Previous Verse
Next Verse

Shloka 36

Adhyāya 6: Pañca-mahābhūta–guṇa-nirdeśa and Sudarśana-dvīpa

Five Elements, Sensory Qualities, and a Cosmographic Island

तत्र हृष्टा नरा राजंस्तेजोयुक्ता महाबला: । स्त्रियश्लोत्पलवर्णा भा: सर्वा: सुप्रियदर्शना:,राजन! वहाँके पुरुष हृष्ट-पुष्ट, तेजस्वी और महाबली होते हैं तथा सभी स्त्रियाँ कमलके समान कान्तिमती और देखनेमें अत्यन्त मनोरम होती हैं

tatra hṛṣṭā narā rājan tejoyuktā mahābalāḥ | striyaś ca utpalavarṇābhāḥ sarvāḥ supriyadarśanāḥ ||

Sañjaya said: “There, O King, the men are joyful and well-nourished, endowed with radiance and great strength; and all the women are lotus-hued in complexion, exceedingly pleasing to behold.” The description underscores a realm marked by prosperity, vitality, and auspicious beauty—signs traditionally associated with righteous order and well-being.

तत्रthere
तत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतत्र
हृष्टाःdelighted, exhilarated
हृष्टाः:
Karta
TypeAdjective
Rootहृष्ट
FormMasculine, Nominative, Plural
नराःmen
नराः:
Karta
TypeNoun
Rootनर
FormMasculine, Nominative, Plural
राजन्O king
राजन्:
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Vocative, Singular
तेजः-युक्ताःendowed with brilliance
तेजः-युक्ताः:
Karta
TypeAdjective
Rootतेजस् + युक्त
FormMasculine, Nominative, Plural
महाबलाःvery strong, mighty
महाबलाः:
Karta
TypeAdjective
Rootमहाबल
FormMasculine, Nominative, Plural
स्त्रियःwomen
स्त्रियः:
Karta
TypeNoun
Rootस्त्री
FormFeminine, Nominative, Plural
उत्पल-वर्णाःlotus-colored, lotus-hued
उत्पल-वर्णाः:
Karta
TypeAdjective
Rootउत्पल + वर्ण
FormFeminine, Nominative, Plural
भाःsplendors, radiances
भाः:
Karta
TypeNoun
Rootभा
FormFeminine, Nominative, Plural
सर्वाःall
सर्वाः:
Karta
TypeAdjective
Rootसर्व
FormFeminine, Nominative, Plural
सुप्रिय-दर्शनाःvery pleasing to behold
सुप्रिय-दर्शनाः:
Karta
TypeAdjective
Rootसु + प्रिय + दर्शन
FormFeminine, Nominative, Plural

संजय उवाच

S
Sañjaya
K
King (Dhṛtarāṣṭra)