Shloka 36

Adhyaya 18 — Arjuna Declines the Throne; Garga Directs Him to Dattatreya; The Gods Defeat the Daityas through Dattatreya’s Vision and the Movement of Lakshmi

Sanskrit

गर्ग उवाच

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा देवैर्दैत्याः महाबलाः ।

आहवाय समाहूता जग्मुर्देवगणान् रुषा ॥

Transliteration

garga uvāca

tasya tad-vacanaṃ śrutvā devair daityā mahābalāḥ |

āhavāya samāhūtā jagmur deva-gaṇān ruṣā ||

Translation

Garga berkata: Mendengar kata-kata itu, para daitya yang sangat perkasa—dipanggil para dewa untuk berperang—maju dengan amarah menghadapi bala tentara para dewa.

Word by Word

• गर्गः: Garga
• गर्गः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: गर्ग (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• उवाच: said
• उवाच: Kriyā (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु)
• Form: लिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• तस्य: of him
• तस्य: Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन; सर्वनाम

• तत्: that
• तत्: Viśeṣaṇa (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (qualifying वचनम्)

• वचनम्: speech/words
• वचनम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: वचन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• श्रुत्वा: having heard
• श्रुत्वा: Kriyā-anuvṛtti (पूर्वक्रिया)
• Type: Indeclinable
• Root: श्रु (धातु) + क्त्वा (कृदन्त)
• Form: क्त्वान्त अव्यय (absolutive/gerund), पूर्वकालिक क्रिया (having heard)

• देवैः: by the gods
• देवैः: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन

• दैत्याः: the daityas (demons)
• दैत्याः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: दैत्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• महाबलाः: very strong
• महाबलाः: Viśeṣaṇa (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: महा + बल (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; कर्मधारय (महद् बलं येषाम्/महाबलाः) विशेषण (qualifying दैत्याः)

• आहवाय: for battle
• आहवाय: Sampradāna/Prayojana (सम्प्रदान/प्रयोजन)
• Type: Noun
• Root: आहव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, चतुर्थी, एकवचन; प्रयोजन (for battle)

• समाहूताः: having been summoned
• समाहूताः: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: सम्-आ-ह्वे (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle, क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषण (qualifying दैत्याः)

• जग्मुः: went
• जग्मुः: Kriyā (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: गम् (धातु)
• Form: लिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद

• देवगणान्: the hosts of gods
• देवगणान्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: देव + गण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (देवानां गणाः)

• रुषा: with anger
• रुषा: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: रुष्/रुषा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; भाववाचक (with anger)

Speakers

• Garga (narrator)

Verse Rasa

{ "primaryRasa": "vira", "secondaryRasa": "raudra", "rasaIntensity": 0, "emotionalArcPosition": "", "moodDescriptors": [] }

Primary Deities

• Devas (collective)
• Daityas

Key Themes

• Battle escalation
• Asuric wrath
• Narrative sequencing

FAQs

What is the philosophical or ethical takeaway?

Asuric nature is characterized by anger and confrontation; when called, it rushes toward conflict. The narrative sets up the contrast between wrath-driven force and the calm potency of the sage.

How does this fit the Pancalakṣaṇa (5 characteristics)?

Ākhyāna (event narration) within the Purāṇa’s teaching stories; not pancalakṣaṇa proper.

What is the esoteric significance?

The ‘summons to battle’ can be read psychologically: when spiritual practice challenges egoic patterns, those patterns rise forcefully (ruṣā) before being dissolved.