Next Verse

Shloka 1

चित्रसेनगन्धर्वैः कौरवसंनिपातः

Citrasena and the Kaurava engagement

#::3:.8 #::3...7 (0) हि २ 7 एकोनत्रिशर्दाधिकद्धिशततमो< ध्याय: स्कन्दका इन्द्रके साथ वार्तालाप, देवसेनापतिके पदपर अभिषेक तथा देवसेनाके साथ उनका विवाह मार्कण्डेय उवाच उपविष्टं तु तं स्कन्दं हिरण्यकवचस्त्रजम्‌ । हिरण्यचूडमुकुटं हिरण्याक्षं महाप्रभम्‌,मार्कण्डेयजी कहते हैं--राजन्‌! स्कन्द सोनेका कवच, सोनेकी माला और सोनेकी कलँगीसे सुशोभित मुकुट धारण किये (सुन्दर आसनपर) बैठे थे। उनके नेत्रोंसे सुवर्णकी- सी ज्योति छिटक रही थी और उनके शरीरसे महान्‌ तेज:पुंज प्रकट हो रहा था

Mārkaṇḍeya uvāca: upaviṣṭaṃ tu taṃ Skandaṃ hiraṇya-kavaca-strajam | hiraṇya-cūḍa-mukuṭaṃ hiraṇyākṣaṃ mahāprabham ||

Mārkaṇḍeya said: “O King, Skanda was seated, adorned with a golden cuirass and a golden garland. He wore a crown with a golden crest; his eyes shone like gold, and from his person there blazed a mighty radiance.”

मार्कण्डेयःMarkandeya
मार्कण्डेयः:
Karta
TypeNoun
Rootमार्कण्डेय
FormMasculine, Nominative, Singular
उवाचsaid
उवाच:
Karta
TypeVerb
Rootवच्
FormPerfect, Third, Singular
उपविष्टम्seated
उपविष्टम्:
Karma
TypeVerb
Rootउप-विश्
FormMasculine, Accusative, Singular, Past passive participle (क्त)
तुbut/indeed
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु
तम्him
तम्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Accusative, Singular
स्कन्दम्Skanda
स्कन्दम्:
Karma
TypeNoun
Rootस्कन्द
FormMasculine, Accusative, Singular
हिरण्यकवचस्त्रजम्having a golden armor and garland
हिरण्यकवचस्त्रजम्:
Karma
TypeAdjective
Rootहिरण्य-कवच-स्त्रज्
FormMasculine, Accusative, Singular
हिरण्यचूडमुकुटम्wearing a golden crest and crown
हिरण्यचूडमुकुटम्:
Karma
TypeAdjective
Rootहिरण्य-चूड-मुकुट
FormMasculine, Accusative, Singular
हिरण्याक्षम्golden-eyed
हिरण्याक्षम्:
Karma
TypeAdjective
Rootहिरण्य-अक्ष
FormMasculine, Accusative, Singular
महाप्रभम्of great splendor
महाप्रभम्:
Karma
TypeAdjective
Rootमहा-प्रभ
FormMasculine, Accusative, Singular

मार्कण्डेय उवाच

M
Mārkaṇḍeya
S
Skanda (Kārttikeya)

Educational Q&A

The verse foregrounds the ethical-religious idea that divine authority is marked by tejas (radiant power) and auspicious insignia; reverence arises not from coercion but from recognized splendor and rightful station.

Mārkaṇḍeya begins describing Skanda’s appearance to the king: Skanda is seated in majesty, adorned with golden armor, garland, and crown, his eyes and body emitting a powerful radiance—setting the tone for the ensuing account of his role among the gods.