Previous Verse
Next Verse

Shloka 65

अध्याय ३३७ — ज्ञानमार्ग-वैविध्यप्रश्नः तथा व्यासस्य नारायणोद्भवकथा

Systems of Knowledge and Vyāsa’s Nārāyaṇa-Origin

महीतलादू गत: स्थान ब्रह्मण: समनन्तरम्‌ । परां गतिमनुप्राप्त इति नैप्लेकमज्जसा

mahītalād ū gataḥ sthānaṁ brahmaṇaḥ samanantaram | parāṁ gatim anuprāpta iti naiplekam ajjasā ||

Dewa bersabda: “Setelah meninggalkan permukaan bumi, ia seketika mencapai kediaman Brahmā; demikianlah ia meraih tujuan tertinggi—Naipleka—tanpa susah payah.” Dalam kisah ini, raja Uparicara, nṛpa-śreṣṭha yang teguh dalam dharma dan setia pada satya-dharma, bahkan ketika telah masuk ke dalam bumi pun tetap tanpa henti melantunkan japa mantra Nārāyaṇa dan tekun bersembahyang; oleh anugerah Ilahi ia diangkat kembali, lalu dari alam bumi menuju Brahmaloka dan memperoleh keadaan tertinggi yang diperuntukkan bagi mereka yang mantap dalam keteguhan batin.

महीतलात्from the surface of the earth
महीतलात्:
Apadana
TypeNoun
Rootमहीतल
FormNeuter, Ablative, Singular
उद्गतःhaving risen/come up
उद्गतः:
Karta
TypeVerb
Rootउद्-गम्
FormMasculine, Nominative, Singular, Kta (past passive participle)
स्थानम्place, abode
स्थानम्:
Karma
TypeNoun
Rootस्थान
FormNeuter, Accusative, Singular
ब्रह्मणःof Brahman / of Brahmā
ब्रह्मणः:
Sambandha
TypeNoun
Rootब्रह्मन्
FormNeuter, Genitive, Singular
समनन्तरम्immediately thereafter
समनन्तरम्:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootसमनन्तर
Formtrue
पराम्supreme
पराम्:
Karma
TypeAdjective
Rootपरा
FormFeminine, Accusative, Singular
गतिम्state, course, goal
गतिम्:
Karma
TypeNoun
Rootगति
FormFeminine, Accusative, Singular
अनुप्राप्तःhaving attained
अनुप्राप्तः:
Karta
TypeVerb
Rootअनु-प्राप्
FormMasculine, Nominative, Singular, Kta (past passive participle)
इतिthus
इति:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootइति
Formtrue
नैप्लेकम्Naipleka (proper name)
नैप्लेकम्:
Karma
TypeNoun
Rootनैप्लेक
FormMasculine, Accusative, Singular
अज्जसाstraightway, easily, directly
अज्जसा:
Karana
TypeIndeclinable
Rootअज्जस
Formtrue

देव उवाच

D
Deva (speaker)
B
Brahmā
B
Brahmaloka
N
Nārāyaṇa (via Nārāyaṇa-mantra, in the narrative gloss)
K
King Uparicara (in the narrative gloss)
E
Earth (mahītala)

Educational Q&A

Steadfast dharma and unwavering devotion—sustained even under adverse or constricted conditions—lead to the highest destiny, and divine grace can elevate the devoted beyond apparent downfall.

The speaker (Deva) describes a devotee-king who, though having entered beneath the earth, continues worship and mantra-japa; by the Lord’s favor he is raised up, reaches Brahmā’s realm (Brahmaloka), and attains the supreme state called Naipleka.