Previous Verse
Next Verse

Shloka 49

शल्यपरिघातः (Śalya Under Encirclement) — Mahābhārata, Śalya-parva, Adhyāya 12

आवार्य पाण्डवं बाणैहन्तुकामो महाबल:

āvārya pāṇḍavaṃ bāṇair hantukāmo mahābalaḥ

Sañjaya berkata: Dengan hujan anak panah ia menahan sang Pāṇḍava; lalu, berniat membunuh, ia maju dengan kekuatan besar.

आवार्यhaving warded off / having checked
आवार्य:
Karma
TypeVerb
Rootआ√वृ (वृञ्) / आवार्य (क्त्वान्त कृदन्त)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त (अव्ययभावे), कर्तरि, पूर्वकाल (absolutive)
पाण्डवम्the Pandava (Arjuna/Pandava warrior)
पाण्डवम्:
Karma
TypeNoun
Rootपाण्डव
FormMasculine, Accusative, Singular
बाणैःwith arrows
बाणैः:
Karana
TypeNoun
Rootबाण
FormMasculine, Instrumental, Plural
हन्तुकामःdesiring to kill
हन्तुकामः:
Karta
TypeAdjective
Rootहन्तु-काम (काम)
FormMasculine, Nominative, Singular
महाबलःmighty/very strong
महाबलः:
Karta
TypeAdjective
Rootमहाबल
FormMasculine, Nominative, Singular

संजय उवाच

संजय (Sañjaya)
पाण्डव (a Pāṇḍava warrior)
बाण (arrows)

Educational Q&A

The verse highlights that in war, actions are propelled not only by capability (mahābala) but by intention (hantukāma). Ethically, it draws attention to the inner motive behind violence—how a resolved desire to kill turns strength and skill into instruments of destruction.

Sañjaya reports that a powerful warrior halts a Pāṇḍava’s advance by striking or hemming him in with arrows, doing so with the explicit aim of killing him, indicating an intense close phase of combat.