Shloka 6
Ulūka’s Provocative Envoy-Speech in the Pāṇḍava Camp
Ulūka-dūta-vākya
Devanagari script
भवत्येव हि मे सूत बुद्धिर्दोषानुदर्शिनी । दुर्योधनं समासाद्य पुन: सा परिवर्तते,'सूत! मेरी बुद्धि उपर्युक्त दोषोंको बारंबार देखती और समझती है तो भी दुर्योधनसे मिलनेपर पुन: बदल जाती है
Transliteration
bhavaty eva hi me sūta buddhir doṣānudarśinī | duryodhanaṃ samāsādya punaḥ sā parivartate ||
Translation
“Wahai Sūta, pikiranku memang berulang kali melihat cela-cela itu; namun begitu berhadapan dengan Duryodhana, penilaianku itu kembali berbalik.”
Word by Word
भवतिis/comes to be
भवति:
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलट् (वर्तमान), प्रथम, एकवचन
एवindeed/just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
हिfor/indeed
हि:
TypeIndeclinable
Rootहि
मेmy/of me
मे:
TypePronoun
Rootअस्मद्
Form—, षष्ठी, एकवचन
सूतO charioteer
सूत:
TypeNoun
Rootसूत
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
बुद्धिःintellect/mind
बुद्धिः:
Karta
TypeNoun
Rootबुद्धि
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
दोषान्faults
दोषान्:
Karma
TypeNoun
Rootदोष
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
अनुदर्शिनीrepeatedly seeing/observing
अनुदर्शिनी:
TypeAdjective
Rootअनुदर्शिन् (प्रातिपदिक); √दृश् (धातु)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
दुर्योधनम्Duryodhana
दुर्योधनम्:
Karma
TypeNoun
Rootदुर्योधन
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
समासाद्यhaving approached/met
समासाद्य:
TypeVerb
Rootसम्-आ-√सद् (धातु)
Formल्यप् (क्त्वान्त/absolutive), कर्तरि, —
पुनःagain
पुनः:
TypeIndeclinable
Rootपुनः
साthat (she/it)
सा:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
परिवर्ततेturns back/changes
परिवर्तते:
TypeVerb
Rootपरि-√वृत् (धातु)
Formलट् (वर्तमान), प्रथम, एकवचन, आत्मनेपद
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Characters & Entities
V
VaiśaṃpāyanaS
SūtaD
DuryodhanaVerse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes