Mantra 1
Sukta 70
Sanskrit (Devanagari)
पूर्णायुः। इन्द्र जीव सूर्य जीव देवा जीवा जीव्यासमहम्। सर्वमायुर्जीव्यासम्
IAST Transliteration
pūrṇā́yuḥ | índra jī́va sū́rya jī́va devā́ jī́vā jīvyā́sam ahám | sárvam ā́yur jīvyā́sam
English Translation (Griffith/Whitney)
For full life. Live, O Indra; live, O Sun; live, ye Gods: may I, even I, live; may I live out the whole of life.
Word by Word
पूर्णायुः(one) having full lifespan; full-lived
पूर्णायुः:
Kartā (आशीर्वाद/विधेय-भावः)
TypeNoun (compound)
Rootपूर्ण (प्रातिपदिक) + आयुस् (प्रातिपदिक)
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
(Sambodhana) संबोधनम्
TypeNoun (proper)
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
जीवlive! (may you live)
जीव:
(Predicate) क्रिया
TypeVerb
Root√जीव् (जीवति)
सूर्यO Sun
सूर्य:
(Sambodhana) संबोधनम्
TypeNoun (proper)
Rootसूर्य (प्रातिपदिक)
जीवlive!
जीव:
(Predicate) क्रिया
TypeVerb
Root√जीव् (जीवति)
देवाःthe gods
देवाः:
Kartā (आशीर्वाद-वाक्ये)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
जीवाःliving; alive
जीवाः:
Kartā (देवाः सह)
TypeAdjective/Participle (used substantively)
Root√जीव् (जीवति) → जीव (कृदन्त-प्रातिपदिक)
जीव्यासम्may I live
जीव्यासम्:
(Predicate) क्रिया
TypeVerb
Root√जीव् (जीवति)
अहम्I
अहम्:
Kartā
TypePronoun
Rootअहम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
सर्वम्the whole; entirely
सर्वम्:
Karma (परिमाण/अवधि: ‘सर्वम्’ = ‘पूरे’)
TypeAdjective (used adverbially/accusative of extent)
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
आयुःlife; lifespan
आयुः:
Karma (अवधि/परिमाण)
TypeNoun
Rootआयुस् (प्रातिपदिक)
जीव्यासम्may I live
जीव्यासम्:
(Predicate) क्रिया
TypeVerb
Root√जीव् (जीवति)
Attribution
Rishi: Atharvanic tradition (late book)
Devata: Indra, Sūrya, Viśve Devāḥ, and Āyus
Chandas: Mixed/Anuṣṭubh-like with rubric
Mantra Rasa
{"primary_rasa":"vira","secondary_rasa":"shanta","emotional_arc":"From rousing vigor (calling gods to live) to peaceful assurance (full lifespan).","listener_experience":"A lift in courage and steadiness; sense of being backed by powerful allies.","intensity":6}