Shukla Yajur Veda — Adhyaya 33, Mantra 56

Rishi: RV-derived; attribution depends on RV parallel

Devata: Indra-Vāyu (dual)

Chandas: Gāyatrī-like brevity; exact meter depends on RV source

Samhita Patha (Devanagari)

इन्द्र॑वायू इ॒मे सु॒ता उप॒ प्रयो॑भि॒रा ग॑तम् । इन्द॑वो वामु॒शन्ति॒ हि

Transliteration

índra-vāyū imé sutā́ úpa práyobhir ā́ gatam | índavo vā́m uśánti hí

Translation

Wahai Indra dan Vāyu, datanglah kemari kepada perasan Soma ini, bersama penyegar-persembahan; sebab tetes-tetes Soma sungguh merindukan kalian.

Padapatha (Word Analysis)

इन्द्र॑-वायू । इ॒मे । सु॒ताः । उप॑ । प्रयो॑भिः । आ । ग॒तम् । इन्द॑वः । वाम् । उ॒शन्ति॑ । हि

Word by Word

• इन्द्रवायू: O Indra and Vāyu
• इन्द्रवायू: सम्बोधन (आह्वान)
• Type: Noun
• Root: इन्द्र + वायु (प्रातिपदिक) (द्वन्द्व-समास)

• इमे: these
• इमे: कर्तृ/विषय (सूताः इत्यस्य विशेषणम्)
• Type: Pronoun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• सुताः: pressed (Soma-drops)
• सुताः: कर्तृ/विषय (उशन्ति इत्यस्य कर्ता)
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: सु (धातु) → सुत (कृदन्त-प्रातिपदिक; PPP)

• उप: near, hither
• उप: क्रियाविशेषण (आगतम् इत्यस्य)
• Type: Indeclinable
• Root: उप (उपसर्ग/अव्यय)

• प्रयोभिः: with refreshments/offerings
• प्रयोभिः: करण
• Type: Noun
• Root: प्रयस् (नपुंसकलिङ्ग-प्रातिपदिक)

• आ: towards, hither
• आ: क्रियाविशेषण (आगतम् इत्यस्य)
• Type: Indeclinable
• Root: आ (उपसर्ग/अव्यय)

• गतम्: come (you two), arrive
• गतम्: क्रिया
• Type: Verb (imperative sense via PPP used as injunctive/command)
• Root: गम् (धातु) → गत (कृदन्त; PPP)

• इन्दवः: the Soma-drops
• इन्दवः: कर्ता
• Type: Noun
• Root: इन्दु (प्रातिपदिक)

• वाम्: you two / of you two
• वाम्: सम्प्रदान/कर्म (उशन्ति—‘you two’ as desired/for you two)
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → वाम्

• उशन्ति: desire, wish for
• उशन्ति: क्रिया
• Type: Verb
• Root: वश्/उश् (धातु: ‘कामयते/इच्छति’)

• हि: indeed, for
• हि: सम्बन्ध/हेतु-निपात
• Type: Indeclinable
• Root: हि (निपात)

Entities Mentioned

• Indra
• Vāyu
• Soma (as offering)