Previous Verse
Next Verse

Shloka 105

पतेद्‌ दिवाकर: स्थानाच्छुष्येदपि महोदधि: । शैत्यमग्निरियाजन्न त्वां हन्यात्‌ कर्णो धनंजय,“धनंजय! सूर्य अपने स्थानसे गिर जाय, समुद्र सूख जाय और अग्नि सदाके लिये शीतल हो जाय तो भी कर्ण तुम्हें मार नहीं सकता

pated divākaraḥ sthānāc chuṣyed api mahodadhiḥ | śaityam agnir iyāj jan na tvāṃ hanyāt karṇo dhanaṃjaya ||

Sañjaya berkata: “Wahai Dhanañjaya! Sekalipun Matahari jatuh dari kedudukannya, sekalipun samudra raya mengering, dan sekalipun api menjadi dingin untuk selama-lamanya—tetap saja Karṇa tidak dapat membunuhmu.”

पतेत्may fall
पतेत्:
Karta
TypeVerb
Rootपत् (धातु)
FormVidhi-lin (optative), Parasmaipada, 3, singular
दिवाकरःthe sun
दिवाकरः:
Karta
TypeNoun
Rootदिवाकर (प्रातिपदिक)
Formmasculine, nominative, singular
स्थानात्from (its) place
स्थानात्:
Apadana
TypeNoun
Rootस्थान (प्रातिपदिक)
Formneuter, ablative, singular
शुष्येत्may dry up
शुष्येत्:
Karta
TypeVerb
Rootशुष् (धातु)
FormVidhi-lin (optative), Parasmaipada, 3, singular
अपिeven/also
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
महोदधिःthe great ocean
महोदधिः:
Karta
TypeNoun
Rootमहोदधि (प्रातिपदिक)
Formmasculine, nominative, singular
शैत्यंcoldness
शैत्यं:
Karta
TypeNoun
Rootशैत्य (प्रातिपदिक)
Formneuter, nominative, singular
अग्निःfire
अग्निः:
Karta
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
Formmasculine, nominative, singular
इयाजन्having become / being (in such a state) (lit. ‘having done’, used idiomatically here)
इयाजन्:
Karta
TypeVerb
Rootयज् (धातु)
FormPerfect active participle (liṭ-kṛdanta), irregular form, masculine, nominative, singular
not
:
TypeIndeclinable
Root
त्वाम्you
त्वाम्:
Karma
TypePronoun
Rootत्वद् (प्रातिपदिक)
Form—, accusative, singular
हन्यात्could/might kill
हन्यात्:
Karta
TypeVerb
Rootहन् (धातु)
FormVidhi-lin (optative), Parasmaipada, 3, singular
कर्णःKarna
कर्णः:
Karta
TypeNoun
Rootकर्ण (प्रातिपदिक)
Formmasculine, nominative, singular
धनंजयO Dhananjaya (Arjuna)
धनंजय:
TypeNoun
Rootधनंजय (प्रातिपदिक)
Formmasculine, vocative, singular

संजय उवाच

S
Sañjaya
K
Karna
D
Dhanañjaya (Arjuna)
D
Divākara (Sun)
M
Mahodadhi (Ocean)
A
Agni (Fire)

Educational Q&A

The verse teaches certainty through hyperbole: by citing impossible cosmic inversions (sun falling, ocean drying, fire turning cold), it asserts that a particular outcome is morally and narratively fixed—here, that Karṇa will not be able to slay Arjuna at this juncture.

In the Karṇa Parva war narrative, Sañjaya reports to Dhṛtarāṣṭra with emphatic assurance about the battle’s course, declaring that despite Karṇa’s prowess, he cannot kill Dhanañjaya (Arjuna), using cosmic imagery to intensify the claim.