Previous Verse
Next Verse

Shloka 18

राजधर्मः—प्रमादवर्जनं, दण्डनीतिः, दुर्बलरक्षणम्

Royal Dharma: Vigilance, Just Punishment, Protection of the Vulnerable

विमानितो हतः क्रुष्टस्त्रातारं चेन्न विन्दति । अमानुषकृतत्तत्र दण्डो हन्ति नराधिपम्‌

“Bila seorang lemah yang terhina, terluka, dan murka tidak menemukan pelindung, maka di sana hukuman yang bukan buatan manusia—yang digerakkan oleh kehendak ilahi—akan menimpa sang raja hingga binasa.”

vimānitaḥinsulted, dishonoured
vimānitaḥ:
Karta
TypeAdjective
Rootvimānita (vi+√man → vimānayati; PPP)
FormMasculine, Nominative, Singular
hataḥstruck, harmed
hataḥ:
Karta
TypeAdjective
Roothata (√han; PPP)
FormMasculine, Nominative, Singular
kruṣṭaḥabused, reviled
kruṣṭaḥ:
Karta
TypeAdjective
Rootkruṣṭa (√kruś; PPP)
FormMasculine, Nominative, Singular
trātāramprotector
trātāram:
Karma
TypeNoun
Roottrātṛ
FormMasculine, Accusative, Singular
cetif
cet:
TypeIndeclinable
Rootcet
nanot
na:
TypeIndeclinable
Rootna
vindatifinds, obtains
vindati:
TypeVerb
Root√vid (vindati)
FormPresent, Third, Singular, Parasmaipada
amānuṣa-kṛtaḥmade by non-human (i.e., divine/daivic)
amānuṣa-kṛtaḥ:
Karta
TypeAdjective
Rootamānuṣa + kṛta (√kṛ; PPP)
FormMasculine, Nominative, Singular
tatrathere, in that situation
tatra:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Roottatra
daṇḍaḥpunishment, chastisement
daṇḍaḥ:
Karta
TypeNoun
Rootdaṇḍa
FormMasculine, Nominative, Singular
hantikills, strikes down
hanti:
TypeVerb
Root√han
FormPresent, Third, Singular, Parasmaipada
narādhipamthe king, ruler of men
narādhipam:
Karma
TypeNoun
Rootnara + adhipa
FormMasculine, Accusative, Singular

उतथ्य उवाच