刹は火の聖所に、燃え盛る火神アグニ—ジャータヴェーダス、祭儀の証人—を見た。

Verse 22

तमपृच्छत्‌ ततो रक्ष: पावकं ज्वलितं तदा | शंस मे कस्य भार्येयमग्ने पृच्छे ऋतेन वै,तब पुलोमाने उस समय उस प्रज्वलित पावकसे पूछा--“अग्निदेव! मैं सत्यकी शपथ देकर पूछता हूँ, बताओ, यह किसकी पत्नी है?”

そのとき羅刹は、燃えさかる火神に問いかけた。「告げよ――この女は誰の妻なのか。おおアグニよ、真実の厳粛な誓いのもとに問う。」

Verse 23

मुखं त्वमसि देवानां वद पावक पृच्छते । मया हीयं वृता पूर्व भार्यार्थे वरवर्णिनी

「パーヴァカよ、お前は神々の口である。ゆえに我が問いに、ありのままを告げよ。かつてこの肌も麗しい乙女を妻に選び取ったのは、まずこの私であった。」

Verse 24

पश्चादिमां पिता प्रादाद्‌ भूगवेडनृतकारक: । सेयं यदि वरारोहा भृगोर्भार्या रहोगता

「だが後に、彼女の父――欺きをなす者――は彼女をブリグに嫁がせた。もしこの人里離れた所で私が見いだした、高貴にして美しきこの女が、まことにブリグの妻であるなら、真実を明らかに告げよ。私はこの庵から彼女を連れ去るつもりだ。怒りが胸中で燃えさかる――かつて我が妻であったこの細腰の女を、ブリグは不義にも奪い取ったのだ。」

Verse 25

तथा सत्यं समाख्याहि जिहीर्षाम्याश्रमादिमाम्‌ | स मन्युस्तत्र हृदयं प्रदहन्निव तिष्ठति । मत्पूर्व भार्या यदिमां भगुराप सुमध्यमाम्‌

「ゆえに、真実を明らかに告げよ。私はこの女を庵から連れ去るつもりだ。その怒りは、まるで我が心を焼くかのように胸に居座っている。この細腰の女はかつて我が妻であったのに、ブリグが奪い取ったのだ。」

Verse 26

सौतिर्वाच एवं रक्षस्तमामन्त्रय ज्वलितं जातवेदसम्‌ । शड्कमानं भृगोर्भार्या पुनः पुनरपृच्छत

スーティは語った。かくして羅刹は、燃えさかるアグニ（ジャータヴェーダス）に呼びかけ、ブリグの妻について疑いを抱いたまま、幾度も幾度も問いただした――「彼女は我がものか、それともブリグのものか」と。

Verse 27

त्वमग्ने सर्वभूतानामन्तश्नर॒सि नित्यदा । साक्षिवत्‌ पुण्यपापेषु सत्य॑ ब्रूहि कवे वच:

シャウナカはアグニに告げた。「おお火神よ、汝はあらゆる生きとし生けるものの内に常に宿る。功徳と罪とをことごとく知る証人として、真実を語れ、予見の賢者よ——実なるものを宣言せよ。」

Verse 28

मत्पूर्वापह्वता भार्या भूुगुणानृतकारिणा । सेयं यदि तथा मे त्वं सत्यमाख्यातुमहसि,“असत्य बर्ताव करनेवाले भृगुने, जो पहले मेरी ही थी, उस भार्याका अपहरण किया है। यदि यह वही है, तो वैसी बात ठीक-ठीक बता दो

シャウナカは言った。「かつて我が妻であった女を、虚偽をなすブリグが奪い去った。もしこの女がまさしくその者であるなら、ありのままの真実を、寸分違わず我に告げよ。」

Verse 29

श्र॒त्वा त्वत्तो भुगोर्भाया हरिष्याम्याश्रमादिमाम्‌ | जातवेद: पश्यतस्ते वद सत्यां गिरं मम

「おおジャータヴェーダス（アグニ）よ。汝の口よりすべてを聞き終えたなら、我はこのブリグの妻を、このアーシュラマより、汝の見ている前で奪い去る。ゆえに、我に真実の言葉を告げよ。」

Verse 30

सौतिर्वाच तस्यैतद्‌ वचन श्रुत्वा सप्तार्चिदु:खितो5भवत्‌ । भीतो<नृताच्च शापाच्च भृगोरित्यब्रवीच्छनै:

ウグラシュラヴァス（サウティ）は語った。かの言葉を聞くや、七つの炎をもつアグニは深く苦悩した。彼は二つを恐れた—虚言を口にすること、そしてブリグの呪詛である。ゆえに、低く慎重な声で、そっと答え始めた。

Verse 31

अग्निनर्वाच त्वया वृता पुलोमेयं पूर्व दानवनन्दन । किन्त्वियं विधिना पूर्व मन्त्रवन्न वृता त्वया

アグニは言った。「おおダーナヴァ族の愛し子よ。汝がかつてプーロマーを選んだのは真実である。だが汝は、定められた作法に従い、正しきマントラと儀礼の手順を伴って、彼女を妻として迎えたのではない。」

Verse 32

पित्रा तु भूगवे दत्ता पुलोमेयं यशस्विनी । ददाति न पिता तुभ्यं वरलोभान्महायशा:

シャウナカは言った。「この名高きプルोマーは、まことに父によって聖仙ブリグに与えられた。だが、たとえ汝がその手を求めようとも、誉れ高き父は、より勝れた婿を得んとの欲に駆られ、正式には汝に彼女を授けぬのだ。」

Verse 33

अथेमां वेददृष्टेन कर्मणा विधिपूर्वकम्‌ । भायमिषिर्भगु: प्राप मां पुरस्कृत्य दानव,दानव! तदनन्तर महर्षि भृगुने मुझे साक्षी बनाकर वेदोक्त क्रियाद्वारा विधिपूर्वक इसका पाणिग्रहण किया था

ついで、ヴェーダに示された作法に従い、規矩正しく儀礼を行うため、聖仙バグは我を前に立てて証人とし、我がもとへ近づいた。その後、大聖ブリグは我を証明の証人として、ヴェーダの手順により、しかと婚姻の儀を執り行った。

Verse 34

सेयमित्यवगच्छामि नानृतं वक्तुमुत्सहे । नानृतं हि सदा लोके पूज्यते दानवोत्तम,यह वही है, ऐसा मैं जानता हूँ। इस विषयमें मैं झूठ नहीं बोल सकता। दानवश्रेष्ठ! लोकमें असत्यकी कभी पूजा नहीं होती है

我はそれがまさしく然ることと悟る。この件において偽りを口にする心はない。なぜなら、ダーナヴァの中の最勝よ、世において虚言が敬われることは決してないからだ。