Shloka 35
Bhaṇḍāsuraprādurbhāva
Rise and Consecration of Bhaṇḍāsura
Devanagari script
कदाचिदथ देवेन्द्रं वीक्ष्य सिंहासने स्थितम् / सर्वदेवैः परिवृतं नारदो मुनिराययौ
Transliteration
kadācidatha devendraṃ vīkṣya siṃhāsane sthitam / sarvadevaiḥ parivṛtaṃ nārado munirāyayau
Translation
ある時、聖仙ナーラダは、獅子座に坐し諸神に囲まれた天帝インドラを見て、その場へ赴いた。
Word by Word
kadācitonce, at some time
kadācit:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootkadācit (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (temporal adverb)
athathen
atha:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootatha (अव्यय)
Formसमुच्चय/अनन्तरार्थक-अव्यय (connective/then)
devendramIndra, lord of the gods
devendram:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootdeva + indra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः ‘देवानाम् इन्द्रः’
vīkṣyahaving seen
vīkṣya:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Root√īkṣ (ईक्ष्) + vi- (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (gerund), ‘having seen’
siṃhāsaneon the lion-throne
siṃhāsane:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootsiṃhāsana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन; तत्पुरुषः ‘सिंहस्य आसनम्’
sthitamseated/standing
sthitam:
Karma (कर्म)
TypeVerb
Root√sthā (स्था) (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘स्थितम्’ (standing/seated) — devendram इति कर्मपदस्य विशेषणम्
sarva-devaiḥby all the gods
sarva-devaiḥ:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootsarva (प्रातिपदिक) + deva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), बहुवचन; कर्मधारयः ‘सर्वे देवाः’
parivṛtamsurrounded
parivṛtam:
Karma (कर्म)
TypeVerb
Rootpari-√vṛ (वृ) (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; devendram इति कर्मपदस्य विशेषणम्
nāradahNārada
nāradah:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootnārada (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (कर्ता), एकवचन
muniḥthe sage
muniḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootmuni (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; nāradaḥ इति कर्तृपदस्य अप्पोज़िशन (apposition)
āyayaucame
āyayau:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootā-√yā (या) (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपद