Adhyaya 94

Verse 2

इत्य् आदिमहपुराणे आग्नेये वास्तुपूजाकथनं नाम त्रिनवतितमो ऽध्यायः अथ चतुर्णवतितमो ऽध्यायः शिलाविन्यासविधानं ईश्वर उवाच ईशादिषु चरक्याद्याः पूर्ववत् पूजयेद्वहिः आहुतित्रितयं दद्यात् प्रतिदेवमनुक्रमात्

かくして、『アーディ・マハープラーナ』所収の『アグニ・プラーナ』において、「ヴァーストゥ供養（Vāstu-pūjā）の説示」と題する第九十三章は終わる。ここに第九十四章「基礎石配置の विध（しらべ）」が始まる。イーシュヴァラは言った。「イーシャ（Īśa）および他の神々—Carakya と呼ばれるものに始まり—を、前と同様に外部で礼拝し、順序に従って各神に三つの供犠（āhuti）を捧げよ。」

Verse 3

दत्वा भूतबलिं लग्ने शिलान्यासमनुक्रमात् मध्यसूत्रे न्यसेच्छक्तिं कुम्भञ्चानन्तमुत्तमं

吉祥の時にブータ・バリ（bhūta-bali）を供えたのち、次いで順序に従って礎石安置（śilānyāsa）を行うべきである。中央の縄線（madhya-sūtra）にはシャクティ（Śakti）を置き、さらに吉祥なるクンバ（kumbha）と最勝のアナンタ（Ananta）を安置する。

Verse 4

नकारारूढमूलेन कुम्भे ऽस्मिन् धारयेच्छिलां कुम्भानष्टौ सभद्रादीन् दिक्षु पूर्वादिषु क्रमात्

音節「na」に乗せた根本マントラ（root-mantra）によって、このクンバ（kumbha）に石を置き（安定させ）るべきである。次いで、サバドラ（Sabhadrā）と名づけられるものを初めとして、東より始まる諸方位に八つの儀礼壺を順次に配する。

Verse 5

लोकपालाणुभिर्न्यस्य श्वभ्रेषु न्यस्तशक्तिषु ब्रह्माद्या इति ग मध्ये श्वभ्र इति घ कुम्भञ्चानन्तमन्तिकमिति घ , छ च कुम्भञ्चानन्तमन्तिममिति ङ लोकपालात्मभिर्न्यस्येदिति ख , छ च लोकपालाणुभिर्न्यस्येदिति ङ सूत्रेष्विति क कुम्भेष्विति ग शिलास्तेष्वथ नन्दाद्याः क्रमेण विनियोजयेत्

方位護世者ローカパーラ（Lokapāla）の微細分（aṇu-bhāga）によってニヤーサ（nyāsa）を行い、用意した穴（śvabhra）に諸シャクティ（Śakti）を安置する。（異本に「ブラフマー等を置く」とするもの、また「穴は中央にある」とするものがある。）さらにアナンタ（Ananta）をクンバ（kumbha）の近くに配する（異読：「末位／最後に」）。（また、ローカパーラの自体（ātman）によるニヤーサ、あるいは再び微細分によるニヤーサを説く異読もある。）（「縄（sūtra）上に」とするものと、「壺（kumbha）中に」とするものがある。）その後、それらの石の上に、難陀（Nandā）等を順次に配列する。

Verse 6

शम्बरैर् मूर्तिनाथानां यथा स्युर्भित्तिमध्यतः तासु धर्मादिकानष्टौ कोणात् कोणं विभागशः

測縄（śambara）を用いて、像の主宰神が壁面区画の中央に当たるように配当する。その区分の内に、ダルマ（Dharma）に始まる八つの原理を、角から角へと秩序立てて分配する。

Verse 7

सुभद्रादिषु नन्दाद्याश् चतस्रो ऽग्न्यादिकोणगाः अजिताद्याश् च पूर्वादिजयादिष्वथ विन्यसेत्

スバドラ（Subhadrā）に始まる諸尊のうち、難陀（Nandā）に始まる四女神を、アグニ隅（Agni-corner、東南）より始まる隅方に安置する。同様に、アジター（Ajitā）に始まる諸尊を、ジャヤー（Jayā）に始まる位次に従い、東方および他の方位に順次に स्थापितする。

Verse 8

ब्रह्माणं चोपरि मस्य व्यापकं च महेश्वरं चिन्तयेदेषु चाधानं व्योमप्रसादमध्यगं

自らの上にブラフマー（梵天）を観想し、マヘーシュヴァラ（大自在天）を遍満する主として念じるべきである。さらにこれらの所処においてアーダーナ（安置の作法）を行い、虚空の宮殿（vyoma-prāsāda）の中央に据える。

Verse 9

बलिन्दत्त्वा जपेदस्त्रं विघ्नदोषनिवारणं शिलापञ्चकपक्षे ऽपि मनागुद्दिश्यते यथा

バリ（供物）を捧げたのち、障碍と過失を除くアストラ・マントラ（Astra-mantra）を誦すべきである。いわゆる「五石の半月」の期間においても、相応の作法により、しかるべき（たとえ最小限の）指示をもって定められる。

Verse 10

मध्ये पूर्णशिलान्यासः सुभद्रकलशे ऽर्धतः पद्मादिषु च नन्दाद्याः कोणेष्वग्न्यादिषु क्रमात्

中央には pūrṇa-śilā（「満たされた」儀礼石／埋納物）の安置を行う。その半分は吉祥の灌頂壺 subhadrā-kalaśa に納める。蓮華図などの上には、ナンダー（Nandā）に始まるシャクティ女神を、アグニ（火）の隅から順に諸隅へと安置する。

Verse 11

मध्यभावे चतस्रो ऽपि मातृवद्भावसम्मताः ॐ पूर्णे त्वं महाविश्वे सर्वसन्दोहलक्षणे

中央の観想安置において、その四つの（力）もまた母なる性質として認めるべきである。「オーム—おおプールナー（Pūrṇā、円満なる者）よ、汝は大宇宙にして、一切存在の総集（集合）という相を具す。」

Verse 12

सर्वसम्पूर्णमेवात्र कुरुष्वाङ्गिरसः सुते ॐ नन्दे त्वं नन्दिनी पुंसां त्वामत्र स्थापयाम्यहं

「アンギラス（Aṅgiras）の子よ、ここにある一切をことごとく円満ならしめよ。オーム。おおナンダー（Nandā）よ、汝は人々に歓喜を与える者なり。われは汝をここに安置する。」

Verse 13

प्रासादे तिष्ठ सन्तृप्ता यावच्चन्द्रार्कतारकं आयुः कामं श्रियन्नन्दे देहि वासिष्ठ देहिनां

月と太陽と星々が存続するかぎり、満ち足りて宮殿にとどまりなさい。おおナンダーよ、身をもつ衆生に長寿と願望成就と繁栄を授けよ。おおヴァーシシュṭhā（ヴァシシュṭhaに結ぶ力）よ、生ある者にこれらの恩寵を与えたまえ。

Verse 14

उ चेति ग ब्रह्माणं चोपविन्यस्येति ख , घ , ङ , छ , च विघ्नदोषनिवारकमिति ग पूर्वशिलान्यास इति घ मध्याभावे इति ख , ग च महाभागे इति ग देहि मामिति ख , छ च देहि न इति घ अस्मिन् रक्षा सदा कार्या प्रासादे यत्नतस्त्वया ॐ भद्रे त्वं सर्वदा भद्रं लोकानां कुरु काश्यपि

この神殿において、汝は努めて常に護持の作法を行うべきである。おおバドラ（Bhadrā）よ、常に吉祥なる者よ、カ―シュヤピー（Kāśyapī）よ、諸世界を吉祥ならしめよ。（前掲の語群は、ニヤーサ（nyāsa）や障碍・過失の除去など儀礼に関する写本異読の注記である。）

Verse 15

आयुर्दा कामदा देवि श्रीप्रदा च सदा भव ॐ जये ऽत्र सर्वदा देवि श्रीदाअयुर्दा च सदा भव

おお女神よ、常に長寿を授け、願いを成就させ、繁栄を与える者となりたまえ。オーム—ここに勝利あれ。おお女神よ、ここに常住して、繁栄と長寿を授ける者となりたまえ。

Verse 16

ॐ जये ऽत्र सर्वदा देवि तिष्ठ त्वं स्थापिता मय नित्यञ्जयाय भूत्यै च स्वामिनी भव भार्गवि

オーム。おお女神ジャヤ（Jaya）よ、ここに常に住したまえ。汝は我により安置された。尽きぬ勝利と繁栄のために、我らの主宰の女君となりたまえ、バールガヴィー（Bhārgavī）よ。

Verse 17

ॐ रिक्ते ऽतिरिक्तदोषघ्ने सिद्धिमुक्तिप्रदे शुभं सर्वदा सर्वदेशस्थे तिष्ठास्मिन् विश्वरूपिणि

オーム。おおリクター（Rikta）よ、不足と過剰という過失を滅し、成就（シッディ）と解脱（モークシャ）を授ける吉祥なる者よ。あらゆる地に常住する者、ここにとどまりたまえ、宇宙の相を具する者よ。

Verse 18

गगनायतनन्ध्यात्वा तत्र तत्त्वत्रयं न्यसेत् प्रायश्चित्तन्ततो हुत्वा विधिना विसृजेन्मखं

虚空を微細なる住処（āyatana）として観想し、そこに三原理（tattva-traya）のニヤーサ（nyāsa）を安置すべきである。次いで、規定に従い贖罪の供火（prāyaścitta-homa）を捧げ、しかるのち祭儀（makha）を如法に結了し、退散させる。