Previous Verse
Next Verse

Shloka 14

Draupadī Meets Kṛṣṇa’s Queens — Narratives of the Lord’s Marriages and the Queens’ Bhakti

श्रीसत्योवाच सप्तोक्षणोऽतिबलवीर्यसुतीक्ष्णश‍ृङ्गान् पित्रा कृतान् क्षितिपवीर्यपरीक्षणाय । तान् वीरदुर्मदहनस्तरसा निगृह्य क्रीडन् बबन्ध ह यथा शिशवोऽजतोकान् ॥ १३ ॥ य इत्थं वीर्यशुल्कां मां दासीभिश्चतुरङ्गिणीम् । पथि निर्जित्य राजन्यान् निन्ये तद्दास्यमस्तु मे ॥ १४ ॥

śrī-satyovāca saptokṣaṇo ’ti-bala-vīrya-su-tīkṣṇa-śṛṅgān pitrā kṛtān kṣitipa-vīrya-parīkṣaṇāya tān vīra-durmada-hanas tarasā nigṛhya krīḍan babandha ha yathā śiśavo ’ja-tokān

シュリー・サティヤーは語った――父は、私の手を望む王たちの武勇を試すため、鋭い角をもつ極めて強大な牡牛を七頭用意した。だが英雄の驕りを焼き尽くす主シュリー・クリシュナは、それらをたやすく制し、子どもが戯れに子ヤギを縛るように結びつけた。こうして主は御武勇を「代価」として私を得、道中で逆らう王たちを打ち破り、侍女たちと四部軍を伴って私を連れ去られた。どうかその主に仕える幸いが私に与えられますように。

यःhe who
यः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; पुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
इत्थम्thus
इत्थम्:
Sambandha (सम्बन्ध/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootइत्थम् (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक (adverb: thus/in this manner)
वीर्य-शुल्काम्whose bride-price was valor
वीर्य-शुल्काम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootवीर्य (प्रातिपदिक) + शुल्क (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (वीर्यं शुल्कं यस्याः = whose bride-price is prowess); स्त्रीलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (qualifying ‘माम्’)
माम्me
माम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; स्त्रीलिङ्ग/उभयलिङ्ग-प्रयोग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
दासीभिःwith maidservants
दासीभिः:
Saha (सह/साकं)
TypeNoun
Rootदासी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; तृतीया-विभक्ति, बहुवचन
चतुर्-अङ्गिणीम्accompanied by a fourfold army
चतुर्-अङ्गिणीम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootचतुर् (संख्या-प्रातिपदिक) + अङ्गिन् (प्रातिपदिक)
Formद्विगु-समास (चत्वारि अङ्गानि यस्याः; i.e., fourfold army); स्त्रीलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (qualifying ‘माम्’)
पथिon the way
पथि:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootपथिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
निर्जित्यhaving defeated
निर्जित्य:
Purvakala (पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootनिर् + जि (धातु) + ल्यप् (कृदन्त)
Formक्त्वान्त/ल्यबन्त-अव्यय (absolutive/gerund); ‘having defeated’
राजन्यान्kings/warriors
राजन्यान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootराजन्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन
निन्येhe led (me)
निन्ये:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootनी (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन; आत्मनेपद
तत्-दास्यम्that servitude (to him)
तत्-दास्यम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + दास्य (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (तस्य दास्यम् = servitude to him); नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
अस्तुlet it be
अस्तु:
Vidhi (विधि/आशीः)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative/benedictive sense), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
मेfor me; my
मे:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन (enclitic)
S
Satyā (Nagnajitī)
K
Kṛṣṇa
N
Nagnajit (her father)
K
kings (rival suitors)

FAQs

In Canto 10, Kṛṣṇa accepts Satyā (Nagnajitī) by subduing seven extremely powerful bulls arranged by her father to test the strength of would-be grooms.

She highlights Kṛṣṇa’s effortless supremacy—what was impossible for proud kings became, for Him, a playful act done with ease.

Worldly power often breeds arrogance, but true greatness is mastery without ego—devotees remember that the Lord can humble pride and make the impossible effortless.