Shloka 48
चित्रसेन-समागमः / The Engagement with Citrasena and the Gandharvas
Devanagari script
तासां नाम च रूपं च भोजनाच्छादनानि च । सर्वासामेव वेदाहं कर्म चैव कृताकृतम्,“उन सबके नाम, रूप तथा भोजन-आच्छादन आदि सभी बातोंकी मुझे जानकारी रहती थी। किसने क्या काम किया और क्या नहीं किया? यह बात भी मुझसे छिपी नहीं रहती थी”
Transliteration
tāsāṁ nāma ca rūpaṁ ca bhojanācchādanāni ca | sarvāsām eva vedāhaṁ karma caiva kṛtākṛtam ||
Translation
Vaiśampāyana said: “I knew the names and appearances of them all, as well as their food and clothing and every such detail. Nor was it hidden from me what each had done and what each had left undone.”
Word by Word
तासाम्of those (women)
तासाम्:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन
नामname
नाम:
Karma
TypeNoun
Rootनामन्
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
रूपम्form/appearance
रूपम्:
Karma
TypeNoun
Rootरूप
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
भोजनof food; eating
भोजन:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootभोजन
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (समास-पूर्वपद), एकवचन
आच्छादनानिcoverings/clothing
आच्छादनानि:
Karma
TypeNoun
Rootआच्छादन
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, बहुवचन
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
सर्वासाम्of all (of them)
सर्वासाम्:
सम्बन्ध
TypeAdjective
Rootसर्व (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन
एवindeed/just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
वेदI know
वेद:
TypeVerb
Rootविद् (ज्ञाने)
Formलिट् (परस्मैपद; वर्तमानार्थे—परिपूर्ण/परिणत-प्रयोगः), उत्तम, एकवचन
अहम्I
अहम्:
Karta
TypeNoun
Rootअहम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formत्रिलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
कर्मdeed/action
कर्म:
Karma
TypeNoun
Rootकर्मन्
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
एवalso/indeed
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
कृतdone
कृत:
TypeAdjective
Rootकृ (करणे)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (समास-पूर्वपद), एकवचन
अकृतम्not done/undone
अकृतम्:
TypeAdjective
Rootकृ (करणे) + अ- (निषेध)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Characters & Entities
V
VaiśampāyanaVerse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes