Adhyaya 11

Verse 1

श्रीसूत उवाच । पापनाशे नरः स्नात्वा सर्वपापनिबर्हणे । ततः सीतासरो गच्छेत्स्नातुं नियमपूर्वकम्

Śrī Sūta bersabda: Setelah mandi suci di Pāpanāśa, sang pemusnah segala dosa, hendaklah seseorang pergi ke Sītā-saras dan mandi di sana menurut niyama serta tata laku yang ditetapkan.

Verse 2

यानि कानि च पुण्यानि ब्रह्मांडांतर्गतानि वै । तानि गंगादितीर्थानि स्वपापपरिशुद्धये

Segala pahala suci dan tempat ziarah yang ada di seluruh jagat raya—semua tīrtha seperti Gaṅgā dan lainnya (hadir di sini) demi penyucian sempurna atas dosa diri sendiri.

Verse 3

सीतासरसि वर्तंते महापातकनाशने । क्षेत्राण्यपि महार्हाणि काश्यादीनि दिवानिशम्

Di dalam Sītā-saras—pemusnah dosa-dosa besar—bersemayam siang dan malam bahkan kṣetra-kṣetra paling luhur seperti Kāśī dan lainnya.

Verse 4

सीतासरोत्र सेवंते स्वस्वकल्मषशांतये । तस्याः सरसि संगीतगुणेनाकृष्य बालिशः

Orang-orang mendatangi dan memuliakan Sītā-saras demi meredakan kekotoran diri. Namun si dungu, terpikat hanya oleh pesona danau yang merdu laksana nyanyian, mendekat secara dangkal belaka.

Verse 5

पंचाननोऽपि वसते पंचपातकनाशनः । तदेतत्तीर्थमागत्य स्नात्वा वै श्रद्धया सह । पुरंदरः पुरा विप्रा मुमुचे ब्रह्महत्यया

Di sini pun Pañcānana bersemayam, sang pemusnah lima dosa besar. Wahai para brāhmaṇa, dahulu kala Purandara (Indra), setelah datang ke tīrtha ini dan mandi dengan śraddhā, terbebas dari dosa brahmin-slaying (brahmahatyā).

Verse 6

ऋषय ऊचुः । ब्रह्महत्या कथमभूद्वासवस्य पुरा मुने । सीतासरसि स्नानात्कथं मुक्तोऽभवत्तया

Para resi berkata: Wahai muni, bagaimana dahulu brahmahatyā menimpa Vāsava (Indra)? Dan bagaimana ia terbebas darinya dengan mandi suci di Sītā-saras?

Verse 7

श्रीसूत उवाच । कपालाभरणोनाम राक्षसोऽभूत्पुरा द्विजाः

Śrī Sūta berkata: Wahai para dvija (brāhmaṇa), pada masa lampau ada seorang rākṣasa bernama Kapālābharaṇa.

Verse 8

अवध्यः सर्वदेवानां सोऽभवद्ब्रह्मणो वरात् । शवभक्षणनामा तु तस्यासीन्मंत्रिसत्तमः

Dengan anugerah Brahmā ia menjadi tak dapat dilukai oleh semua dewa. Dan ia memiliki seorang menteri utama bernama Śavabhakṣaṇa.

Verse 9

अक्षौहिणीशतं तस्य हयेभरथसंकुलम् । अस्ति तस्य पुरं चापि वैजयंतमिति श्रुतम्

Ia memiliki seratus akṣauhiṇī bala tentara, penuh dengan kuda, gajah, dan kereta perang. Kotanya pun termasyhur dengan nama ‘Vaijayanta’.

Verse 10

वसत्यस्मिन्पुरे सोऽयं कपालाभरणो बली । शवभक्षं समाहूय बभाषे मंत्रिणं द्विजाः

Di kota itu tinggal Kapālābharaṇa yang perkasa. Wahai para dvija, memanggil Śavabhakṣaṇa, ia pun berbicara kepada menterinya.

Verse 11

शवभक्ष महावीर्य मंत्रशास्त्रेषु कोविद । वयं देवपुरीं गत्वा विनिर्जित्य सुरान्रणे

Wahai Śavabhakṣa, engkau perkasa dan mahir dalam śāstra mantra; marilah kita pergi ke kota para dewa. Setelah mencapainya, kita akan menaklukkan para Deva di medan perang.

Verse 12

शक्रस्य भवने रम्ये स्थास्यामस्सैनिकैः सह । रमावो नंदने तस्य रंभाद्यप्सरसां गणैः

Bersama pasukan kami, kami akan tinggal di istana Śakra yang elok; dan di taman Nandana miliknya kami akan bersukaria di tengah rombongan Apsaras seperti Rambhā.

Verse 13

कपालाभरणस्येदं निशम्य वचनं तदा । शवभक्षोऽब्रवीद्विप्रा वचस्तत्र तथास्त्विति

Mendengar ucapan Kapālābharaṇa itu, Śavabhakṣa pun berkata—wahai para Brāhmaṇa—“Tathāstu; jadilah demikian, lakukanlah seperti itu.”

Verse 14

ततः कपालाभरणः पुत्रं दुर्मेधसं बली । प्रतिष्ठाप्य पुरे शूरं सेनया परिवारितः

Kemudian Kapālābharaṇa yang perkasa, setelah menobatkan putranya yang tumpul budi sebagai penguasa di kota, berangkat sebagai ksatria, dikelilingi oleh bala tentaranya.

Verse 15

युयुत्सुरमरैः साकं प्रययावमरावतीम् । गजाश्वरथपादातैरुद्धतै रेणुसंचयैः

Berhasrat bertempur melawan para dewa, ia pun berangkat bersama para Rākṣasa menuju Amarāvatī; debu mengepul bagaikan awan, teraduk oleh gajah, kuda, kereta, dan pasukan pejalan kaki.

Verse 16

शोषयञ्जलधीन्सिंधूंश्चूर्णयन्पर्वतानपि । निःसाणध्वनिना विप्रा नादयन्रोदसी तथा

Mengeringkan samudra dan sungai, bahkan menggiling gunung menjadi debu—wahai para Brāhmaṇa—ia membuat langit dan bumi bergema oleh hiruk langkah bala tentaranya yang maju.

Verse 17

अश्वानां हेषितरवैर्गजानामपि बृंहितैः । रथनेमिस्वनैरुग्रैः सिंहनादैः पदातिनाम्

Dengan ringkik kuda, terompet gajah, derak garang roda kereta perang, serta auman laksana singa dari para prajurit pejalan kaki—

Verse 18

श्रोत्राणि दिग्गजानां च वितन्वन्बधिराणि सः । अगमद्देवनगरीं युयुत्सुरमरैः सह

Bahkan membuat telinga gajah penjaga penjuru (diggaja) menjadi tuli, ia pun mencapai kota para dewa, berhasrat akan pertempuran, bersama bala tentaranya.

Verse 19

तत इन्द्रादयो देवाः सेनाकलकलध्वनिम् । श्रुत्वाभिनिर्य्ययुः पुर्या युद्धाभिमनसो द्विजाः

Maka Indra dan para dewa lainnya, mendengar gemuruh hiruk pasukan itu—wahai yang dua kali lahir—segera menerjang keluar dari kota, dengan tekad berperang.

Verse 20

ततो युद्धं समभवद्देवानां राक्षसैः सह । अदृष्टपूर्वं जगति तथैवाश्रुतपूर्वकम्

Maka terjadilah perang antara para dewa dan para Rākṣasa—perang yang belum pernah terlihat di dunia, dan belum pernah pula terdengar sebelumnya.

Verse 21

तत इन्द्रादयो देवा राक्षसाञ्जघ्नुराहवे । राक्षसाश्च सुराञ्जघ्नुः समरे विजिगीषवः

Kemudian Indra dan para dewa lainnya menewaskan para Rākṣasa di medan perang. Para Rākṣasa pun, bernafsu meraih kemenangan, membunuh para dewa dalam sengitnya pertempuran.

Verse 22

द्वन्द्वयुद्धं च समभूदन्योन्यं सुररक्षसाम् । कपालाभरणेनाजौ युयुधे बलवृत्रहा

Lalu terjadilah duel satu lawan satu antara para dewa dan para Rākṣasa. Di medan laga, Indra yang perkasa, pembunuh Vṛtra, bertempur melawan Kapālābharaṇa.

Verse 23

यमेन शवभक्षश्च वरुणेन च कौशिकः । कुबेरो रुधिराक्षेण युयुधे ब्राह्मणोत्तमाः

Śavabhakṣa bertempur melawan Yama, dan Kauśika melawan Varuṇa. Kubera berperang melawan Rudhirākṣa—demikianlah sang brahmana utama dalam kisah ini menuturkan pertempuran itu.

Verse 24

मांसप्रियो मद्यसेवी क्रूरदृष्टिर्भयावहः । चत्वार एते विक्रांताः कपालाभरणानुजाः

Pecinta daging, peminum arak, bermata garang dan menakutkan—keempat kesatria itu adalah adik-adik Kapālābharaṇa yang gagah berani.

Verse 25

अश्विभ्यामग्निवायुभ्यां युद्धे युयुधिरे मिथः । ततो यमो महावीर्यः कालदण्डेन वेगवान्

Dalam pertempuran mereka saling bertarung melawan Aśvin kembar, juga melawan Agni dan Vāyu. Lalu Yama yang berdaya agung, dengan tongkat Kala di tangan, maju dengan cepat.

Verse 26

शवभक्षं निहत्याजावनयद्यमसादनम् । तस्य चाक्षौहिणीस्त्रिंशन्निजघ्ने समरे यमः

Di medan perang, setelah membunuh Śavabhakṣa, Yama mengirimnya ke kediaman Yama. Dalam pertempuran itu pula Yama memusnahkan tiga puluh akṣauhiṇī pasukannya.

Verse 27

वरुणः कौशिकस्याजौ प्रासेन प्राहरच्छिरः । कुबेरो रुधिराक्षस्य कुन्तेनाभ्यहरच्छिरः

Dalam pertempuran, Varuṇa menebas kepala Kauśika dengan tombak. Kubera pun, dengan lembing (kunta), memenggal kepala Rudhirākṣa.

Verse 28

अश्विभ्यामग्निवायुभ्यां कपालाभरणानुजाः । निहताः समरे विप्राः प्रययुर्यमसादनम्

Adik-adik Kapālābharaṇa gugur di medan perang oleh Aśvin kembar serta oleh Agni dan Vāyu. Wahai para brāhmaṇa, mereka pun berangkat menuju Yamasadana.

Verse 29

अक्षौहिणीशतं चापि देवेन्द्रेण मृधे द्विजाः । यामार्द्धेन हतं युद्धे प्रययौ यमसादनम्

Dan dalam pertempuran itu, Devendra (Indra), wahai para dvija, memusnahkan seratus akṣauhiṇī. Mereka yang gugur oleh sang perkasa itu dalam perang pun pergi menuju Yamasadana.

Verse 30

ततः कपालाभरणः प्रेक्ष्य सेनां निजां हताम् । चापमादाय निशिताञ्छरांश्चापि महाजवान्

Kemudian Kapālābharaṇa, melihat pasukannya sendiri telah gugur, mengangkat busurnya dan mengambil pula anak-anak panah yang tajam—amat cepat dan dahsyat dalam gerak.

Verse 31

अभ्ययात्समरे शक्रं तिष्ठतिष्ठेति चाब्रवीत् । ततः शक्रस्य शिरसि व्यधमच्छरपंचकैः

Di medan perang ia menerjang ke arah Śakra (Indra) sambil berseru, “Berdirilah! Berdirilah!” Lalu ia menghantam kepala Indra dengan lima anak panah.

Verse 32

तानप्राप्तान्प्रचिच्छेद शरैर्युद्धे स वृत्रहा । ततः शूलं समादाय कपालाभरणो मृधे

Ketika senjata-senjata itu melesat kepadanya, Vṛtrahā (Indra) menebasnya di pertempuran dengan anak panahnya. Lalu dalam laga, Kapālābharaṇa mengangkat trisula.

Verse 33

देवेंद्राय प्रचिक्षेप तं शक्त्या निजघान सः । ततः कपालाभरणः शतहस्तायतां गदाम्

Ia melemparkannya kepada Devendra (Indra), namun Indra menjatuhkannya dengan tombak-saktinya. Lalu Kapālābharaṇa mengangkat sebuah gada sepanjang seratus hasta.

Verse 34

आयसीं पंचसाहस्रतुलाभारेणनिर्मिताम् । आददे समरे शक्रं वक्षोदेशे जघान च

Ia meraih gada besi yang ditempa dengan bobot lima ribu tulā, dan dalam pertempuran ia menghantam dada Śakra (Indra).

Verse 35

ततः स मूर्च्छितः शक्रो रथोपस्थ उपाविशत् । मृतसंजीविनीं विद्यां जपित्वाथ बृहस्पतिः

Kemudian Śakra (Indra) pingsan dan duduk di tempat duduk keretanya. Lalu Bṛhaspati melafalkan vidyā pemulih hayat yang bernama Mṛtasaṃjīvinī.

Verse 36

पुलोमजापतिं युद्धे समजीवयदद्भुतम् । ऐरावतं तदारुह्य कपालाभरणांतिकम्

Ia menghidupkan kembali Indra, suami Pulomajā, di medan perang—sungguh menakjubkan. Lalu menaiki Airāvata, ia mendekat ke Kapālābharaṇa.

Verse 37

आजगाम शचीभर्ता प्रहर्तुं कुलिशेन तम् । एकप्रहारेण तदा महेंद्रः पाकशासनः

Indra, suami Śacī, maju hendak menghantamnya dengan vajra (petir). Maka Mahendra, penunduk Pāka, dengan satu pukulan—

Verse 38

कपालाभरणं युद्धे वज्रेण सरथाश्वकम् । सचापं सध्वजं चैव सतूणीरं सवर्मकम्

Di medan laga, dengan vajra ia menghancurkan Kapālābharaṇa beserta kereta dan kuda-kudanya—juga busurnya, panjinya, tabung panah, dan zirahnya.

Verse 39

चूर्णयामास कुपितस्तिलशः कणशस्तथा । हते तस्मिन्महावीरे कपालाभरणे रणे

Dengan murka ia melumatkannya menjadi serpih-serpih laksana biji wijen, bahkan menjadi debu halus. Ketika sang mahāvīra Kapālābharaṇa gugur di medan perang,

Verse 40

सुखं सर्वस्य लोकस्य बभूव चिरदुःखिनः । राक्षसस्य वधोत्पन्ना ब्रह्महत्या पुरंदरम् । अन्वधावत्तदा भीमा नादयंती दिशो दश

Kebahagiaan pun terbit bagi seluruh alam yang lama menderita. Namun dari pembunuhan rākṣasa itu lahirlah dosa brahmahatyā, yang mengejar Purandara (Indra)—mengerikan, mengaum, menggema ke sepuluh penjuru.

Verse 41

ऋषय ऊचुः । न विप्रो राक्षसः सूत कपालाभरणो मुने । तत्कथं ब्रह्महत्येंद्रं तद्वधात्समुपाद्रवत्

Para resi berkata: “Wahai Sūta, wahai muni, ia bukan brāhmaṇa dan bukan pula rākṣasa, meski mengenakan tengkorak sebagai perhiasan. Lalu bagaimana dosa brahma-hatyā menyerbu Indra karena membunuhnya?”

Verse 42

श्रीसूत उवाच । वक्ष्यामि परमं गुह्यं मुनींद्राः परमाद्भुतम्

Śrī Sūta berkata: “Wahai para muni termulia, akan kujelaskan rahasia yang paling luhur—sungguh amat menakjubkan.”

Verse 43

शृणुत श्रद्धया यूयं समाधाय स्वमानसम् । पुरा विंध्यप्रदेशेषु त्रिवक्रो नाम राक्षसः

“Dengarkanlah dengan śraddhā, teguhkanlah batin kalian. Dahulu, di wilayah pegunungan Vindhya, hiduplah seorang rākṣasa bernama Trivakra.”

Verse 44

तस्य भार्या गुणोपेता सौंदर्यगुणशालिनी । सुशीला नाम सुश्रोणी सर्वलक्षणलक्षिता

“Ia memiliki seorang istri yang berhias kebajikan, kaya akan keelokan dan sifat mulia—bernama Suśīlā; elok rupanya, bertanda segala ciri keberkahan.”

Verse 45

सा कदाचिन्मनोज्ञांगी सुवेषा चारुहासिनी । विंध्यपादवनोद्देशे विचचार विलासिनी

“Pada suatu ketika, sang wanita beranggota elok itu—berhias rapi dan tersenyum manis—berjalan-jalan dengan riang di rimba pada kaki pegunungan Vindhya.”

Verse 46

तस्मिन्वने शुचिर्नाम वर्ततेस्म महामुनिः । तपसमाधिसंयुक्तो वेदाध्ययनतत्परः

Di hutan itu tinggal seorang mahāmuni bernama Śuci; bersatu dengan tapa dan samādhi yang dalam, serta tekun dalam pengkajian Weda.

Verse 47

तस्याश्रमसमीपं तु सा ययौ वरवर्णिनी । तां दृष्ट्वा स मुनिर्धैर्यं मुमोचानंगपीडितः । तामासाद्य वरारोहां बभाषे मुनिसत्तमः

Perempuan berparas elok itu mendekati pertapaan beliau. Melihatnya, sang muni—terguncang oleh derita Kāma—melepaskan keteguhan hatinya. Mendekati wanita anggun itu, yang utama di antara para resi pun berbicara.

Verse 48

शुचिरुवाच । ललने स्वागतं तेऽस्तु कस्य भार्या शुचिस्मिते

Śuci berkata: “Wahai wanita jelita, selamat datang bagimu. Wahai yang senyumnya suci—engkau istri siapa?”

Verse 49

किमागमनकृत्यं ते वनेऽस्मिन्नतिभीषणे । श्रांतासि त्वं वरारोहे वसास्मिन्नुटजे मम

Apakah tujuanmu datang ke hutan yang amat menakutkan ini? Wahai wanita elok, engkau tampak letih—tinggallah di gubuk pertapaanku ini.

Verse 51

पुष्पावचयकामेन वनमेतत्समागता । अपुत्राहं मुने भर्त्रा प्रेरिता पुत्रमिच्छता

“Dengan hasrat memetik bunga aku datang ke hutan ini. Wahai muni, aku belum beranak; suamiku yang mendambakan seorang putra telah mengutusku (ke sini).”

Verse 52

शुचिं मुनिं समाराध्य तस्मात्पुत्रमवाप्नुहि । इति प्रतिसमादिष्टा पतिना त्वां समागता

“Sembahlah resi suci Śuci, dan darinya perolehlah seorang putra.” Demikianlah, setelah berulang kali diperintah oleh suaminya, ia datang kepadamu (wahai resi).

Verse 53

पुत्रमुत्पादय त्वं मे कृपां कुरु मुने मयि । एवमुक्तः स तु शुचिः सुशीलां तामभाषत

“Lahirkanlah seorang putra bagiku; wahai resi, limpahkanlah belas kasih kepadaku.” Demikian diseru, Śuci pun berbicara kepada wanita berbudi itu, Suśīlā.

Verse 54

शुचिरुवाच । त्वां दृष्ट्वा मम च प्रीतिः सुशीले विद्यतेऽधुना । मनोरथमहांभोधिं त्वमापूरय मामकम्

Śuci berkata: “Wahai Suśīlā, melihatmu kini timbul kasih dalam diriku. Penuhilah samudra agung hasratku; kabulkanlah kehendakku.”

Verse 55

इत्युक्त्वा स मुनिस्तत्र तया रेमे दिनत्रयम् । तामुवाच मुनिः प्रीतः सुशालां सुन्दराकृतिम्

Setelah berkata demikian, sang resi bersenang-senang di sana bersamanya selama tiga hari. Lalu, dengan hati gembira, resi itu berbicara kepada Suśālā yang elok rupanya.

Verse 56

तवोदरे महावीर्यः कपालाभरणाभिधः । भविष्यति चिरं राज्यं पालयिष्यति मेदिनीम्

“Dalam rahimmu akan lahir seorang putra berdaya perkasa, bernama Kapālābharaṇa. Lama ia akan memerintah dan melindungi bumi.”

Verse 57

सहस्रं वत्सरान्वत्सस्तपसा प्रीणयन्विधिम् । पुरंदरं विनान्येभ्यो देवेभ्यो नास्य वध्यता

Selama seribu tahun ia menyenangkan Sang Penata (Brahmā) dengan tapa. Karena itu, selain Purandara (Indra), para dewa lainnya tidak mampu membunuhnya.

Verse 58

ईदृशस्ते सुतो भूयादिंद्रतुल्यपराक्रमः । इत्युक्त्वा स मुनिर्नारीं काशीं शिवपुरीं ययौ

“Semoga engkau memperoleh putra seperti itu—gagah perkasa, setara Indra.” Setelah berkata demikian kepada perempuan itu, sang resi pergi ke Kāśī, kota Śiva.

Verse 59

सुशीला सापि सुषुवे कपालाभरणं सुतम् । तं जघान मृधे शक्रो वज्रेण मुनिपुंगवाः

Suśīlā pun melahirkan seorang putra bernama Kapālābharaṇa. Dalam pertempuran, Śakra (Indra) menewaskannya dengan vajra, wahai resi utama.

Verse 60

शुचेर्बीजसमुद्भूतं तमिंद्रो न्यवधीद्यतः । ततः पुरंदरः शक्रो जगृहे ब्रह्महत्यया

Karena Indra membunuh dia yang lahir dari benih Śuci, maka Purandara, Śakra, pun terjerat dosa brahma-hatyā (membunuh brāhmaṇa).

Verse 61

धावति स्म तदा शक्रः सर्वांल्लोकान्भयाकुलः । धावंतमनुधावंती ब्रह्महत्या तमन्वगात्

Lalu Śakra, diliputi ketakutan, berlari melintasi semua dunia. Saat ia berlari, dosa brahma-hatyā mengejarnya dan terus mengikuti dari dekat.

Verse 62

अनुद्रुतो हि विप्रेंद्राः शक्रोऽयं ब्रह्महत्यया । पितामहसदः प्राप संतप्तहृदयो भृशम्

Wahai para brahmana utama, Śakra (Indra), terdesak oleh dosa brahmahatyā (pembunuhan brahmana), datang ke sidang Sang Pitāmaha Brahmā; hatinya terbakar oleh duka yang amat pedih.

Verse 63

न्यवेदयद्ब्रह्महत्यां ब्रह्मणे स पुरंदरः । भगवंल्लोकनाथेयं ब्रह्महत्याति भीषणा

Puraṃdara (Indra) pun mengakui dosa brahmahatyā itu kepada Brahmā, seraya berkata: “Wahai Bhagavān, wahai Penguasa segala loka—brahmahatyā ini sungguh amat mengerikan.”

Verse 64

बाधते मां प्रजानाथ तस्या नाशं ब्रवीहि मे । पुरंदरेणैवमुक्तो ब्रह्मा प्राह दिवस्पतिम्

“Wahai Penguasa makhluk, dosa ini menyiksaku—katakanlah bagaimana ia dapat dimusnahkan.” Setelah Puraṃdara berkata demikian, Brahmā pun bersabda kepada penguasa para dewa (Indra).

Verse 65

ब्रह्मोवाच । सीताकुण्डं प्रयाहींद्र गंधमादनपर्वते । सीताकुण्डस्य तीरे त्वं इष्ट्वा यागैः सदाशिवम्

Brahmā bersabda: “Wahai Indra, pergilah ke Sītākuṇḍa di Gunung Gandhamādana. Di tepi Sītākuṇḍa, sembahlah Sadāśiva dengan upacara yajña.”

Verse 66

तस्मिन्सरसि च स्नायाः सर्वपापहरे शुभे । ततः पूतो भवेश्शक्र बह्महत्याविमोचितः

“Dan mandilah di telaga suci itu, yang melenyapkan segala dosa. Maka, wahai Śakra, engkau akan menjadi tersucikan dan terbebas dari noda brahmahatyā.”

Verse 67

देवलोकं पुनर्यायाः सर्वदुःखविवर्जितः । सर्वपापहरं पुण्यं सीताकुण्डं विमुक्तिदम्

Engkau akan kembali ke alam para dewa, bebas dari segala duka. Sītākuṇḍa yang suci penuh pahala, melenyapkan semua dosa, dan menganugerahkan mokṣa.

Verse 69

महापातकसंघानां नाशकं परमामृतम् । सर्वदुःखप्रशमनं सर्वदारिद्र्यनाशनम्

Ia memusnahkan kumpulan dosa besar, laksana amerta tertinggi; menenteramkan segala duka dan melenyapkan segala kemiskinan.

Verse 70

इत्युक्तः सुरराजोऽसौ प्रययौ गंधमादनम् । प्राप्य सीतासरो विप्राः स्नात्वेष्ट्वा च तदंतिके

Setelah demikian dinasihati, sang raja para dewa berangkat menuju Gandhamādana. Wahai para brāhmaṇa, setelah tiba di telaga Sītā, ia mandi suci dan bersembahyang di tepinya.

Verse 71

प्रययौ स्वपुरीं भूयो ब्रह्महत्याविमोचितः । एवं प्रभावं तत्तीर्थं सीतायाः कुण्डमुत्तमम्

Ia pun kembali ke kotanya sendiri, terbebas dari dosa brahmahatyā. Demikianlah daya tirtha itu—Sītākuṇḍa yang utama.

Verse 72

राघवप्रत्ययार्थं हि प्रविश्य हुतवाहनम् । संनिधौ सर्वदेवानां मैथिली जनकात्मजा

Demi meneguhkan keyakinan Rāghava (Rāma), Maithilī Sītā putri Janaka memasuki api suci, di hadapan semua dewa.

Verse 73

विनिर्गता पुनर्वह्नेः स्थिता सर्वांगशोभना । निर्ममे लोकरक्षार्थं स्वनाम्ना तीर्थमुत्तमम्

Kemudian Sītā, setelah kembali keluar dari api, berdiri dengan sinar suci pada tiap anggota tubuhnya. Demi perlindungan dan kesejahteraan dunia, ia menetapkan sebuah tīrtha utama yang menyandang namanya sendiri.

Verse 74

तत्र सस्नौ स्वयं सीता तेन सीतासरः स्मृतम् । तत्र यो मानवः स्नाति सर्वान्कामांल्लभेत सः

Di sana Sītā sendiri mandi suci; karena itu tempat itu dikenang sebagai “Sītā-saras”, telaga Sītā. Siapa pun yang mandi di sana akan memperoleh segala tujuan yang diinginkan.

Verse 75

तस्मिन्नुपस्पृश्य नरो द्विजेंद्रा दत्त्वा च दानानि पृथग्विधानि । कृत्वा च यज्ञान्बहुदक्षिणाभिर्लोकं प्रयायात्परमेश्वरस्य

Wahai yang terbaik di antara para dwija, seseorang yang berwudu suci di sana, mempersembahkan aneka dana, dan menyelenggarakan yajña dengan daksina yang berlimpah, akan mencapai loka (kediaman) Sang Parameśvara.

Verse 76

युष्माकमेवं प्रथितं मुनींद्राः सीतासरो वैभवमेतदुक्तम् । शृण्वन्पठन्वै तदिहैव भोगान्भुक्त्वा परत्रापि सुखं लभेत

Wahai para muni yang mulia, demikianlah kemasyhuran dan keagungan Sītā-saras telah dinyatakan kepada kalian. Siapa yang mendengarnya atau melantunkannya akan menikmati kemakmuran di dunia ini, dan di alam berikutnya pun memperoleh kebahagiaan.